Sam fakt, że rząd państwa członkowskiego postanowił zaproponować figurującego na liście rankingowej kandydata na sędziego sądu Unii Europejskiej innego niż kandydat najwyżej oceniony, nie wystarczy, aby stwierdzić, że propozycja ta może wzbudzić uzasadnione wątpliwości co do spełniania wymogów przez zaproponowanego kandydata. Natomiast komitet oceniający Unii może zwrócić się do rządu o przekazanie dodatkowych informacji lub innych materiałów, które uzna za niezbędne.

W poniedziałek, 29 lipca, Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że wymiana informacji między 14 instytucjami kredytowymi w Portugalii przez ponad dziesięć lat może stanowić ograniczenie konkurencji ze względu na cel. Do portugalskiego sądu do spraw konkurencji należy jednak ostatecznie ustalenie, czy tak jest.

Referendarzy jest ok. 2700, a w 2023 r. rozpoznali w sumie 67 proc. spraw, które wpłynęły do sądów powszechnych. To efekt m.in. tego, że od lat, systematycznie zwiększano im kompetencje. Ten rok jest przełomowy, bo właśnie stracili szanse na szybsze przejście do zawodu sędziego. W komisji kodyfikacyjnej trwa analiza ich pozycji w wymiarze sprawiedliwości, a oni sami domagają się m.in. poprawy swojego statusu ustrojowego i możliwości startowania w konkursie sędziowskim po określonym stażu pracy.

Krajowa Rada Sądownictwa chce, by Trybunał Konstytucyjny zbadał zgodność z Konstytucją rozporządzenia w sprawie funkcji oraz sposobu ustalania dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom. Zakłada ono obniżenie z 0,8 na 0,1 mnożnika dodatku funkcyjnego dla rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych, podobnie dla jego zastępców. Zarzut Rady to m.in. uniemożliwienie jej wydanie w tej sprawie opinii.

Krajowa Rada Sądownictwa kieruje do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o zbadanie zgodności z Konstytucją RP Prawa o ustroju sądów powszechnych. Przepisy te, dotyczące delegowania sędziów przez ministra sprawiedliwości, według KRS, oddziałują na niezależność sądów i niezawisłość sędziów.

Wyspecjalizowane przedsiębiorstwa skupujące wierzytelności często występują do sądów z pozwami dotyczącymi roszczeń związanych z sankcją kredytu darmowego. Jednak sądy coraz uważniej przyglądają się umowom cesji między konsumentem a taką firmą. Sprawdzają też, czy umowy same w sobie nie zawierają postanowień abuzywnych. Wątpliwości doprowadziły do skierowania pytań prejudycjalnych do TSUE w kwestii ważności i abuzywności umów cesji.

Projekt dotyczący m.in. statusu sędziów powołanych przy udziale neo-KRS ma być gotowy jesienią. Ma pójść w kierunku nieważności takich uchwał i powrotu powołanych w ten sposób neo-sędziów na poprzednie stanowiska. Tymczasem sądy już przestają uwzględniać wyroki wydane w takim składzie. Prawnicy podkreślają, że może to się skończyć na masowych próbach unieważniania orzeczeń i odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa.

Duża nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego z 2019 roku, nazywana przez wielu praktyków „deformą”, przyczyniła się do dekompozycji, dezintegracji, wręcz destrukcji tej procedury. Dlatego potrzebne są w niej pilne zmiany, ale dobre rozwiązania trzeba zostawić, chociaż niektóre z poprawkami - mówi dr hab. Andrzej Olaś, adwokat, adiunkt w Zakładzie Postępowania Cywilnego Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Niby identyczny problem, ale rozstrzygnięcie inne. Mimo bogatego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE i Sądu Najwyższego frankowicze nie mają gwarancji, że ich sprawy zostaną potraktowane tak samo w różnych rejonach Polski. To efekt nie tylko niezawisłości sędziowskiej, ale również braku precyzji w procedurze cywilnej.

Sztuczna inteligencja coraz mocniej zaznacza swoją obecność w codziennej pracy prawnika, a obszarem, w którym dla wielu kancelarii staje się niemal bezcenna, jest analiza i przeszukiwanie orzeczeń. Tym samym jest też pomocna w kontaktach i "załatwianiu" spraw klienta. Dzięki zdobywanym przy jej pomocy danym, łatwiej bowiem odpowiedzieć na ich potrzeby - wynika z raportu orzeczniczego 2024 r. "Orzecznictwo w pracy współczesnego prawnika", opracowanego przez Wolters Kluwer Polska.

W Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury trwają intensywne prace m.in. nad uregulowaniem statusu neo-sędziów. Młodzi sędziowie tuż po asesurze i asesorzy w sądach powszechnych mogą - zgodnie z zapowiedziami - spać spokojnie. Inaczej jednak wygląda sytuacja asesorów w sądach administracyjnych. W tym przypadku rozważane jest powtórzenie asesorskich konkursów.

Premier Donald Tusk powołał prokuratora Jacka Bilewicza na stanowisko zastępcy Prokuratora Generalnego. Od 12 stycznia do 13 marca prok. Bilewicz pełnił obowiązki prokuratora krajowego, po odsunięciu z tego stanowiska prok. Dariusza Barskiego a następnie do 23 lipca pełnił obowiązki służbowe w Biurze Prezydialnym PK. Ponadto został powołany do składu Zespołu doradców społecznych przy Prokuratorze Generalnym do spraw przeciwdziałania mowie nienawiści i przestępstwom motywowanym uprzedzeniami.

Działania dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, prof. dr. hab. Piotra Girdwoynia, naruszają zasadę równości praw wynikającą z Konstytucji RP oraz dobra osobiste grupy kilku tysięcy sędziów, którzy uzyskali nominacje w trybie określonym obecnie obowiązującą ustawą o Krajowej Radzie Sądownictwa - twierdzi I Prezes Sądu Najwyższego.

Dyrektor Zakładu Karnego musi udostępnić dane o posiadanych przez więźniów konsolach do gry i sprzęcie RTV. Jednak w tym przypadku dyrektor stwierdził, że takiego rejestru nie prowadzi. I to sądowi wystarczyło, by uznać, że informacja została udzielona. Zatem organ nie pozostawał w bezczynności i według sądów obu instancji nie złamano prawa do informacji.

Jesienią ma być gotowy projekt Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury naprawiający to, na co w wyroku w sprawie Wałęsa przeciwko Polsce zwrócił uwagę Europejski Trybunał Praw Człowieka. Chodzi m.in. o kwestie skargi nadzwyczajnej. Opinie prawników w tym zakresie są dość zgodne. Ich zdaniem instytucja powinna przejść do lamusa, a ustawodawca powinien postawić i ewentualnie rozbudować lub zmienić pozostałe instrumenty - np. model skargi konstytucyjnej czy podstawy wznowienia postępowania.

Polska po raz czwarty przygotowuje listę kandydatów na urząd sędziego Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. W październiku zajmie się nią Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy i albo wybierze sędziego, albo listę po raz kolejny odrzuci. Kandydatów jest trzech, 23 lipca prezentują swoje kompetencje w Senacie. Prawnicy już teraz podkreślają, że czas na zmiany w procedurze, ta najważniejsza to opracowanie ustawy, która ureguluje kwestie związane z wyborem.

W orzecznictwie funkcjonują dwie odrębne i konkurencyjne interpretacje przepisów co do aktualnego wykonywania uprawnień przez Dariusza Korneluka, I zastępcę Prokuratora Generalnego. Ważność tego problemu wymaga rozstrzygnięcia Izby Karnej Sądu Najwyższego w drodze uchwały – uważa Sąd Apelacyjny w Warszawie. Uchwała pozwoli na ujednolicenie orzecznictwa sądów i uniknięcie negatywnego wpływu na czynności policji i prokuratury.

Mimo zapowiedzi m.in. ministra sprawiedliwości, że asesorzy powołani na stanowiska sędziego przy udziale neo-KRS nie powinni się obawiać zmian dotyczących statusu neo-sędziów, jest pierwsze orzeczenie kwestionujące skład z ich udziałem. Sąd Okręgowy w Słupsku, rozpatrując zażalenia na przedłużenie aresztu, uchylił postanowienie sądu I instancji. Przyczyną było właśnie powołanie sędziego, który je wydał; jak uzasadniono, udział neo-KRS skutkował naruszeniem prawa do sądu - zarówno w zakresie bezstronności, jak i niezawisłości.

Rok bezwzględnego pozbawienia wolności – takim wyrokiem zakończył się proces dwóch mężczyzn oskarżonych o rzeź kormoranów na Jeziorze Tonowskim. - To niestety nie jest jednostkowa sprawa, problem zabijania młodych ptaków jest powszechny – komentuje Pracownia na rzecz Wszystkich Istot, która w sprawie działała jako oskarżyciel posiłkowy.

Spełnienie minimalnych standardów samo w sobie nie oznacza, że kandydat na stanowisko sędziego w sądzie rejonowym z mocy prawa nabywa prawo do objęcia tego urzędu – orzekła Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego. Utrzymała więc w mocy uchwałę Krajowej Rady Sądownictwa i przedstawiła prezydentowi kandydaturę adwokatki z najdłuższym stażem pracy. Nadal więc powoływani są neo-sędziowie - mimo uchwały Sejmu.