Powodem zmian, przekształceń, likwidacji szpitali są dziś ich kłopoty finansowe albo brak personelu, a nie przemyślany plan zapewnienia w miarę równomiernego dostępu pacjentom do usług medycznych. Brak planu i chaos powodują powstawanie "białych plam" na mapie usług zdrowotnych, jak w przypadku porodówek na Podkarpaciu – uważa Remigiusz Pawelczak, dyrektor naczelny Samodzielnego Podstawowego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Szamotułach i prezes Wielkopolskiego Związku Szpitali.

Jeśli placówka medyczna wykona więcej badań, niż ma w umowie z NFZ, takich jak tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, gastroskopia czy kolonoskopia, Fundusz zapłaci jej za nie tylko 40 proc. I to dopiero na koniec roku. Takie zmiany planuje wprowadzić NFZ zarządzeniem prezesa, które obowiązywałoby z datą wsteczną od początku tego roku. Eksperci są zgodni, że w praktyce oznacza to limitowanie tych świadczeń. Dla pacjentów zaś oznacza to jedno – jeszcze dłuższy czas oczekiwania.

Polski ustawodawca, niezależnie od tego, kto sprawuje władzę, od lat nie może doprowadzić do wprowadzenia osobnego pełnomocnictwa, które umożliwiłoby decydowanie na przyszłość zarówno o sprawach pacjenta dotyczącego jego zdrowia, jak i osób, które ewentualnie mogą je za niego podejmować. Padają bowiem liczne deklaracje, a nawet konkretne propozycje legislacyjne, ale są procedowane na dalszych etapach. A problem będzie się tylko pogłębiał ze względu na demografię. Potrzebujemy też innych rozwiązań związanych z medycyną końca życia.

Przetwarzanie danych osobowych pacjentów w celu kierowania do nich zaproszeń na badania przesiewowe jest związane z profilaktyką zdrowotną, dlatego takie działanie jest uzasadnione na podstawie art. 9 ust. 2 lit. h RODO. Takie stanowisko w odpowiedzi na pojawiające się pytania przedstawił właśnie Mirosław Wróblewski, prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Jak wyjaśnił, zgodnie z tym przepisem dane szczególnych kategorii mogą być przetwarzane bez zgody pacjenta, jeśli jest to niezbędne do celów profilaktyki, diagnozy lub organizacji systemu opieki zdrowotnej. Nie jest to jednak bezwarunkowe.

Lekarze od lat zwracają uwagę, że biurokracja pochłania znaczną część ich czasu, który woleliby przeznaczyć dla pacjentów. Tymczasem tylko w ostatnim czasie resort zdrowia przedstawił zmiany legislacyjne, które jeszcze dokładają lekarzom obowiązków administracyjnych. Medycy apelują o uproszczenie sprawozdawczości oraz automatyzację wprowadzania danych.

Resort zdrowia planuje złagodzenie warunków organizacji pracy oddziałów szpitalnych. Proponuje zniesienie obowiązku zapewnienia opieki lekarskiej, pielęgniarskiej lub położnych w soboty i w dni wolne od pracy, jeżeli na oddziałach tych nie przebywają pacjenci. Złagodzenie wymagań nie dotyczy szpitalnych oddziałów ratunkowych, centrów urazowych, centrów urazowych dla dzieci i jednostek ratownictwa medycznego.

W Polsce, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach, wciąż jest sporo miejsc, w których pacjenci nie mają zapewnionej podstawowej opieki zdrowotnej. Wynika to z faktu, że w danym mieście albo na wsi w ogóle nie ma przychodni albo lekarzy, którzy mogliby w niej pracować. Posłowie w interpelacji proponują, by lekarzem rodzinnym w takiej sytuacji mógł być też medyk, który nie ma specjalizacji. Resort zdrowia argumentuje jednak, że takie rozwiązanie doprowadziłoby do obniżenia standardów i nierównego traktowania pacjentów.

Resort zdrowia zmienia przepisy, aby dzieci i noworodki w sytuacji ich pełnego przysposobienia zachowały ciągłość historii leczenia. Dokumentacja medyczna dzieci będzie przekazywana w sposób bez ryzyka uszczerbku dla tajemnicy adopcji. O takie zmiany apelowała do Ministerstwa Zdrowia rzeczniczka praw dziecka. Obecnie obowiązujące przepisy nie dają takiej możliwości. Projekt zmian w rozporządzeniu w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania trafił do konsultacji publicznych.

Ministerstwo Zdrowia opracowało nowe warunki przyznawania pieniędzy w rządowym Programie Leczenia Niepłodności, utworzono m.in. wskaźniki skuteczności. O podziale środków zadecydują wyliczenia wykonane przez specjalnie stworzony to tego algorytm. Tylko ośrodki o najwyższej skuteczności mogą liczyć na kontrakty na poziomie ubiegłego roku.

Od stycznia przyszłego roku karta e-DiLO ma być obowiązkowa we wszystkich placówkach, a obwieszczenie ministra zdrowia określi, jakie badania i przy jakich nowotworach trzeba wykonać. Teraz nie ma takiego standardu, a niektóre procedury bardziej opłaca się placówce robić bez karty DiLO, więc wielu pacjentów nie otrzymuje jej wtedy, kiedy powinno. Dodatkowo problemem jest czas założony w karcie na wykonanie badań - bez karty nie ma presji czasowej, a, co za tym idzie, finansowej, dla placówki.

Są sytuacje, w których odmowa przyjęcia pacjenta do szpitala jest zgodna zarówno z prawem, jak i medycznie uzasadniona. Jeśli nie jest ona jednak poparta rzetelnie przeprowadzoną diagnostyką, może skończyć się dla pacjenta tragicznie - i takie przypadki zdarzają się w praktyce. Jeśli pacjent uważa, że odmowa była bezprawna, może podjąć działania, m.in. zgłosić się do rzecznika praw pacjenta. Jeśli poniesie poważne szkody, w grę wchodzi też odszkodowanie i zadośćuczynienie.

Niebawem studenci kierunków medycznych będą mieli w programie nauczania zagadnienia związane z leczeniem żywieniowym. Eksperci podkreślają, że powinno być ono obecne w programach studiów medycznych przez cały okres kształcenia. Leczenie żywieniowe jest podstawą skutecznej terapii wielu chorób, w tym nowotworów, a niedożywienie pacjentów wciąż jest poważnym wyzwaniem dla systemu ochrony zdrowia.

Federacja Przedsiębiorców Polskich (FPP) apeluje do ministra zdrowia, aby zawiesił z urzędu postępowania refundacyjne nowych terapii leczniczych do czasu poprawy sytuacji finansowej Narodowego Funduszu Zdrowia. A także, aby wprowadził zmiany do ustawy refundacyjnej. Obecnie resort argumentuje brak decyzji refundacyjnych trudną sytuacją finansową NFZ. Mimo że terapie mają potwierdzoną skuteczność.

Choć opublikowany ostatnio komunikat resortu zdrowia dotyczący medycyny estetyczno-naprawczej jednoznacznie wskazał, że na podstawie obowiązujących przepisów do wykonywania zabiegów trzeba być lekarzem, wciąż są kwestie, których doprecyzowanie warto byłoby rozważyć w drodze ustawowej. Otwarte pozostaje pytanie, czy potrzebujemy osobnej ustawy o zawodzie kosmetologa, a jeśli tak - który resort miałby za nią odpowiadać.

W doktrynie prawa restrukturyzacyjnego oraz w dyskusji publicznej przez ostatni rok intensywnie toczył się spór na temat zdolności restrukturyzacyjnej SPZOZ. Argumenty oparte na specyfice podmiotów publicznych ścierały się z wykładnią funkcjonalną, akcentującą potrzebę zapewnienia realnych narzędzi naprawczych dla zadłużonych placówek medycznych. Wydaje się jednak, że ta dyskusja została właśnie przerwana - pisze Rafał Kowalczyk, doradca restrukturyzacyjny i adwokat, menedżer Zespołu w Dziale Restrukturyzacji i Upadłości kancelarii Filipiak Babicz Legal.

Przewlekła choroba nerek dotyczy średnio co 10. osoby na świecie, problem jednak w tym, że większość pacjentów nie wie, że w ogóle jest chora - początkowo często bowiem objawy są albo mało widoczne, albo nie ma ich wcale. Wystarczą badania profilaktyczne, by potencjalnie szybko "wyłapać" pacjentów wymagających leczenia. Z drugiej strony, konieczne są zmiany systemowe, by leczono kompleksowo i skutecznie.

Wiele chorób można skutecznie leczyć wówczas, gdy wykryje się je szybko, dlatego tak istotne jest wykonywanie badań profilaktycznych. Tym bardziej, że od tego roku kobietom łatwiej zapisać się na wiele z nich, bo można już skorzystać z Centralnej e-Rejestracji. W wielu województwach czeka nawet kilkanaście tysięcy wolnych terminów. Z okazji Dnia Kobiet przedstawiamy kompleksowy przewodnik, w którym tłumaczymy, z jakich badań warto skorzystać w danym wieku.

Podmioty lecznicze, które posiadają zawartą umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia w zakresie podstawowej opieki zdrowotnej, muszą organizacyjnie zapewnić pacjentowi realną możliwość kontaktu telefonicznego z rejestracją. Każda inna sytuacja oznacza naruszenie zbiorowych praw pacjentów. To najistotniejszy wniosek płynący z najnowszego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, o którym poinformował rzecznik praw pacjenta.

Przykład szpitala w Kole może być przełomowy w dyskusji o tym, czy samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej mają zdolność restrukturyzacyjną. Spór toczy się od lat, a pytanie w tej sprawie trafiło ostatnio również do Sądu Najwyższego. Eksperci widzą liczne korzyści rozwiązania, zwłaszcza oddłużenie bez zamykania placówek. A na tym najbardziej zależy pacjentom, zwłaszcza w momencie, gdy lecznica jest jedyną w mieście.

Minister edukacji Barbara Nowacka podpisała rozporządzenie usprawniające proces wydawania orzeczeń i opinii w publicznych poradniach psychologiczno pedagogicznych. Rozporządzenie wzmacnia rolę zespołów orzekających, ogranicza znaczenie dokumentacji medycznej, dopuszcza zdalny udział specjalistów, umożliwia elektroniczne składanie wniosków i nakłada na szkoły obowiązek przekazywania informacji o funkcjonowaniu uczniów.