Kontrowersyjne zasady realizacji strategicznych inwestycji już obowiązują. Można je realizować bez zgody gmin i lokalnych społeczności. Wystarczy uznaniowa decyzja Rady Ministrów. Takimi inwestycjami są m.in. Centralny Port Komunikacyjny, Pałac Saski czy odbudowa kamienic przy ul. Królewskiej w Warszawie. W poniedziałek, 16 października, wchodzi w życie ostatnia pula przepisów w ramach tzw. lex knebel.

Przepisy o kaucjach wchodzą w życie, choć cały system ruszy dopiero w 2025 roku. Jest jednak wiele niejasności i niedomówień. Nie wiadomo, czy już od 13 października na butelce powinna się znaleźć etykieta z wysokością kaucji, ani w jaki sposób sklep internetowy może rozliczać zwracane butelki. Firmy nie mają też pewności, czy muszą już prowadzić rozszerzoną o system kaucyjny ewidencję opakowań, czy jeszcze nie.

Komisja Europejska opublikowała rozporządzenie (UE) 2023/1803 z 13 sierpnia 2023 r. przyjmujące międzynarodowe standardy rachunkowości. Nowe rozporządzenie stanowi uproszczenie konstrukcji przepisów UE dotyczących międzynarodowych standardów rachunkowości w celu zapewnienia jasności i przejrzystości. Wejdzie w życie 16 października 2023 r. - poinformowało Ministerstwo Finansów.

Obrót prywatną ziemią rolną będzie nieco łatwiejszy. Zmienią się też przepisy o zasiedzeniu nieruchomości. Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa otrzyma prawo pierwokupu udziałów i akcji spółek dominujących, posiadających udziały lub akcje w spółkach będących właścicielami nieruchomości rolnych. Trudności czekają natomiast fundacje rodzinne - nie będą już mogły korzystać z ułatwień w obrocie ziemią rolną. To niektóre ze zmian wprowadzanych przez nowelizację, która zacznie obowiązywać 5 października.

Po wdrożeniu obligatoryjnego KSeF przedsiębiorcom może być trudno powiązać fakturę zakupową z konkretną umową, zwłaszcza jeśli otrzymują ich bardzo dużo. Wyzwaniem będzie też weryfikacja, czy kwota podana na fakturze odpowiada cenie ustalonej w umowie. Wszystko dlatego, że w KSeF nie będzie można przesyłać załączników. Rozwiązaniem może być porozumienie z kontrahentami w zakresie oznaczania faktur w polu opisowym.

Nie udała się popularyzacja strzelectwa w powiatach. Program „Strzelnica w powiecie” miał przynieść setki strzelnic, a powstały nieliczne. Teraz rządzący próbują zachęcić do budowy strzelnic uczelnie. Specustawa, która ma ułatwić takie inwestycje, weszła w życie 3 października.

Małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP), samorządy i wrażliwe podmioty użyteczności publicznej, takie jak: szpitale, szkoły czy instytucje kultury, od niedzieli, 1 października 2023 r., będą mniej płacić za energię elektryczną. Cena maksymalna zamiast 785 zł za MWh cena wynosie 693 zł za MWh.

W niedzielę, 1 października, wchodzi w życie solidnie „poprawiony” kodeks karny. Nowelizacja znacząco zmienia polską politykę karną. Prokuratura ostro weźmie się nie tylko za pedofilów i zabójców, ale także za osoby zarządzające firmami, przyjmujące korzyści materialne czy wykorzystujące wiedzę specjalistyczną. Zdaniem prawników zaostrzenie odpowiedzialności karnej za przestępstwa gospodarcze powoduje rażące niespójności w zakresie zagrożenia karą.

W piątek, 29 września, wchodzą w życie zmiany ważne dla rynku finansowego, potocznie nazywane "warzywniakiem". Dzięki nim Komisja Nadzoru Finansowego może już karać osoby odpowiedzialne za naruszenie prawa również po zaprzestaniu wykonywania funkcji lub zajmowania stanowiska, Ograniczono również możliwość oferowania obligacji korporacyjnych klientom detalicznym poza rynkiem regulowanym.

1 października zacznie obowiązywać CBAM - nowy obowiązek sprawozdawczy dla importerów. Przedsiębiorcy sprowadzający spoza UE takie towary, jak m.in. cement, stal czy nawozy sztuczne, będą podawać wartość wbudowanych w nie gazów cieplarnianych, m.in. dwutlenku węgla. Wyzwaniem może być uzyskanie informacji o emisjach bezpośrednich i pośrednich od dostawcy z kraju trzeciego. Eksperci spodziewają się, że w przyszłości CBAM może objąć kolejne towary, np. plastik.

W czwartek weszły w życie zmiany w ustawie Prawo farmaceutyczne, które modyfikują zasadę "Apteka dla Aptekarza". Przepisy wprowadzono przy okazji nowelizacji ustawy o gwarantowanych przez Skarb Państwa ubezpieczeniach eksportowych oraz niektórych innych ustaw.

Jeszcze przed wejściem w życie obligatoryjnego KSeF biura rachunkowe powinny zmienić umowy z klientami - radzą eksperci. Należy w nich doprecyzować m.in. zakres obowiązków klientów i terminy potwierdzania np. faktur zakupowych. W przypadku, gdy biuro zgodzi się wystawiać faktury w KSeF za klienta, kluczowa staje się kwestia odpowiedzialności za ewentualne nieprawidłowości, w tym puste faktury.

Opublikowana ustawa reguluje wykonywanie, rozwój zawodowy i odpowiedzialność zawodową zawodów medycznych, które dotychczas nie były objęte regulacjami ustawowymi. Chodzi m.in. o zawody: asystentki stomatologicznej, opiekuna medycznego, podiatry, protetyka słuchu czy technika masażysty. Łącznie na liście jest kilkanaście zawodów, które będą teraz zawodami medycznymi, a ustawa wprowadza mechanizm, który zapewni dostęp do zawodu medycznego tylko profesjonalistom, posiadającym odpowiednie wykształcenie.

Od 25 września podmioty publiczne, w tym samorządy terytorialne, są zobowiązane do korzystania z poczty elektronicznej wykorzystującej mechanizmy uwierzytelniania - zgodnie ze standardami określonymi przez ustawę o zwalczaniu nadużyć w komunikacji elektronicznej. Problem w tym, że większość samorządów, przede wszystkim wiejskich, o tym nie wie.

Nowe przepisy mają ułatwić życie osobom, które pasjonują się poszukiwaniem przedmiotów – zabytków, militariów. Zliberalizują bowiem regulacje dotyczące poszukiwania z wykrywaczem metali. Po zmianach uzyskiwanie zezwolenia konserwatorskiego na prowadzenie poszukiwań nie będzie już konieczne. Wystarczy zgoda właściciela nieruchomości i zgłoszenie poszukiwania w specjalnej aplikacji. Ustawa wejdzie w życie 1 maja 2024 r.

Od 1 stycznia 2024 r. zaczną mieć zastosowanie - po dwuletnim okresie zawieszenia - przepisy o podatku minimalnym. Firmy zapłacą go po raz pierwszy w 2025 r., jeśli będą mieć straty podatkowe lub nie przekroczą 2-proc. progu rentowności (udziału dochodów w przychodach). Jednak skomplikowany wzór obliczenia podatku oraz szeroki katalog wyłączeń sprawią, że łatwo będzie popełnić błąd. Dlatego przedsiębiorcy chcą zniesienia tej daniny.

15 września wchodzi w życie kolejna nowelizacja kodeksu spółek handlowych - tym razem wdrażająca przepisy unijnej dyrektywy dotyczącej transgranicznych przekształceń i podziałów spółek. Eksperci generalnie pozytywnie oceniają zmiany, wskazując przede wszystkim na wzmocnienie pewności prawa. Obawiają się jednak, że jeden z obowiązków dotyczących przekazywania informacji może znacząco spowolnić procedury.

15 września wchodzą w życie przepisy, które umożliwią sprzedawcom wystawianie e-paragonów przy użyciu platformy Ministerstwa Finansów. Od 14 września wszyscy zainteresowani mogą pobrać na swój telefon ministerialną aplikację e-paragony, a dzień później resort ma uruchomić swój HUB paragonowy. Nowe rozwiązanie będzie dobrowolne dla sprzedawców.

Łatwiej będzie wybudować garaże, parkingi oraz zainstalować panele słoneczne. Od środy, 13 września, niektóre rodzaje inwestycji będą zwolnione z obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej. Nie obyło się jednak bez wpadki. Nowela zawiera źle skonstruowane przepisy przejściowe. W sztuczny i nieuzasadniony sposób segregują one inwestorów. Części z nich pozbawiają możliwości skorzystania z nowych uregulowań.

Gospodarstwa rolne, a także branża przetwórcza zyskają nowe ułatwienia przy budowaniu mniejszych biogazowni rolniczych. Nowa ustawa zakłada, że w takich instalacjach trzeba będzie wykorzystywać lokalny surowiec. Równocześnie wprowadzone zostaną limity maksymalnej mocy i ograniczone możliwość zbywania biogazowani. Większość przepisów ustawy obowiązuje od 11 września.