Łukasz Jankowski, prezes Naczelnej Rady Lekarskiej, chce pilnie spotkać się z prezydentem RP w sprawie przepisów o znajomości języka polskiego przez lekarzy z Ukrainy. Sejm przyjął podczas ostatniego posiedzenia ustawę, która ma umożliwić przesunięcie terminów na spełnienie tych obowiązków o rok, tymczasem powstał problem, bo w praktyce lekarzom zza wschodniej granicy już uchylane jest prawo do wykonywania zawodu. NRL nie chce też przedłużenia terminów.

Do ceny biletów wstępu do parków narodowych w górach może zostać doliczona dodatkowa opłata na ratownictwo górskie. Środki trafią bezpośrednio do GOPR i TOPR. Resort klimatu zapowiada, że rozwiązanie zwiększy finansowanie służb bez uszczuplania budżetów parków. Takie zmiany przewidziano w projekcie nowelizacji ustawy o ochronie przyrody i innych ustaw.

Sąd Najwyższy podjął uchwałę, której sentencja sprowadza się do tego, że orzeczono, iż samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej (SPZOZ) nie ma zdolności restrukturyzacyjnej. Posiedzenie było niejawne, nie znamy więc uzasadnienia tej decyzji. Eksperci mówią o potencjalnie negatywnych skutkach i dla placówek leczniczych, i dla pacjentów – podkreślając jednocześnie, że na razie postepowania już wszczęte nie zostaną automatycznie zakończone. Takich przypadków jest kilka.

Większa kontrola nad standardami kształcenia na uczelniach, rozwiązanie braku normatywnego i organizacyjnego umocowania roli pielęgniarki i położnej zaawansowanej praktyki, szczegółowe określenie zakresu samodzielnych kompetencji zawodowych i rozszerzenie katalogu tych świadczeń. To tylko niektóre elementy dużej reformy zawodu pielęgniarki i położnej. Ma powstać całkiem nowa ustawa w tej sprawie.

Zmiany finansowania świadczeń w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS) miały na celu zmniejszenie kolejek dla pacjentów pierwszorazowych, którzy na wizytę do specjalistów czekają wiele miesięcy, a nawet lat. Dostępność dla tej grupy chorych nieco się poprawiła, ale takie rozwiązanie w praktyce ogranicza dostęp do badań pacjentom kontynuującym leczenie. W tej sprawie interweniuje rzecznik praw obywatelskich.

W piątek Sejm przyjął ustawę o utworzeniu Wojskowej Akademii Medycznej, przedłożoną przez ministra obrony narodowej. Zakłada ona utworzenie Wojskowej Akademii Medycznej w Łodzi, która zacznie działać od 1 lipca 2026 roku. Celem nowej uczelni jest przygotowanie kadr medycznych do służby wojskowej w różnych specjalizacjach, m.in. jako lekarze, pielęgniarki, ratownicy medyczni czy farmaceuci. Akademia będzie miała status uczelni publicznej i będzie kształcić studentów-żołnierzy w ramach wojskowego systemu edukacji.

Podczas posiedzenia Rady do spraw Zdrowia Psychicznego Ministerstwo Zdrowia zaprezentowało założenia nowego modelu funkcjonowania Centrów Zdrowia Psychicznego (CZP), który ma wejść w życie 1 stycznia 2027 roku. O ile struktura opieki środowiskowej pozostanie bez większych zmian, to płacenie za usługi w dużej mierze będzie zależne od jakości usług. Resort zdrowia zapowiada, że będzie to skrupulatnie mierzył.

Prezes UODO w piśmie skierowanym do minister edukacji wyraża aprobatę dla wprowadzenia obowiązkowego nauczania przedmiotu edukacja zdrowotna w klasach IV-VIII szkoły podstawowej oraz przez dwa lata w szkołach ponadpodstawowych. Zdaniem prezesa, zmiana na przedmiot obowiązkowy stanowi ważny krok ku realizacji podstawowych celów edukacyjnych i wychowawczych szkoły, ponadto służy ochronie praw uczniów i ich bezpieczeństwa.

Doniesienia o zakażeniach i zgonach pasażerów z holenderskiego wycieczkowca u wielu osób wywołały skojarzenia z początkiem pandemii COVID-19 i związany z tym lęk. Jednak eksperci uspokajają: do nowej pandemii zdecydowanie nam daleko, choćby ze względu na sam charakter wirusa. Niezbędne są jednak środki ostrożności, takie jak odizolowanie chorych. Hantawirus może przebiegać łagodnie, nierzadko zdarzają się jednak przypadki bardzo ciężkie, a także śmiertelne.

Medycy i prawnicy zwracają uwagę na praktykę kierowania do zakładów opiekuńczo leczniczych (ZOL) osób opuszczających szpitale psychiatryczne, które nie wymagają już hospitalizacji, ale nadal potrzebują opieki medycznej i wsparcia. Dochodzi m.in. do sytuacji umieszczania tych pacjentów w ZOL bez ich zgody. Problem w tym, że prawo nie uwzględnia tych kwestii. Szpitale próbują podciągnąć swoje działania pod różne przepisy, a RPO zwraca uwagę na potrzebę opracowania stosownych regulacji.

Standard okołoporodowy nie jest tylko zbiorem zaleceń - to powszechnie obowiązujące prawo, którego placówka medyczna ma obowiązek przestrzegać. Naruszanie tych zasad może wiązać się nie tylko z karami umownymi, ale nawet potencjalną odpowiedzialnością medyka. Dlatego ważne, by z jednej strony rodzące kobiety znały swoje prawa, a z drugiej - personel medyczny poważnie podchodził do przepisów. To bowiem nie tylko kwestia komfortu, ale przede wszystkim bezpieczeństwa.

Ministerstwo Zdrowia przedłuża o dwa lata – do 30 czerwca 2028 r. – pilotażowy program sprzedaży antykoncepcji awaryjnej w aptekach. Umożliwia on pacjentkom uzyskanie tzw. tabletki dzień po na podstawie recepty wystawionej przez farmaceutę. Przedłużenie wynika z pozytywnej oceny pilotażu przez resort.

Pandemia i zagrożenie wojną pokazały, że w Europie konieczne jest wzmocnienie stabilności łańcuchów dostaw lekowych, zwłaszcza dla tych pacjentów, którzy chorują na rzadkie choroby i nie mogą liczyć na zamienniki w przypadku braku dostępności. Teraz wstępne porozumienie w sprawie kształtu aktu osiągnęła cypryjska prezydencja w Radzie UE. Musi ono następnie zostać formalnie zatwierdzone przez Radę i Parlament Europejski, to jednak kolejny krok bliżej jego przyjęcia.

Kwestia kierowania do domów pomocy społecznej, problematyczny plan rozwoju usług społecznych czy definicja deinstytucjonalizacji to tylko niektóre zmiany zaproponowane przez resort rodziny, do których krytycznie odnosi się Związek Powiatów Polskich (ZPP). Zwraca też uwagę na nierzetelną, bo pozbawioną wyliczenia kosztów, ocenę skutków regulacji. Swoje uwagi do projektu zgłosił także rzecznik praw obywatelskich (RPO).

Dzieci będące żołnierzami WOT, zgłoszone do ubezpieczenia zdrowotnego przez swoich rodziców jako członkowie rodziny, „wypadają” z ubezpieczenia i tracą prawo do opieki zdrowotnej, gdy idą na ćwiczenia. Wojsko uznaje, że takie dziecko nie ma tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego i samo je ubezpiecza na czas ćwiczeń, a po ich zakończeniu nie informuje ani rodziców, ani ZUS o konieczności ponownego zgłoszenia dziecka do ubezpieczeń, bo – jak twierdzi MON – nie ma takiego obowiązku. Zdaniem prawników, to jest efekt niedopatrzenia ze strony Wojska i brak komunikacji między ministerstwem a płatnikami i ZUS. Żeby to zmienić, wystarczy prosta zmiana prawa.

Propozycja poszerzenia możliwości sprzedaży leków przez apteki również o te preparaty, które są dostępne wyłącznie na receptę, za każdym razem budzi duże emocje. Dyskusja powraca wraz z kolejną propozycją w tej sprawie. Z jednej strony mówi się o tym, że e-recepty znacząco ułatwiają kwestie weryfikacji (inaczej niż u naszych zachodnich sąsiadów), a sprzedaż wysyłkowa to szansa dla pacjentów bez łatwego dostępu do aptek. Z drugiej strony padają argumenty o trudnym nadzorze i ryzykach dla bezpieczeństwa.

Prezydent Karol Nawrocki podpisał nowelizację ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej, która wprowadza pakiet zmian strukturalnych, organizacyjnych i finansowych. Nowe przepisy porządkują zasady funkcjonowania podmiotów ochrony ludności, rozszerzają katalog infrastruktury schronowej o „punkty schronienia”, modyfikują zasady finansowania Programu OLiOC oraz upraszczają Ewidencję Obrony Cywilnej.

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej zwróciło się z apelem do premiera o odwołanie wiceminister zdrowia Katarzyny Kęckiej. Powód to brak współpracy wiceminister z samorządem lekarskim. Chodzi m.in. o spór dotyczący terminu udokumentowania znajomości języka polskiego przez lekarzy z Ukrainy. Prawo wykonywania zawodu może stracić aż tysiąc z nich.

Choć wymóg prowadzenia elektronicznej dokumentacji medycznej (EDM) obowiązuje od kilku lat, niewiele placówek rzeczywiście wywiązuje się z obowiązku. I choć za papierowe rejestry kar nadal nie będzie, jest duże prawdopodobieństwo, że bez EDM placówka medyczna nie będzie miała już szansy na uzyskanie certyfikatu w procesie akredytacji. Przeciwko nowym zasadom, które weszły w życie w maju, protestuje m.in. związek zrzeszający szpitale powiatowe.

Wnioski osób z niepełnosprawnością wzroku o skierowanie do sanatorium często są odrzucane, gdyż lekarz kierujący lub wojewódzkie oddziały NFZ kwestionują ich zdolność do samoobsługi i samodzielnego poruszania się. A to warunki konieczne określone w przepisach, by z uzdrowiska skorzystać. Tyle tylko, że pacjenci ci poruszają się samodzielnie, często są aktywni społecznie i zawodowo, choć potrzebują dostosowanej przestrzeni. To stary problem, ale resort zdrowia nie planuje zmian.