Ruszyła już specjalna sekcja wyłoniona w Sądzie Okręgowym w Warszawie. Ma w niej orzekać w sprawach karnych 10 tzw. neo-sędziów, a kierować będzie tym zespołem sędzia Piotr Gąciarek, który był represjonowany przez rzeczników dyscyplinarnych przez ostatnie osiem lat. I Prezes Sądu Najwyższego oceniła tę decyzję jako akt przymusowej segregacji. Sędziowie będą pozbawieni możliwości orzekania w najistotniejszych kategoriach spraw, np. wniosków o tymczasowe aresztowanie.

Sędzia Dariusz Dończyk z Izby Cywilnej Sądu Najwyższego został wyłączony od orzekania z mocy ustawy, bo orzekał we własnej sprawie - stwierdził trzyosobowy skład sędziów powołanych po 2018 r. Rozstrzygnięcie dotyczyło żądania wyłączenia, oddalonego prawomocnym postanowieniem Sądu Najwyższego. Za nieważną uznano uchwałę trzech Izb z 2020 r., a także orzeczenia Trybunału Praw Człowieka oraz zasugerowano podjęcie kroków dyscyplinarnych wobec sędziego Dończyka.

Stowarzyszenie Prokuratorów Lex Super Omnia z niedowierzaniem przyjęło informacje medialne dotyczące ostatniej działalności zastępcy prokuratora generalnego – prokuratora Michała Ostrowskiego, a w szczególności jego decyzji o przyjęciu do prowadzenia nierejestrowanego zawiadomienia oraz wszczęciu postępowania w sprawie tzw. „zamachu stanu”. To poważne zagrożenie dla praworządności oraz przykład instrumentalnego wykorzystywania stanowiska.

Stowarzyszenie Stop Bankowemu Bezprawiu chce, żeby Komisja Europejska przyjrzała się dwóm wyrokom Sądu Najwyższego dotyczącym kredytów frankowych. Według Trybunału Sprawiedliwości UE sąd krajowy nie może usuwać jedynie części warunku umownego uznanego za nieuczciwy ani zmieniać jego treści – takie działanie jest sprzeczne z przepisami dyrektywy 93/13/EWG. Tymczasem w przypadku dwóch wyroków SN nie zastosowano tej wykładni.

Nawet jeśli sąd wzywa radcę prawnego jako świadka, to może on odmówić składania zeznań, powołując się na tajemnicę zawodową. Tajemnica ta buduje zaufanie klientów i może być uchylona tylko w wyjątkowych wypadkach. Tym razem radca prawny została ukarana przez sąd dyscyplinarny naganą, gdyż nie znaleziono argumentów usprawiedliwiających.

Nie proponujemy całkowitego zniesienia karalności zniesławienia, ponieważ np. hejt w mediach społecznościowych w postaci pomówień i stawiania poniżających zarzutów dotykających osób prywatnych, wymaga ochrony karnej – mówi prof. Włodzimierz Wróbel, przewodniczący Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego. I zaznacza, że nie byłoby sankcji karnych za zniesławienie w dobrej wierze polityka czy instytucji.

W piosence „Dziwny jest ten świat” Czesław Niemen śpiewał, że słowem zabija się tak jak nożem. Nie uważam, by – jak chcą tego niektórzy – należało w ogóle wyeliminować odpowiedzialność karną za słowo. Nie jest prawdą, jak to czasem pada w debacie, że w związku z obowiązywaniem art. 212 k.k. czyni się z ludzi przestępców za słowo. Bywa natomiast tak, że ludzie sami się nimi stają przez wypowiedzi niedopuszczalne i takie, które – czy to wskutek celowego działania, czy nonszalancji - mogą narazić innych na utratę zaufania koniecznego do wykonywania działalności czy zajmowania stanowiska - pisze Mikołaj Kozak, adwokat.

Kierowcy, skazani za niestosowanie się do orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, nie będą mogli być kierowcami dożywotnio – wynika z założeń do projektu nowelizacji niektórych ustaw w związku z poprawą bezpieczeństwa ruchu drogowego - resort sprawiedliwości pracuje nad zmianami w przepisach. To pomysł na poradzenie sobie z nagminnym naruszaniem czasowych zakazów.

Sąd będzie mógł przesłuchać świadka poza salą sądową pomimo złożenia sprzeciwu. Co więcej - strona będzie mogła być przesłuchana przez złożenie zeznań na piśmie. W takim przypadku sąd doręczy listę pytań wraz z pouczeniem - tak wynika z opublikowanego w czwartek projektu nowelizacji przepisów związanych ze sprawami dotyczącymi kredytów frankowych. Dotyczy on tylko tych kwestii, w których stroną jest konsument – a zatem nie obejmuje pozwów wnoszonych przez nabywców wierzytelności, którymi są zwykle wyspecjalizowane fundusze.

Kurator ustanowiony w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku dla nieznanego z miejsca pobytu uczestnika nie był uprawniony do złożenia w jego imieniu oświadczenia o przyjęciu bądź odrzuceniu spadku. Taka regulacja obowiązywała do 15 marca 2018 r. Sąd Okręgowy w Krakowie przedstawił Izbie Cywilnej Sądu Najwyższego zagadnienie a Izba Cywilna 6 lutego br. podjęła uchwałę.

Sejm pracuje nad projektem nowelizacji ordynacji podatkowej. Przy okazji dodaje „wrzutkę” - w sprawie terminów procesowych do kodeksu postępowania cywilnego. Jeśli zmiany wejdą w życie, skutki złożenia w sądzie będzie miało oddanie pisma w placówce dowolnego podmiotu wpisanego do rejestru operatorów pocztowych. - To pokusa manipulowania i antydatowania pism – uważają prawnicy.

Według danych resortu sprawiedliwości za trzy kwartały 2023 r., prokuratura złożyła w sądach rejonowych 17 478 wniosków o zastosowanie tymczasowego aresztowania w postępowaniu przygotowawczym. W analogicznym okresie 2024 r. liczba ta spadła do 14 960, co stanowi spadek o 14,41 procent. Resort planuje dalszą poprawę sytuacji, m.in. poprzez wejście w życie nowych przepisów o tymczasowym aresztowaniu.

Dla licznych przedsiębiorców początek roku przynosi legislacyjny zawrót głowy. Wielu z nich musi przygotować się do wdrożenia nowych obowiązków w zakresie cyberbezpieczeństwa i dokonać reorganizacji w związku z włączeniem w krajowy system cyberbezpieczeństwa. Jak więc przebrnąć przez ten legislacyjny escape room i nie stracić z pola widzenia celów biznesowych - zastanawiają się adwokaci dr hab. Justyna Kurek-Sobieraj oraz Jan Rysiński z kancelarii Łaszczuk i Wspólnicy.

W sądach w niewielkich ośrodkach uzyskanie zabezpieczenia w sprawach frankowych trwa niekiedy zaledwie kilka dni, w dużych miastach wygląda to zdecydowanie gorzej. W tzw. wydziale frankowym warszawskiego Sądu Okręgowego rekordziści czekają nawet ponad rok. Problemem bywa też czas oczekiwania na rozpoznanie zażalenia.

Strona ma mieć miesiąc na złożenie bezpłatnego wniosku o uchylenie orzeczenia sędziego powołanego po 2018 r. Co istotne, nie wystarczy jednak sam skład. Zgodnie z propozycjami Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury, będzie to możliwe tylko wtedy, gdy strona już w trakcie postępowania składała wnioski o wyłączenie sędziego czy o test bezstronności, a następnie podnosiła takie zarzuty np. w apelacji. Tak samo ma być z orzeczeniami tych, którzy przyszli spoza zawodu, choć w tym zakresie część prawników ma wątpliwości, bo - jak podkreślają - skoro sędzia nie jest sędzią, to jak mogą być skuteczne.

Bogdan Święczkowski, prezes Trybunału Konstytucyjnego, poinformował w środę, że zastępca prokuratora generalnego prok. Michał Ostrowski po jego zawiadomieniu wszczął śledztwo ws. podejrzenia popełnienia zamachu stanu przez m.in. premiera Donalda Tuska, marszałków Sejmu i Senatu, szefa Rządowego Centrum Legislacji oraz niektórych sędziów i prokuratorów.

Adam Szłapka, minister ds. Unii Europejskiej zapowiedział, że Polska odwoła się od wyroku Sądu UE, który w środę podtrzymał potrącenie Polsce kar przez Komisję Europejską w związku z działaniem Izby Dyscyplinarnej. Podkreślił jednak, że sytuacja, która kosztowała nasz kraj 500 mln euro, to wyłączna odpowiedzialność PiS.

Przeprowadzenie dwóch referendów w sprawie ewentualnego wyjścia Polski z Unii Europejskiej zakłada projekt posłów PSL-TD i Polska2050-TD, który wpłynął w środę do Sejmu. Dotyczy szczegółowego uregulowania trybu wyjścia Polski z UE poprzez zmianę ustawy o umowach międzynarodowych, wyłącznie w drodze referendum ogólnokrajowego.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej potwierdził w środę, 5 lutego, że polski rząd musi zapłacić łącznie ok. 320 mln 200 tys. euro tytułem okresowej kary pieniężnej z powodu złamania zobowiązań państwa członkowskiego. Komisja Europejska zgodnie z prawem przystąpiła do wyegzekwowania okresowej kary pieniężnej za okres od 15 lipca 2022 r. do 4 czerwca 2023 r.

Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego, działająca przy Ministerstwie Sprawiedliwości, przygotowała projekt nowelizacji przepisów kodeksu postępowania karnego, który przewiduje wprowadzenie nowego środka zapobiegawczego: aresztu elektronicznego. Ma być on alternatywą dla tradycyjnego tymczasowego aresztowania w zakładzie karnym lub areszcie śledczym. Zgodnie z propozycją osoby objęte AE będą przebywać we własnym miejscu zamieszkania, z założoną elektroniczną bransoletą.