Konferencja AI Legal Change Summit 6 III 2026
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Jesteś mediatorem, zostaniesz wpisany do Krajowego Rejestru Mediatorów

Minister Sprawiedliwości przygotowuje się do uruchomienia Krajowego Rejestru Mediatorów. Jego start - jak mówił w rozmowie z Prawo.pl wiceminister dr Marcin Romanowski - zaplanowany jest na III kwartał 2023 r., tymczasem w wykazie prac legislacyjnych znalazły się założenia stanowiące podstawę prawną jego funkcjonowania. Wynika z nich m.in., że dostęp do rejestru mediatorów będzie miał każdy obywatel.

mlotek reka dlugopis
Źródło: iStock

Założenia zmian w Prawie o ustroju sądów powszechnych, został wpisane do wykazu przy okazji propozycji dotyczących nieodpłatnej pomocy prawnej. Jak wskazano ich celem jest wprowadzenie podstaw funkcjonowania Krajowego Rejestru Mediatorów. Do rejestru wpisywani będą: 

  • mediatorzy,
  • stali mediatorzy w sprawach cywilnych, 
  • stali mediatorzy w sprawach karnych,
  • oraz instytucje uprawnione do prowadzenia mediacji w sprawach karnych.

 

Co ważne, mediatorzy wpisani obecnie na listy stałych mediatorów zostaną wpisani do Krajowego Rejestru Mediatorów, jeśli przedstawią dokumenty i oświadczenia potwierdzające spełnienie wymogów ustawowych. Mediatorzy wpisani na listę w więcej niż jednym sądzie okręgowym będą zobowiązani do złożenia dokumentów i oświadczeń do sądu okręgowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę instytucji wraz z informacją o wszystkich listach stałych mediatorów i wykazach, na których widnieją.

Czytaj w LEX: Zarys odpowiedzialności kontraktowej mediatora >>

Tu warto przypomnieć słowa wiceministra dr Romanowskiego z jesiennej rozmowy z Prawo.pl: Wymagania do wpisu się nie zmienią. Prezesi sądów będą zwracać się do mediatorów o przekazanie właściwych dokumentów w wyznaczonym terminie. Dopiero na dalszym etapie, na podstawie złożonych dokumentów i przy spełnieniu pozostałych warunków, prezes sądu okręgowego będzie podejmował decyzję o wpisie danej osoby do KRM. Trudno teraz przewidzieć, czy zaistnieje potrzeba zmian legislacyjnych w zakresie wpisu i wymagań stawianych mediatorom. To wszystko będzie przedmiotem długofalowych analiz.

Czytaj: Krajowy rejestr ma uporządkować rynek mediacji - trwa debata nad jego formułą>>

Mediator "do wyszukania" przez każdego 

Z założeń wynika, że rejestr będzie prowadzony wyłącznie elektronicznie i za pomocą strony internetowej każdy będzie miał możliwość przeglądania mediatorów wpisanych do rejestru. - Rozwiązanie to ułatwi wyszukanie mediatora przez każdą zainteresowaną osobę, czy to w celu skorzystania z mediacji pozasądowej, czy też sądowej. Rejestr będzie połączony z systemami teleinformatycznymi sądów powszechnych, dzięki czemu łatwiejsze będzie również kierowanie spraw do mediacji i komunikacja na linii mediator – organ kierujący strony/sprawę do mediacji - zapewnia resort.

Czytaj w LEX: Ugoda zawarta przed mediatorem a ugoda sądowa >>

Dodaje, że powstanie rejestru pozwoli również oszacować liczbę mediatorów specjalizujących się w prowadzeniu mediacji w poszczególnych kategoriach spraw, dzięki czemu możliwe będzie planowanie dalszych działań (szkoleń, seminariów, spotkań mediatorów z sędziami koordynatorami do spraw mediacji) w sposób bardziej celowy i dostosowany do potrzeb społecznych. Rejestr umożliwi łatwiejsze wyszukiwanie mediatorów i uzyskanie informacji o ich wiedzy i doświadczeniu przez osoby zainteresowane skorzystaniem z mediacji, co w efekcie ułatwi i usprawni wybór mediatora o określonym doświadczeniu i kompetencjach.

Czytaj w LEX: Jurysdykcja krajowa w sprawach o zatwierdzenie ugody zawartej przed mediatorem >>

Mediator od spraw cywilnych ze znajomością j. polskiego 

MS dodaje, że w powstającej noweli uporządkowane zostaną regulacje dotyczące wymagań do wpisu mediatorów, wymagania dotyczące wniosków o wpis oraz tryb i sposób wykreślenia mediatora z rejestru. Określony zostanie także zakres danych zamieszczanych w rejestrze i sposób wyszukiwania i przeglądania treści wpisów. Administratorem zawartych w rejestrze danych będzie Minister Sprawiedliwości, a także prezesi sądów okręgowych, w zakresie wykonywanych zadań. Minister Sprawiedliwości będzie także odpowiedzialny za utrzymanie, administrowanie, udostępnianie i zapewnienie bezpieczeństwa rejestru.

WZORY DOKUMENTÓW:

 

Z kolei mediatorem będzie mogła zostać osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych, korzystająca w pełni z praw publicznych, która nie jest sędzią (z wyjątkiem sędziów w stanie spoczynku). Dodatkowo stały mediator w sprawach cywilnych będzie musiał (poza dotychczasowymi wymaganiami) znać język polski w mowie i piśmie.

- Zmieniono także wymogi dla stałych mediatorów w sprawach karnych, rezygnując z wymogu obywatelstwa i zmieniając wymóg umiejętności i wiedzy w zakresie przeprowadzania postępowania mediacyjnego, rozwiązywania konfliktów i nawiązywania kontaktów międzyludzkich na wymóg wiedzy i umiejętności w zakresie prowadzenia mediacji - dodano.

Czytaj w LEX: Protokół z mediacji w sprawach z zakresu prawa cywilnego >>

Sprawdź w LEX: Zatwierdzenie ugody zawartej przed mediatorem - krok po kroku >>

 

Obecne listy do likwidacji 

Powstanie rejestru oznacza, że listy stałych mediatorów prowadzone przez prezesów sądów okręgowych oraz wykazy instytucji i osób uprawnionych do przeprowadzenia postępowania mediacyjnego w sprawach karnych zostaną zlikwidowane.

Z założeń wynika, że przesłanki wykreślenia stałego mediatora z Rejestru będą tożsame z obecnie obowiązującymi w stosunku do wykreślenia stałego mediatora z listy stałych mediatorów oraz skreślenia instytucji uprawnionych z wykazów.

 

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.

Polecamy książki prawnicze