Resort cyfryzacji oraz zdrowia pracuje nad tym, by udostępniać wyniki badań medycznych za pośrednictwem aplikacji mObywatel. Jak wskazują przedstawiciele ministerstwa, zintegrowanie systemów służyłoby nie tylko przechowywaniu elektronicznej dokumentacji pacjenta w jednym miejscu, ale też np. przypominaniu o wizytach. Równolegle Centrum e-Zdrowia prowadzi prace nad kolejnymi rozwiązaniami, które zobaczymy prawdopodobnie w przyszłym roku.
O roli nowych technologii w ochronie zdrowia mówili prelegenci V edycji konferencji AI & MEDTECH CEE (której organizatorami są: organizacja AI w Zdrowiu, Polska Federacja Szpitali oraz W Zdrowiu), nad którą Prawo.pl objęło patronat medialny.
O tym, jakie wyzwania i plany ma w kontekście ochrony zdrowia na najbliższy czas resort cyfryzacji, mówił wiceminister Dariusz Standerski. Jak podkreślił, cyfryzacja i rozwój AI są jednym z rządowych priorytetów, nie tylko na papierze, ale również w realnych działaniach. Zaznaczył przy tym, że na tle Unii Europejskiej rozwój nowoczesnych technologii w ochronie zdrowia wygląda naprawdę dobrze, wyzwaniem jest jednak, by to tempo utrzymać, a także mądrze i celowo spożytkować pieniądze m.in. z Krajowego Planu Odbudowy, na co nie ma już zbyt wiele czasu. Wszystko po to, by nowoczesne narzędzia służyły zwiększeniu wygody pacjentów, a w konsekwencji, pośrednio, wpływały także pozytywnie na szanse na dłuższe życie w dobrym zdrowiu.
Zobacz także szkolenie w LEX: Goławska Anna, Hejnowska Aniela, Karaszewski Maciej, Kępowicz Michał, Maciejczyk Adam, Osuch Andrzej, Transformacja cyfrowa – e-zwolnie>
Wiceminister Standerski wskazał też, że Ministerstwo Cyfryzacji we współpracy z resortem zdrowia pracuje nad rozwojem e-usług dla pacjentów. Kilka dni temu odbyło się spotkanie, na którym podjęto decyzję o rozpoczęciu działań w kierunku udostępniania wyników badań w aplikacji mObywatel, tak by każdy miał do nich łatwy dostęp. Miałoby to umożliwić nie tylko przechowywanie całej dokumentacji medycznej pacjenta elektronicznie i w jednym miejscu, ale również m.in. przypominać o zbliżających się wizytach i badaniach. - Mamy dzisiaj wystarczające podstawy prawne, które dają możliwość udostępnienia danych medycznych za pomocą aplikacji – wyjaśnił wiceminister Standerski, przypominając o tym, że również za pośrednictwem aplikacji mObywatel udostępniany był tzw. certyfikat covidowy, który otrzymywało się po zaszczepieniu, a który przez pewien czas w pandemii był potrzebny m.in. w momencie wyjazdu za granicę. Nie jest to więc kwestia wdrażania nowych regulacji prawnych, a wypracowania rozwiązań technologicznych.
Czytaj także komentarz praktyczny w LEX: Karkowski Tomasz, Innowacje i przedsiębiorczość w sektorze ochrony zdrowia>
Dostęp do wyników badań za pośrednictwem aplikacji mObywatel był też jedną z propozycji deregulacyjnych zgłoszonych w ramach inicjatywy „SprawdzaMY”, czyli zespołowi, któremu przewodniczy Rafał Brzoska. Zyskał on duże poparcie społeczne – do tej pory w głosowaniu uzyskał niemal 7,5 tys. głosów, co czyni go jedną z najpopularniejszych zgłoszonych zmian do wdrożenia. Jak podkreślano, zaletą tego rozwiązania byłby przede wszystkim brak konieczności logowania się do różnych systemów czy przechowywania kopii badań – wszystko znalazłoby się w jednym miejscu, gotowe do udostępnienia lekarzowi lub dla samego pacjenta w dowolnym momencie. Obecnie, gdy pacjent udaje się do innej placówki, zazwyczaj musi mieć przy sobie papierowe kopie badań, bo nie ma zintegrowanego systemu, z poziomu którego szpital lub przychodnia mógłby je sprawdzić.
Wiceminister Standerski podkreślił przy tym, że celem nie jest stworzenie jednego „super rejestru”, w którym byłyby dostępne absolutnie wszystkie dane. Chodzi o to, by systemy po prostu ze sobą współgrały, współpracowały. - Siła tkwi nie w tym, co widzimy w aplikacji, tylko w bazach danych stojących za aplikacją – zaznaczył.
Czytaj również: Deregulacja nie tylko w biznesie, w zdrowiu też sporo do zrobienia
Dr Małgorzata Olszewska, dyrektor Centrum e-Zdrowia, w swoim wystąpieniu przypomniała, że jest sporo cyfrowych inicjatyw, które w ochronie zdrowia już działają – to np. e-skierowanie czy e-recepta. Przed nami jednak sporo nowych wyzwań, związanych choćby z postępującym się starzeniem społeczeństwa, ale też, w konsekwencji, niedoborach personelu medycznego. Potrzebne jest też położenie szczególnego nacisku na cyberbezpieczeństwo, bo na takie ataki placówki medyczne cały czas są silnie narażone. – W I kwartale 2025 r. odnotowaliśmy więcej incydentów w zakresie cyberbezpieczeństwa niż w całym 2023 r. – podkreśliła.
Czytaj także komentarz praktyczny w LEX: Sieńko Agnieszka, E-skierowania w podmiocie leczniczym i praktyce lekarskiej>
Dr Olszewska przypomniała, że każdy cyberatak dla szpitala to ogromne obciążenia – dlatego tak istotne jest, by dbać o bezpieczeństwo i tworzenie kopii zapasowych, aby szybciej przywrócić placówkę do funkcjonowania, gdy do ataku jednak mimo wszystko dojdzie. Jako przykład podała szpital MSWiA w Krakowie, w którym kilka miesięcy temu doszło do dużego ataku typu ransomware. Jak podkreśliła, placówka wróciła do funkcjonowania w rekordowo szybkim czasie. Było to możliwe m.in. dzięki systemowi e-Gabinet rozwijanym przez Centrum e-Zdrowia, które umożliwiło m.in. wystawianie zwolnień czy recept. Nie zmienia to jednak faktu, że koszty dla szpitala przekroczyły kilka milionów złotych, a odbudowa infrastruktury na poziomie 30 proc. zajęła kilka miesięcy. I jest to wynik dobry w skali innych przypadków.
Dr Olszewska wskazała także, nad jakimi projektami pracuje obecnie Centrum e-Zdrowia. Są one realizowane przede wszystkim dzięki środkom z KPO. Jednym z rozwiązań, które mają zostać udostępnione w przyszłym roku, jest platforma e-Konsylium. Posłuży ona lekarzom do realizacji zdalnych konsultacji medycznych, np. w zakresie konsultowania przypadków pacjentów. W tej chwili nie ma dedykowanego narzędzia, które pozwalałoby na realizację zdalnych spotkań w bezpieczny sposób. - Lekarze korzystają z przeróżnych narzędzi, w tym mediów społecznościowych, a nie chcemy, aby w taki sposób były przetwarzane dane medyczne, bo nie gwarantuje to bezpieczeństwa danych – podkreśliła dr Olszewska. Zaletą narzędzia ma być właśnie zgodność z polską i europejską legislacją, a także bezpieczny dostęp do danych medycznych.
Centrum e-Zdrowia pracuje też nad e-Profilem Pacjenta, z którego mają korzystać zarówno medycy, jak i pacjenci. Dzięki narzędziu lekarz będzie mógł zobaczyć m.in. wszystkie recepty pacjenta, rozpoznania medyczne z ostatniego roku, ale też alerty istotne ze względu na przepisywane i przyjmowane leki.
Czytaj także artykuł w LEX: Marchwicka Magdalena, Transformacja cyfrowa a ludzie>
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
