Od miesięcy firmy działające w pobliżu granicy z Białorusią ponoszą konsekwencje decyzji politycznych. Najpierw stan nadzwyczajny, potem zamknięcie przejścia granicznego w Kuźnicy, ostatnio zamknięcie przejścia w Bobrownikach, zakaz wstępu do ogromnej części lasów Puszczy Białowieskiej. To wszystko rzutuje na przedsiębiorców, którzy ponoszą szkody na skutek decyzji władz, a dochodzenie rekompensat od państwa jest bardzo trudne.

Uchodźcy z Ukrainy, którzy będą chcieli skorzystać z możliwości zwolnienia z opłat za zakwaterowanie, poza przypadkami wymienionymi w ustawie, będą musieli wypełnić ankietę, wyjaśniając dlaczego nie mogą współuczestniczyć w kosztach. Ankiety będą wypełniać co trzy miesiące. Jeśli w tym czasie nie podejmą pracy i działań aktywizacyjnych, zostaną relokowani do miejsc o gorszym standardzie.

Rok po rosyjskiej agresji na Ukrainę z ochrony czasowej w Polsce korzysta obecnie prawie 1 mln obywateli Ukrainy, głównie kobiet i dzieci. Łącznie ważne zezwolenia na pobyt w kraju posiada natomiast 1,4 mln osób wynika z danych Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Ukraińcy są obecnie najliczniejszą grupą cudzoziemców w Polsce.

Według szacunków Narodowego Banku Ukrainy (NBU) 4,7 mln Ukraińców szuka pracy w swoim kraju lub poza nim. Nasi wschodni sąsiedzi, którzy nie opuścili ojczyzny i nie walczą na wojnie, starają się prowadzić „normalne” życie i zarabiać na nie, by móc utrzymać siebie i bliskich. Wielu z nich – mimo programów rządowych dedykowanych bezrobotnym – nie może znaleźć pracy.

Z danych Systemu Informacji Oświatowej wynika, że edukacją przedszkolną i szkolną w Polsce objętych jest obecnie nieco mniej dzieci z Ukrainy, które przybyły po wybuchu wojny, niż w ubiegłym roku szkolnym. Najwięcej uczy się w Warszawie, Wrocławiu i Krakowie. Według MEiN liczba uczniów z Ukrainy w polskich szkołach od kilku miesięcy jest dosyć stabilna.

Od 1 marca wchodzą w życie przepisy nakładające na obywateli Ukrainy - uchodźców wojennych - obowiązek partycypowania w kosztach pobytu w miejscach zbiorowego zakwaterowania. A samorządy wciąż nie wiedzą, jak mają ocenić, kto ma płacić, a kto zostać zwolnionym z tego obowiązku i jak postępować z osobami, które nie zapłacą, bo nie mają z czego.

Liczba Ukraińców pracujących w Polsce wciąż rośnie. W listopadzie 2022 roku 42 proc. przedsiębiorstw w Polsce miało w swojej załodze kadrę z Ukrainy, a w całym 2022 r. wydano 786 tys. powiadomień o zamiarze powierzenia pracy obywatelowi Ukrainy. Agencja zatrudnienia Personnel Service w rok od wybuchu wojny na Ukrainie zebrała statystyki dotyczące napływu uchodźców i polskiego rynku pracy.

Federacja Przedsiębiorców Polskich (FPP) chwali projekt nowelizacji ustawy o ubezpieczeniach gwarantowanych przez Skarb Państwa. Według niej nowe przepisy ułatwią polskim firmom zaangażowanie się w odbudowę Ukrainy. Ministerstwo Rozwoju i Technologii skierowało właśnie projekt do publicznych konsultacji.

Ministerstwo Rozwoju i Technologii przygotowało projekt nowelizacji ustawy o gwarantowanych przez Skarb Państwa ubezpieczeniach eksportowych, która ma umożliwić uruchomienie kolejnych instrumentów dotyczących rynku ukraińskiego. Wparcie ma zachęcić kolejne firmy do rozważenia udziału w odbudowie Ukrainy. Na razie zgłosiło się do tego około 1700 podmiotów.

Możliwość konfiskowania majątków osób, które wspierają działalność Rosji, oraz opodatkowanie firm, które nie wycofały się z tamtejszego rynku - to jedna z proponowanych zmian w konstytucji. Inna miałaby pozwolić na finansowanie armii bez konieczności przejmowania się zadłużaniem państwa. Prace na tym projektem rozpoczęła w czwartek sejmowa komisja nadzwyczajna.

Trzydziestolecie umowy polsko-ukraińskiej z 1993 r. o pomocy prawnej: ocena skuteczności w sprawach cywilnych i handlowych - to temat konferencji naukowej, która będzie odbywać się w dniach 30-31 marca na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego.

Obywatele Ukrainy będą współfinansować koszty zakwaterowania zbiorowego, większa weryfikacja uprawnień do świadczeń socjalnych wypłacanych uchodźcom wojennym, 30 dni na złożenia wniosku o nadanie PESEL, przedłużenie uprawnień pobytowych - takie m.in. zmiany wprowadza nowelizacja ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, która weszła w życie 28 stycznia. Nowelizacja wprowadza zmiany także w 20 innych ustawach.

Obywatele Ukrainy, którzy nabyli w tym kraju kwalifikacje zawodowe do wykonywania górniczych zawodów regulowanych, mogą uzyskać decyzję w sprawie uznania tych kwalifikacji w Polsce - przewiduje podpisana przez prezydenta ustawa o pomocy dla uchodźców. Przepis dotyczy tych Ukraińców, którzy w Polsce przebywają legalnie.

Znowelizowana ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy, którą podpisał właśnie prezydent, zwiększa w 2023 r. środki finansowe w celu wsparcia zadań oświatowych związanych z kształceniem, wychowaniem i opieką nad dziećmi i uczniami będącymi obywatelami Ukrainy, których pobyt jest uznawany za legalny.  Samorządy dostaną też pieniądze na zakup podręczników, materiałów edukacyjnych dla uczniów.

Prezydent podpisał już nowelizację ustawy o pomocy dla obywateli Ukrainy, która zmienia także przepisy dotyczące refundacji kosztów kształcenia Polaków, którzy studiowali wcześniej na ukraińskich uczelniach. Wskazuje także pierwszy semestr roku akademickiego 2021/2022 jako punkt odniesienia do określania wysokości opłaty za studia oraz poziomu odniesienia do refundacji.

Pierwsza firma z listy sankcyjnej została sprzedana. Chodzi o znaną sieć Go Sport, z kapitałem rosyjskim. Nabywcą majątku spółki jest Sportsdirect.com Poland. Od samego początku sprawa niosła ze sobą wiele wyzwań - zarówno prawnych (pierwszy taki przypadek w Polsce), jak i organizacyjnych (majątek zamrożony sankcjami rozsiany po całym kraju, w głównych galeriach handlowych).

Od początku rozpoczęcia realizacji programów związanych z polityką rodzinną przez ZUS, Zakład obsłużył ponad 12 mln wniosków o świadczenia z tych programów i wypłacił świadczenia na kwotę 20,3 mld zł wspierając ponad 7 mln dzieci. Według stanu na wrzesień 2022 r., wypłacono 4,4 mln świadczeń dobry start w kwocie 2 620,3 mln zł oraz 7 mln świadczeń wychowawczych.

Obywatele Ukrainy, którzy przebywają Polsce w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania, będą uczestniczyli w kosztach związanych z zamieszkaniem i wyżywieniem. Dookreślone zostanie także wypłacanie obywatelom Ukrainy świadczeń rodzinnych, takich jak np. „500+” czy „300+”. W 2023 r. kontynuowane będzie finansowe wsparcie z budżetu państwa dla  samorządów na dodatkowe zadania oświatowe dla dzieci z Ukrainy.

Darowizna środków pieniężnych od matki i babki z Ukrainy dla córki przebywającej w Polsce nie będzie podlegała podatkowi od spadków i darowizn. Konieczne jest jednak, aby w chwili zawarcia umowy darowizny podatniczka nie miała miejsca stałego pobytu w Polsce, lecz wyłącznie zezwolenie na pobyt czasowy. Potwierdza to wydana właśnie interpretacja podatkowa.

Obywatele Ukrainy, którzy przybyli do Polski po agresji Rosji, nie muszą przedkładać oryginałów swych dyplomów, by je nostryfikować. Taki obowiązek mają zaś ci, którzy opuścili Ukrainę przed 24 lutego 2022 r. A też nie mogą wrócić do swojego kraju - wskazuje RPO. MEiN wyjaśnia, że mogą oni skorzystać z programu Europejski Paszport Kwalifikacji dla Uchodźców.