Senat nie wniósł poprawek do nowelizacji Prawa o ustroju sądów powszechnych, której celem ma być ucywilizowanie delegacji sędziowskich. Wcześniej po uwagach Ministerstwa Finansów zrezygnowano z wstępnego pomysłu wprowadzenia na stałe dodatku z tytułu delegowania - będzie za to przepis epizodyczny, ustalający taki dodatek i obowiązujący przez 24 miesiące od dnia wejścia w życie ustawy. Z kolei minister ma analizować obciążenie pracą sędziów i asesorów danego sądu, do którego miałoby nastąpić delegowanie.

W sądach i prokuraturze wciąż za małe znaczenie mają „miękkie” formy komunikacji, redukujące naturalny stres uczestników postępowań - twierdzi prof. Piotr Girdwoyń, dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury. Mówi, że jest to w programie kierowanej przez niego placówki, ale przyznaje, że za mało i chce to zmienić. - Będziemy w tym kierunku modyfikować program szkoleń i aplikacji - deklaruje.

Prawo do ściągnięcia zasądzonych kosztów postępowania karnego przedawnia się z upływem trzech lat od dnia, kiedy należało je uiścić - to zasada obowiązująca od lat. Dlatego dodatkowych należności obrońcy z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokata lub radcę prawnego można dochodzić od Skarbu Państwa tylko w tym terminie. Należy go liczyć od daty uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie - orzekła Izba Karna Sądu Najwyższego.

Sąd nałożył na Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej grzywnę z powodu nieprzekazania w terminie sądowi akt sprawy, która dotyczyła wydalenia adwokata z Palestry. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że brak jest podstaw do podważania zasadności wymiaru nałożonej grzywny i umorzenia postępowania, mimo realizacji obowiązku.

Senat będzie pracować nad zmianami umożliwiającymi referendarzom, ze zdanym egzaminem adwokackim, radcowskim lub notarialnym, i określonym stażem pracy udział w konkursach na stanowisko sędziego sądu rejonowego. To efekt petycji skierowanej do Senatu, ale też postulat samych referendarzy. Od ubiegłego roku referendarze, żeby brać udział w konkursie na stanowisko sędziego muszą przejść uzupełniającą aplikację sędziowską zakończoną egzaminem sędziowskim.

Warszawski sąd okręgowy 31 marca br. zajmie się wnioskiem o zastosowanie aresztu wobec byłego ministra sprawiedliwości i Prokuratora Generalnego Zbigniewa Ziobro. Wniosek w tej sprawie skierowała komisja śledcza do spraw Pegasusa, na którą nie stawił się trzy razy bez usprawiedliwienia, chodzi o areszt na 30 dni.

Rok 2024 przyniósł w końcu spadki w produkcji prawa w Polsce. W polskiej legislacji wciąż jednak wiele jest do poprawy. Wśród przykładów można wskazać choćby nieżyciowe przepisy w sprawach cywilnych dla pełnomocników z urzędu, specustawę drogową, która stała się regułą, zamiast wyjątkiem, czy martwe przepisy dotyczące egzekwowania zakazu posiadania zwierząt. Punktujemy je w raporcie "Poprawmy prawo".

Sędzia Sądu Najwyższego Adam Roch nie zostanie wyłączony ze sprawy korupcyjnej byłego wójta. Na przeszkodzie stoi przepis ustawy o Sądzie Najwyższym, zakazujący podważenia orzeczenia wydanego z udziałem sędziego Sądu Najwyższego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących powołaniu tego sędziego.

Ministerstwo Sprawiedliwości proponuje uchylenie przepisu Prawa o ustroju sądów powszechnych, w myśl którego asesorzy nie mogą orzekać w sprawach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczych, spraw dotyczących demoralizacji i czynów karalnych nieletnich, leczenia osób uzależnionych od alkoholu oraz od środków odurzających i psychotropowych. Asesor, który będzie chciał trafić do wydziału rodzinnego i nieletnich, będzie mógł ubiegać się w okresie roku od dnia wejścia w życie ustawy.

Nie będzie wyodrębnionych sądów dyscyplinarnych przy sądach apelacyjnych. Rzecznika dyscyplinarnego sędziów i dwóch jego zastępców powoływać będzie minister sprawiedliwości, spośród kandydatów przedstawionych przez zgromadzenia ogólne sędziów sądów apelacyjnych. Będą one też wybierać zastępców rzecznika dyscyplinarnego przy sądach apelacyjnych - zakłada nowelizacja Prawa o ustroju sądów powszechnych. Z dniem jej wejścia w życie mają wygasnąć kadencje obecnego rzecznika i jego zastępców.

Skazany za znęcanie się nad rodzicami mężczyzna nie mógł bez przerwy przez dziewięć lat dręczyć ich fizycznie i psychicznie, gdyż dwa razy odbywał w tym czasie karę pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Jeśli okaże się, że sprawca dopuścił się na szkodę rodziców więcej niż jednego występku, to jego sytuacja prawna niewątpliwie uległaby pogorszeniu.

Okręgowa Rada Adwokacka w Częstochowie apeluje do przewodniczącego Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego o rozważenie zmian wprowadzających obowiązek rejestrowania przesłuchań w ramach postępowania przygotowawczego. Chodzi o sytuacje gdy przesłuchiwany nie ma pełnomocnika lub gdy pełnomocnik tego zażąda.

Przygotowywany przez nas projekt przewiduje dopuszczenie spółki kapitałowej jako formy świadczenia usług przez adwokatów i innych prawników kwalifikowanych - mówi adwokat Dorota Kulińska, dyrektor Instytutu Legislacji i Prac Parlamentarnych Naczelnej Rady Adwokackiej. Ale zastrzega, że projektowane rozwiązania nie będą w sprzeczności z wypracowaną przez dziesiątki lat pozycją adwokatury i zasadami pracy adwokatów.

Prokurator wydalony z zawodu nie będzie mógł liczyć na powrót do prokuratury, także w czasie zawieszenia w czynnościach nie będzie miał do niej wstępu. Wróci odwoławczy sąd dyscyplinarny przy prokuratorze generalnym, a do SN trafiać będą jedynie kasacje. Sprawność postępowań podnieść mają jednoosobowe składy w I instancji i posiedzenia online - za wyjątkiem spraw immunitetowych. A na odwołanie będzie aż 30 dni - to propozycje prokuratorskiego zespołu Komisji Kodyfikacji Ustroju Sądownictwa i Prokuratury.

Senat Uniwersytetu Jagiellońskiego zdecydował o nadaniu tytułu doktora honoris causa sędziemu w stanie spoczynku Jackowi Gudowskiemu. Uzasadniono to twórczym i oryginalnym wkładem do nauki prawa i postępowania cywilnego, a także kształtowaniem orzecznictwa sądowego, zwłaszcza Sądu Najwyższego, wyznaczającego kierunki wykładni przepisów prawa dla praktyki sądowej, a także za budowanie autorytetu Sądu Najwyższego i zaufania do wymiaru sprawiedliwości.

Już dziś wyzwaniem jest określenie roli prawnika w świecie wyposażonym w instrumenty AI. Narzędzia AI nastawione na automatyzację zwiększają efektywność pracy, modelując też wachlarz niezbędnych kompetencji prawnych. Asystenci AI usprawniający proces pisania, to nie tylko melodia przyszłości, ale i raczkująca teraźniejszość. Czy pisanie maili, treści marketingowych, a może pism procesowych i opinii prawnych, to już otaczająca nas rzeczywistość?

Ministerstwo Sprawiedliwości szuka rozwiązań na odciążenie sądów. Jednym z newralgicznych punktów są sprawy rodzinne. Trwają prace nad tym, by m.in niesporne rozwody przekazać notariuszom lub kierownikom Urzędu Stanu Cywilnego. Chodzi o te postępowania, w których małżonkowie są zgodni co do sformalizowania rozstania i nie mają wspólnych małoletnich dzieci. Prawnicy są "za" choćby dlatego, że nawet na "szybki" rozwód czeka się w sądach miesiącami. Bardziej skłaniają się też w kierunku notariuszy, bo jak mówią, mają doświadczenie choćby przy podziałach majątku.

Pełnomocnicy narzekają na niską kulturę niektórych sędziów na salach sądowych - zdarzają się im niestosowne uwagi, wprowadzanie nerwowej atmosfery, ruganie ich przy klientach, czy nadmierne używanie sędziowskiego młotka. Pamiętają za to tych sędziów, którzy zawsze potrafią być spokojni i kulturalni, nawet w najtrudniejszych sprawach. Sędziowie powinni uczyć się umiejętności miękkich pomimo tego, że są prezesi sądów, którzy uważają, że to niepotrzebne, bo "komunikują się ze stronami poprzez orzeczenia".

Całkowita i bezwzględna samodzielność prokuratora referenta w zakresie prowadzonego przez niego postępowania, żadnych poleceń co do czynności w jego ramach, także co do proponowanej kary. Do tego zniesienie nadzoru zewnętrznego, a kontrolę nad decyzjami prokuratora w ramach postępowania sprawowałby sąd - takie m.in. zmiany mają się znaleźć w nowych przepisach regulujących pracę prokuratury.

W Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury trwają prace na likwidacją asesury w sądach i w prokuraturze. Asesorów mieliby zastąpić sędzia i prokurator "na próbę", mają być też stworzone mechanizmy weryfikacji ich pracy i ewentualnego odwołania. Poinformowano o tym podczas panelu, dotyczącego jednolitego statusu prokuratorów, w ramach konferencji "Przywracanie praworządności w polskiej prokuraturze".