Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPCz) w Strasburgu orzekł we wtorek, że polskie przepisy umożliwiające służbom inwigilację oraz zatrzymywanie danych inwigilowanych osób naruszają konwencję o ochronie praw człowieka, w tym prawo obywateli do prywatności. Skarga dotyczyła polskich przepisów z 2016 r. zezwalających służbom na tajną inwigilację i zatrzymywanie danych telekomunikacyjnych, pocztowych i cyfrowych, w tym smsów czy maili, do potencjalnego wykorzystania przez organy krajowe.

Rzecznik Praw Obywatelskich napisał do Ministra Sprawiedliwości w sprawie braku możliwości podniesienia zarzutu naruszenia prawa procesowego w postaci art. 41 (wyłączenie sędziego) i art. 4 kodeksu postępowania karnego (zasada obiektywizmu) w skardze do Sądu Najwyższego od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok I instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. Sugeruje nowelizację k.p.k. w tym zakresie.

Europejski Trybunał Praw Człowieka w decyzji z dnia 16 maja 2024 r. uznał, iż zakaz noszenia chust islamskich w państwowej szkole nie naruszył prawa skarżących do wolności wyznania. W rozstrzygnięciu przypomniał, że zgodnie z jego orzecznictwem państwa-strony Konwencji dysponują szeroką swobodą decyzyjną, jeżeli chodzi o regulacje dotyczące upubliczniania symboli religijnych w państwowych szkołach powszechnych.

Naczelna Rada Adwokacka od czasu, gdy zmieniło się kierownictwo Ministerstwa Sprawiedliwości, postuluje szereg zmian przepisów, m.in. tych naruszających prawa człowieka i prawo do sądu. Na liście znalazły się m.in. uzasadnienia na formularzach w sprawach karnych czy prawo do obrońcy od momentu zatrzymania. Na część z kilkunastu petycji i postulatów, skierowanych do rządu i parlamentu, nadal nie uzyskała odpowiedzi. MS tłumaczy, że odpowiada tak szybko, jak może, a prawnicy wskazują, że warto zmienić przepisy o petycjach.

W dużej uchwale frankowej SN przesuwa początek biegu terminu przedawnienia, co jest wynikiem uwzględnienia grudniowego wyroku TSUE. Postanowienie TSUE z 7 maja 2024 roku niczego nowego zaś nie wnosi, co przyznał sam TSUE, wydając postanowienie, a nie wyrok. Pytania prejudycjalne zadane w sprawie zakończonej tym postanowieniem nie dotyczyły w ogóle przedawnienia, a jedynie dochodzenia roszczeń przez konsumenta - twierdzi Wojciech Wandzel, adwokat, lider Praktyki Banking & Finance w Kubas Kos Gałkowski.

Zgromadzenie Częstochowsko-Piotrkowskiej Izby Adwokackiej w Częstochowie zwróciło się właśnie do Ministra Sprawiedliwości o pilne podjęcie realnych działań zmierzających do określenia – przy współpracy z Naczelną Radą Adwokacką - wysokości wynagrodzeń za świadczenie pomocy prawnej z urzędu oraz opłat za czynności adwokackie na poziomie odpowiadającym aktualnym realiom rynkowym oraz zabezpieczenie w ustawie budżetowej na 2025 rok środków finansowych w wysokości pozwalającej na ich określenie w wysokości odpowiadającej realiom rynkowym i rzeczywistej wartości.

Naczelny Sąd Administracyjny jest zakorkowany. Czas oczekiwania na rozpoznanie skargi kasacyjnej w sprawach, w których strona wniosła o wyznaczenie rozprawy, przekracza cztery lata. Pomysł na to, jak rozwiązać problem ma sam NSA. Przygotował projekt zmian, do którego dotarło Prawo.pl. Przy okazji chce uprościć i uporządkować postępowanie. Konsultacje ruszają w środę. Niektóre zmiany już niepokoją prawników.

- Wszelkie wnioski o dotacje składane przez szpital do różnych instytucji - m.in. Funduszu Sprawiedliwości, WOŚP, innych fundacji - dotyczą wyłącznie merytoryczno-medycznych aspektów wyposażenia i infrastruktury Szpitala - podkreślił prof. Jarosław Czubak, dyrektor Szpitala Klinicznego im. prof. A. Grucy CMKP w Otwocku w przekazanym PAP dokumencie.

W dynamicznym świecie nowych technologii kluczowe jest nie tylko śledzenie najnowszych trendów, ale także umiejętność selekcji tych, które są dla nas najkorzystniejsze. Jak to robić i na co uważać? Więcej o tym opowiedziała gościni kolejnego odcinka podcastu Prawo na Oko – Katarzyna Szczudlik.

Rozwój krajowych mechanizmów ścigania przestępstw międzynarodowych, implementacja istotnych postanowień Statutu Rzymskiego do krajowych regulacji prawnych, w końcu zmiany, które powinny być wdrożone w mechanizmie uruchamiającym jurysdykcję Międzynarodowego Trybunału Karnego w odniesieniu do zbrodni - to tylko niektóre z tematów, którymi zajmą się uczestnicy międzynarodowej konferencji poświęconej wyzwaniom międzynarodowego wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych.

Minister sprawiedliwości zapowiada ograniczenia w stosowaniu tymczasowego aresztowania. Prawdopodobieństwo mataczenia, albo ucieczki czy ukrywania się trzeba będzie solidnie uprawdopodobnić. Ale prawdziwą rewolucją ma być osłabienie, a może nawet wyeliminowanie zagrożenia surową karą jako przesłanki, która obecnie najczęściej decyduje o aresztowaniu.

W ostatnim czasie głośno jest wokół wznowienia prac Komisji Kodyfikacyjnych Prawa Cywilnego oraz Prawa Karnego. Utworzono także dwie kolejne: Prawa Rodzinnego oraz Ustroju Sądownictwa i Prokuratury. Nie umniejszając w żadnym stopniu potrzeby, jak i rangi tych wydarzeń stawiam tezę, że największe zmiany w wymiarze sprawiedliwości nie zależą od zmiany ustaw, nawet rangi kodeksowej. Dużo więcej środowisko prawnicze może zmienić samo. Jak choćby w zakresie relacji z sądami - pisze Dawid Kulpa, radca prawny, partner w Kancelarii Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.

Nieobecność strony, pełnomocnika strony, biegłego i świadka na rozprawie z powodu choroby jest usprawiedliwiona, o ile zostanie przedłożone zaświadczenie, pochodzące od lekarza sądowego. Kwestię tę regulują przepisy postępowania cywilnego, a lekarzem sądowym jest lekarz, z którym prezes sądu okręgowego zawarł umowę o wykonywanie takich czynności.

Ministerstwo Sprawiedliwości wskazuje, że ewentualne wyrównania sędziowskich wynagrodzeń za lata 2021 - 2022 powinny zostać potwierdzone wyrokami sądów. Co więcej, resort zachęca prezesów do składania sprzeciwów i apelacji. Tak wynika z pisma, do którego dotarł serwis Prawo.pl. Sam minister sprawiedliwości Adam Bodnar jeszcze w grudniu mówił, że widzi potrzebę uregulowania tej kwestii. A sędziowie, podobnie jak referendarze i prokuratorzy, nie odpuszczają i kierują pozwy do sądów.

Zgromadzenie Izby Adwokackiej w Warszawie zwraca uwagę swoich członków i członkiń, którzy planują kandydować w wyborach do samorządu izby, na konieczność zapewniania w jego organach reprezentatywnej dla tego samorządu liczby kobiet - kandydatek na funkcje samorządowe, a co za tym idzie - na konieczność wsparcia kandydatur kobiet w nadchodzących wyborach - brzmi przyjęta właśnie uchwała.

Nie przeszła uchwała, zgodnie z którą Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie miałaby zorganizować protest w sprawie m.in. stawek za urzędówki. W zamian przyjęto drugą, w której Rada ma zwrócić się do NRA o konstruktywną współpracę z MS w zakresie zmian w systemie finansowania pomocy prawnej z urzędu oraz wysokości opłat za czynności adwokackie, a także wysokości wynagrodzenia z tytułu świadczenia pomocy prawnej w punktach Nieodpłatnej Pomocy Prawnej. W przypadku niepowodzenia rozmów, to NRA miałaby przeprowadzić ogólnopolski protest.

Podczas trwającego zgromadzenia warszawskiej izby adwokackiej minister sprawiedliwości Adam Bodnar zapowiedział m.in., że w ślad za rozporządzeniem zrównującym "urzędówki" ze stawkami dla adwokatów z wyboru, pójdą też analizy w zakresie gruntownej reformy dotyczącej stawek. Zmiany rozważane są też w zakresie systemu nieodpłatnej pomocy prawnej - m.in. poprzez system monitorowania jakości takiej pomocy. Minister zapowiedział także uregulowanie dostępu do obrońcy od momentu zatrzymania.

Rząd planuje wprowadzenie nowej formy testamentu ustnego – testamentu audiowizualnego. Ryzyko klonowania głosu i wizerunku umierającego przez AI powoduje, iż zastosowanie testamentu audiowizualnego nie będzie należało do form zwykłych testamentu, ale - tak jak w przypadku testamentu ustnego - będzie on formą szczególną - pisze Justyna Korgul, radca prawny oraz Klaudia Zaboronek, paralegal w BWHS Wojciechowski Springer i Wspólnicy 

Poprzednie kierownictwo Ministerstwa Sprawiedliwości kilka razy próbowało wprowadzić zmiany m.in. w art. 155 Kodeksu karnego, dotyczącym nieumyślnego spowodowania śmierci. Chodziło o to, by częściej - także w przypadku błędów medycznych - stosowane były kary bezwzględnego pozbawienia wolności. Tymczasem samorząd lekarski chciałby ograniczenia odpowiedzialność karnej lekarzy. Pojawiły się nawet sygnały, że w MS trwają nad tym prace, resort poinformował jednak Prawo.pl, że nie są one obecnie prowadzone.

Jeden delegat na 90 adwokatów, według stanu adwokatów wpisanych na listę adwokatów w dniu podjęcia uchwały o zwołaniu zgromadzenia izby w celu dokonania wyborów, jednakże nie mniej niż sześciu delegatów z każdej izby. Liczbę delegatów zaokrągla się w górę – taki parytet osobowy delegatów na Krajowy Zjazd Adwokatury, który przyjęła NRA w uchwale z 24 maja br.