Nie każdego stać na poniesienie kosztów sądowych. Strony mogą jednak domagać się od sądu, aby uwzględnił ich sytuację finansową i przyznał im stosowne zwolnienie. Rozstrzygnięcie sądu ma charakter ocenny i nierzadko takie wnioski uznawane są za niezasadne. Dlatego warto odpowiednio przygotować się przed ich złożeniem. Osoba, która wnioskuje o zwolnienie, musi wykazać, że nie może bez uszczerbku dla siebie i swojej rodziny ponieść takich kosztów.

Prezydent podpisał nowelizację ustawy o notariacie, która znosi ograniczenia w powołaniu zastępców notarialnych na notariusza, gdy od doręczenia im uchwały o wyniku egzaminu minęło więcej niż 10 lat. Nie będą już musieli ponownie zdawać egzaminu. Zmiany to efekt petycji skierowanej do Sejmu wiosną ubiegłego roku.

Minister sprawiedliwości nie ma uprawnień do odwołania rzeczników dyscyplinarnych, chronionych zasadą kadencyjności. Tak ukształtowane przepisy stanowią celowy zabieg ustawodawcy, zabezpieczający w ten sposób władzę sądowniczą przed nieuzasadnionym, arbitralnym wpływem władzy wykonawczej - politycznej - wskazuje Krajowa Rada Sądownictwa i zapowiada, że zapewni "warunki działania" rzecznikowi dyscyplinarnemu sędziów sądów powszechnych oraz jego zastępcom, w tym sędziemu Przemysławowi Radzikowi.

Olsztyński sąd rejonowy skazał na dwa lata pozbawienia wolności łódzkiego adwokata Pawła K., oskarżonego o spowodowanie wypadku, w którym zginęły dwie kobiety. Sąd wymierzył mu też pięć lat zakazu prowadzenia pojazdów. Jeszcze we wrześniu 2024 r. Izba Odpowiedzialności Zawodowej SN przychyliła się do orzeczonej przez sądy dyscyplinarne adwokatury kary dwóch lat zakazu wykonywania zawodu. Wyrok jest nieprawomocny.

Trwa podliczanie wyników egzaminów radcowskiego i adwokackiego. W tym roku część zdających miała trudności z zadaniem z zakresu prawa cywilnego. 'Gała' nie oznacza jednak jeszcze końca prawniczego świata, bo można się odwołać. Warto też pamiętać, że odwołanie przysługuje od każdej niezdanej części, ważne są jednak terminy.

Psychiczne i fizyczne znęcanie się nad osobą najbliższą, potwierdzone wyrokiem sądu karnego, stanowi jednocześnie naruszenie zasad etycznych i uchybienie godności sędziego. Za taki czyn Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej odebrał skazanemu uposażenie sędziowskie i stan spoczynku. Stopień społecznej szkodliwości czynu jest na tyle wysoki, że kary nie można złagodzić - podkreślił sąd.

Około miliona euro kosztowało dotąd Polskę zawarcie 100 ugód w skargach wniesionych do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, w związku z tym, że w sprawie orzekał tzw. neosędzia. Na rozpoznanie lub ugodę czeka jeszcze ok. 800 spraw. Stowarzyszenie Sędziów Polskich Iustitia proponuje, by Skarb Państwa występował z roszczeniem regresowym wobec takiego sędziego z SN. Prawnicy podkreślają, że pomysł jest ryzykowny, a sędziowie powołani od 2018 r. wskazują, że to działanie odwetowe, mające zastraszyć sędziów.

Termin do zgłoszenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego na podstawie ustawy o kredycie konsumenckim budzi wiele rozbieżności. Tymczasem złożenie takiego oświadczenia przez konsumenta do kredytodawcy oznacza, że oddaje on cały kredyt bez odsetek w ratach ze skutkiem wstecznym od podpisania umowy. Natomiast kwoty, które zapłacił powyżej tej wartości (kapitał/ilość rat) będą świadczeniem nienależnym i podlegają zwrotowi - pisze Agnieszka Sobczyk, radca prawny w KL Legal.

Radca prawny nie może najpierw występować jako substytut radcy prawnego w sprawie o rozwód, a potem, gdy rozwodzący się wniósł powództwo o odszkodowanie - reprezentować pozwanego radcę prawnego - stwierdził Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej. Może to prowadzić do ujawnienia tajemnicy zawodowej i stanowić wykorzystywanie nieuzasadnionej przewagi procesowej. Nie ma znaczenia fakt, że te sprawy dzieliło 10 lat.

Minister sprawiedliwości Adam Bodnar powołał prokuratora Janusza A. Śliwę na zastępcę dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury (KSSiP) w Krakowie. Ma pokierować Ośrodkiem Aplikacji Prokuratorskiej KSSiP. Obecnie jest zastępcą prokuratora regionalnego w Krakowie, od 2014 r. jest też wykładowcą KSSiP. Prowadził szkolenia wstępne dla aplikantów z zakresu prawa karnego materialnego i procedury karnej, a także cykl szkoleń dla sędziów i prokuratorów związany z reformą prawa karnego w latach 2013-2015.

Państwo członkowskie nie może odmówić wykonania europejskiego nakazu aresztowania, gdy jego celem jest udział objętej nim osoby w prowadzonym postępowaniu karnym - orzekł Trybunał Sprawiedliwości UE. Wskazał również, że podobnie jest w sytuacji, jeżeli czyny stanowiące przestępstwo popełnione przez poszukiwanego nie podlegają jurysdykcji tego członka UE na podstawie jego prawa karnego.

Sąd krajowy jest zobowiązany pominąć lub uznać za prawnie nieistniejący wyrok sądu wyższej instancji, który nie spełnia wymogu sądu ustanowionego uprzednio na mocy ustawy - wskazał w swojej opinii rzecznik generalny TSUE Dean Spielmann. Sprawa dotyczyła uchylonego w październiku 2021 r. przez Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych wyroku z 2006 r., w którym zakazano określonych czynów nieuczciwej konkurencji na rynku czasopism z krzyżówkami.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w znacznym zakresie przejął rolę kontrolera zgodności z polską Konstytucją ustaw dotyczących wymiaru sprawiedliwości, zastępując Trybunał Konstytucyjny, do którego nie można lub nie ma sensu kierować pytań w takich sprawach. A wykreowana w ten sposób linia orzecznicza jest dobrą podstawą dla trwającego obecnie procesu przywracania w Polsce ładu konstytucyjnego.

Sprawa sędziego Przemysława Radzika, zastępcy rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych, wobec którego toczą się postępowania dyscyplinarne i karne, pokazuje, że nawet przy takiej funkcji, która powinna być specjalnie chroniona przed naciskami, potrzebny jest tryb odwołania. Zmiany wprowadzone nowelizacją z 2017 r. nie tylko spowodowały upolitycznienie sposobu powoływania rzeczników dyscyplinarnych, ale też zabetonowały ich status, wykluczając możliwość odwołania - mówi sędzia Marta Kożuchowska-Warywoda.

Rodzice pomagający nauczycielom, na przykład przy pilnowaniu dzieci w trakcie drogi na basen, nie będą już musieli uzyskiwać zaświadczenia o niekaralności. Ministerstwo Sprawiedliwości proponuje, by w takiej sytuacji wystarczyło złożenie stosownego oświadczenia, że ich dane nie znajdują się w Rejestrze Sprawców Przestępstw na tle Seksualnych i Krajowym Rejestrze Karnym. Z kolei pracownicy hotelu będą mieli podstawę do zażądania informacji o dziecku towarzyszącym dorosłemu. Projekt ustawy trafił do opiniowania.

Kierownik powiatowego centrum pomocy rodzinie może wytaczać na rzecz obywateli powództwa o roszczenia alimentacyjne. W przypadku miasta na prawach powiatu prawo to przysługuje dyrektorowi miejskiego ośrodka i pomocy społecznej - stanowi ustawa. Izba Cywilna Sądu Najwyższego w składzie siedmiorga sędziów uznała, że nie ma podstaw do podjęcia uchwały, gdyż przepis jest wystarczająco jasny.

Przekroczenie przez rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych swoich kompetencji oznacza zawsze naruszenie niezawisłości przysługującej innemu sędziemu. Z bezprawnym zachowaniem rzecznika mamy do czynienia w razie podejmowania ukierunkowanych na konkretnego sędziego działań dowodowych lub oskarżycielskich w sytuacji, w której w sposób oczywisty nie zachodzą podstawy do rozważania kwestii odpowiedzialności dyscyplinarnej.

Jaki ustrój mamy w Polsce, gdy jedna trzecia „trzeciej władzy” i ponad połowa Sądu Najwyższego to sędziowie powołani niezgodnie z Konstytucją, w Trybunale Konstytucyjnym orzekają „dublerzy”, konstytucyjna Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji ma dublera w postaci Rady Mediów Narodowych, a prezydentowi grozi odpowiedzialność za co najmniej kilkanaście deliktów konstytucyjnych?

Projekt nowelizacji ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych zakłada m.in. zmianę przepisów o organach sądu, w szczególności dotyczących prezesa i kolegium sądu. Plus to ujednolicenie przepisów o funkcjonowaniu tych organów niezależnie od szczebla sądownictwa. Problem jednak w tym, że zaproponowana zmiana dotycząca powoływania prezesa, wprowadzana pod hasłem odpolitycznienia procedury, niekoniecznie spełni swoją funkcję. Minister będzie miał bowiem nadal możliwość wybrania tego, kto bardziej jemu, a nie sędziom odpowiada – mówi sędzia Kinga Grzegorczyk z Sądu Okręgowego w Łodzi, III Wydziału Cywilnego Odwoławczego, członek zarządu stowarzyszenia Ogólnopolskie Zrzeszenie Sędziów „AEQUITAS”.

Krajowa Rada Sądownictwa zaapelowała do prezydenta Andrzeja Dudy, by nie podpisywał noweli Prawa o ustroju sądów powszechnych, która ma uregulować kwestie delegacji sędziowskich. W ocenie Rady powinna być skierowana do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o sprawdzenie jej konstytucyjności. Uzasadniła, że jedynym celem regulacji jest zastąpienie sędziów powołanych od 2018 r. sędziami delegowanym przez ministra Adama Bodnara.

8 kwietnia 177 aplikantów, którzy zdali egzamin sędziowski, mogło wybrać, do którego chce trafić sądu. Miejsc do wyboru było prawie dwa razy więcej i zgodnie z przewidywaniami prezesów, raczej pomijano mniejsze sądy i te najbardziej obciążone. "Zapełniona" została praktycznie cała apelacja krakowska, katowicka i duża część sądów w apelacji warszawskiej. Powodzeniem wśród przyszłych asesorów nie cieszyły się natomiast apelacje szczecińska i gdańska.

Od decyzji o odwołaniu Przemysława Radzika, sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie, z funkcji zastępcy rzecznika sędziów sądów powszechnych nie ma możliwości złożenia zażalenia czy pozwu do sądu. Jednak jest to decyzja nielegalna, wykorzystująca lukę prawną, wobec tego nie ma mocy prawnej – stwierdził sędzia Piotr Schab.

Część szkół namawia rodziców, zwłaszcza "funkcyjnych", np. należących do trójki klasowej, do podpisania umowy o organizację szkolnej wycieczki. Powodem są nieprecyzyjne przepisy dotyczące finansowania takich imprez. Podpisywanie takiej umowy nie jest jednak szczególnie dobrym pomysłem, bo może oznaczać, że to rodzic będzie egzekwować od organizatora warunki wyjazdu i odpowiadać za ewentualną dopłatę. O ile w ogóle umowa będzie ważna.

24 osoby, które wykładały na aplikacji prokuratorskiej w KSSiP otrzymały ostatnio informacje, że nie ma dla nich miejsca w kadrze dydaktycznej. 15 spośród nich uzyskało nawet pozytywną opinię Rady Programowej, ale sprzeciw złożył w tym zakresie minister sprawiedliwości. Ci, którzy muszą opuścić szkołę, nie kryją rozżalenia - m.in. brakiem uzasadnienia decyzji. Sam dyrektor prof. Piotr Girdwoyń zapewnia, że nie wpłynie to na działanie szkoły, bo na liście wykładowców jest ponad 1200 osób.

Wypowiedzenie umowy kredytu lub pożyczki przez bank nie jest takie proste - kredytobiorca może się bronić na wiele sposobów, także wtedy gdy proces się toczy, a sąd nie zdecydował o wstrzymaniu spłaty rat kredytu. Banki w przypadku braku terminowego regulowania zobowiązań, wynikających z umów kredytów lub pożyczek, decydują się na windykację, która ma kilka etapów - pisze Weronika Karasińska, prawniczka z WN Legal Wątrobiński Nartowski, reprezentująca klientów w sporach z instytucjami finansowymi.

W drugiej połowie kwietnia powinny zostać upublicznione założenia do ustawy regulującej m.in. status sędziów powołanych od 2018 r. Punktem wyjścia jest projekt zakładający nastąpienie skutków z mocy prawa, ale uwzględniający opinię Komisji Weneckiej. Uzdrowienie sytuacji w wymiarze sprawiedliwości powinno nastąpić jak najszybciej, przede wszystkim w interesie obywatela - mówi w rozmowie z Prawo.pl sędzia Marta Kożuchowska-Warywoda, dyrektorka Departamentu Kadr i Organizacji Sądów Powszechnych i Wojskowych w Ministerstwie Sprawiedliwości.

Ministerstwo Sprawiedliwości chce wprowadzić obowiązek kierowania stron do mediacji przed pierwszym posiedzeniem w sprawach w sprawach gospodarczych, wynikających z umów o roboty budowlane oraz ze ściśle związanych z procesem budowlanym umów służących wykonaniu robót budowlanych, z wyjątkiem spraw rozpoznawanych w postępowaniu upominawczym, elektronicznym postępowaniu upominawczym oraz postępowaniu nakazowym. To kolejny projekt deregulacyjny.

Z konsternacją powzięłam informację o podjętej 4 kwietnia b.r. bezprawnej próbie przerwania przez ministra sprawiedliwości Adama Bodnara czteroletniej kadencji zastępcy rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych sędziego Przemysława Radzika – oświadcza dr hab. Małgorzata Manowska, Pierwsza Prezes Sądu Najwyższego i dodaje, że minister sprawiedliwości swymi decyzjami potwierdził zagrożenia płynące z praktykowania niebezpiecznej ideologii określanej mianem „demokracji walczącej".

Brak regulacji dotyczących obowiązywania immunitetu prokuratorskiego należy poczytywać za argument przemawiający za węższą wykładnią przepisów normujących immunitety. Ale osoba, która zrzekła się funkcji lub została złożona z urzędu, nie podlega sądownictwu dyscyplinarnemu dlatego, że nie posiada immunitetu - uznała Izba Karna Sądu Najwyższego.

Związki zawodowe reprezentujące pracowników prokuratury przystały, choć z zastrzeżeniami, na propozycje prokuratora krajowego w zakresie podwyżek wynagrodzeń w prokuraturach. Wskazały jednak, że ich zgoda wynika z dramatycznej sytuacji płacowej pracowników, a skala zaproponowanych rozwiązań jest niewystarczająca. Związek Zawodowy Prokuratorów i Pracowników Prokuratury RP zaznaczył, że pokrzywdzone będą osoby z najdłuższym stażem.