Opinie - strona 14

Projekt nowej ustawy o kredycie konsumenckim - istotny głos ustawodawcy w sprawie SKD

Domowe finanse Banki Kredyty

Skierowany do konsultacji projekt nowej ustawy o kredycie konsumenckim przynosi szereg fundamentalnych zmian, szczególnie w obszarze tzw. sankcji kredytu darmowego (SKD). To zagadnienie budziło w ostatnich latach wiele kontrowersji i rozbieżności w orzecznictwie. Projekt jest istotnym głosem ustawodawcy w tym sporze. Co więcej, należy go traktować jako próbę wykładni dotychczasowych przepisów, a nie jedynie zmianę legislacyjną – piszą Mariusz Plichta i Wojciech Bochenek, radcowie prawni.

30.07.2025

SN rozstrzygnie, czy sankcja kredytu darmowego stanie się skutecznym narzędziem ochrony konsumenta

Domowe finanse Banki Kredyty

Rozprawa przed Sądem Najwyższym 30 lipca 2025 r. może wyznaczyć nowy kierunek w stosowaniu sankcji kredytu darmowego. Od decyzji SN zależeć będzie, czy sankcja kredytu darmowego stanie się skutecznym narzędziem ochrony konsumenta, czy pozostanie rozwiązaniem ograniczonym w praktyce - pisze Karolina Wysmułek, radca prawny z kancelarii Wysmułek, Sysło i Wspólnicy.

29.07.2025

Komza: Nie mamy systemowej analizy ryzyka pracy ratowników medycznych

Zawody medyczne

Obecnie w systemie Państwowego Ratownictwa Medycznego (PRM) brak jest jednolitych w skali kraju procedur postępowania zarówno w zakresie udzielania medycznych czynności ratunkowych, jak i procedur operacyjnych. Czyli ustalonych, opisanych i sformalizowanych sposobów postępowania członków zespołu ratownictwa medycznego w różnych sytuacjach, m.in. gdy spotykają się z agresją pacjentów – mówi w rozmowie z Prawo.pl Mateusz Komza, prezes Krajowej Rady Ratowników Medycznych.

29.07.2025

Prof. Markiewicz: Od nowego ministra oczekuję odważnych decyzji

Prawnicy

Najpierw przez ponad rok słyszeliśmy, że nie można odwołać wyjątkowo źle odbieranych przez środowisko sędziowskie rzeczników dyscyplinarnych, a potem nagle zostali odwołani i już są nowi. Okazało się, że to jednak możliwe. Oczekuję, że minister Waldemar Żurek będzie odważnie takie decyzje podejmował - mówi prof. Krystian Markiewicz, sędzia Sądu Okręgowego w Katowicach, wieloletni prezes Stowarzyszenia Sędziów Polskich Iustitia.

29.07.2025

Reverse engineering a tajemnica przedsiębiorstwa – gdzie jest granica legalności?

Ochrona konkurencji Własność przemysłowa

Inżynieria odwrotna („reverse engineering”) to proces polegający na analizie gotowego produktu w celu poznania jego budowy, działania i zastosowanych rozwiązań, by je odtworzyć lub ulepszyć. Takie działanie jest co do zasady legalne, ale tylko wtedy, gdy nie narusza cudzej tajemnicy przedsiębiorstwa - pisze Aleksandra Moszonkowska, adwokat, partner w Kancelarii Prawnej ARTE LEGAL.

28.07.2025

Czy na ławie oskarżonych zasiądzie kiedyś sztuczna inteligencja?

Wymiar sprawiedliwości Prawo AI Prawo europejskie

Polski porządek prawny nie zawiera obecnie przepisów, które wprost odnosiłyby się do problematyki odpowiedzialności karnej w kontekście działania systemów sztucznej inteligencji. Brakuje nie tylko definicji legalnej AI, ale i regulacji, które podejmowałyby próbę rozwiązania złożonego problemu przypisania winy w przypadkach, gdy skutki przestępne są wynikiem działania lub zaniechania związanego z funkcjonowaniem takich systemów - pisze Aleksandra Knapik, adwokat z kancelarii prawnej Octo Legal.

26.07.2025

Dr Gabriel-Węglowski: Prokuratura musi być niezależna. Ale czy politycy tego chcą?

Wymiar sprawiedliwości Prokuratura

Oddzielenie prokuratury od urzędu ministra sprawiedliwości jest konieczne, ale nie tzw. ustawą separacyjną, tylko w ramach kompleksowej reformy tej instytucji – twierdzi dr Michał Gabriel-Węglowski, prokurator Prokuratury Regionalnej w Gdańsku, członek Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury. Jednak obawia się, że politycy, niezależnie od opcji, mogą nie być zainteresowani autentyczną niezależnością prokuratury.

25.07.2025

Czego prawnicy oczekują od nowego ministra Żurka

Prawnicy

Gotowe są projekty ustaw sądowych, wystarczy tylko przesłać je do Sejmu - to proste zadanie dla nowego ministra sprawiedliwości. Z fazy konferencyjnej trzeba przejść do fazy realizacji. Złą sytuację ustrojową można także naprawić bez ustaw. Do wykorzystania jest też potencjał, jakim są sędziowie przechodzący w stan spoczynku, ale chcący jeszcze jakiś czas orzekać. Minister mógłby także wolne etaty, w związku ze sporem wokół KRS, obsadzać referendarzami i powierzać im część zadań wykonywanych dotąd przez sędziów.

25.07.2025

Umowy podstawą wydziałów teologii? Prof. Borecki: To sprzeczne z Konstytucją

Szkolnictwo wyższe

Istniejące na siedmiu państwowych uczelniach wydziały teologii katolickiej działają na podstawie umów Rządu z Episkopatem – umów, które jednak, poza jednym przypadkiem, nie zostały opublikowane, a podpisy ze strony kościelnej zostały złożone bez załączenia właściwych upoważnień – twierdzi prof. Paweł Borecki z Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Ocenia, że to może rodzić poważne skutki prawne dla tych jednostek, ich pracowników i studentów.

25.07.2025

Tablica alimentacyjna Ministerstwa Sprawiedliwości – uwagi dogmatyczne i krytyczne

Prawo rodzinne Domowe finanse

23 lipca 2025 r. Ministerstwo Sprawiedliwości udostępniło publicznie tzw. tablicę alimentacyjną – arkusz kalkulacyjny zawierający wartości procentowe, które mają wspierać sądy oraz uczestników postępowań w ustalaniu wysokości świadczeń alimentacyjnych. Chociaż dokument nie ma charakteru wiążącego, posługuje się autorytetem organu państwowego, wskutek czego w praktyce nabiera waloru wytycznej quasi normatywnej - pisze prof. nadzw. dr Małgorzata Wojciechowicz, adwokat.

24.07.2025

Uchwała NSA rozstrzyga spór o doręczanie zarządzeń zabezpieczenia

Ordynacja

Naczelny Sąd Administracyjny 16 czerwca 2025 r. wydał uchwałę (sygn. III FPS 1/25), rozstrzygającą trwający spór dotyczący doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z zaprezentowanym stanowiskiem zarządzenie zabezpieczenia powinno być doręczane do pełnomocnika ustanowionego i zgłoszonego przez podatnika w postępowaniu podatkowym (kontroli podatkowej lub celno-skarbowej) - pisze Jagoda Trela, partner zarządzająca ID Advisory, doradca podatkowy.

23.07.2025

Prof. Tuleja: Jeszcze nie pora na nowych sędziów w TK

Prawnicy Wymiar sprawiedliwości

Sprawą wciąż otwartą jest, czy wybierać nowych sędziów do Trybunału Konstytucyjnego i w ten sposób legitymizować tę zdeformowaną instytucję, czy też poczekać, aż możliwe będzie wybranie takiej ich liczby, by mogli zdecydować o jej działaniu – mówi prof. Piotr Tuleja, sędzia TK w stanie spoczynku, kierownik Katedry Prawa Konstytucyjnego na Uniwersytecie Jagiellońskim. Zastanawia się też, czy znaleźliby się poważni kandydaci do Trybunału w obecnym kształcie.

23.07.2025

Czy samorząd może ogłaszać się „wolnym od imigracji”?

Samorząd terytorialny

W odpowiedzi na manifestacje Ruchu Obrony Granic, część rad gmin i powiatów rozważa przyjęcie uchwał deklarujących niechęć wobec imigrantów lub ogłaszających dany samorząd jako „wolny od imigracji”. W niektórych jednostkach prace legislacyjne już trwają. Pojawia się jednak zasadnicze pytanie: czy organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego mają prawo podejmować takie uchwały, skoro przepisy prawa tego nie przewidują?

22.07.2025

Kożuchowska-Warywoda: Planujemy zmiany w aplikacji i w egzaminie sędziowskim

Wymiar sprawiedliwości

W Ministerstwie Sprawiedliwości trwają prace nad nowelizacją ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury. Naszym celem jest m.in. zreformowanie aplikacji uzupełniającej - postulujemy wyrównanie czasu jej trwania z aplikacją normalną, trzyletnią. Kolejnym rozwiązaniem, które jest planowane, jest wprowadzenie trzykrotnej możliwości podejścia do egzaminu sędziowskiego - mówi sędzia Marta Kożuchowska-Warywoda, dyrektor Departamentu Kadr i Organizacji Sądów Powszechnych i Wojskowych MS.

21.07.2025

Darowizna na konto osoby trzeciej może być zwolniona z podatku

Domowe finanse Podatek od spadków i darowizn

W praktyce często zdarza się, że darowizny pieniężnej, w imieniu darczyńców, dokonuje podmiot trzeci. I odwrotnie - bywa tak, że darowizna nie jest dokonywana na własny, imienny rachunek bankowy obdarowanego. Również w tej sytuacji spełnione zostają warunki zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Obdarowany nie może jednak pominąć konieczności złożenia zgłoszenia SD-Z2 - pisze Katarzyna Siwiec, radca prawny i doradca podatkowy.

19.07.2025

Podatkowe skutki anulowania pracowniczego programu motywacyjnego

PIT Prawo pracy Spółki

Implementacja pracowniczego programu motywacyjnego (ang. employee stock option plan – ESOP) jest popularnym sposobem na zwiększenie wydajności oraz lojalności kluczowych pracowników. Należy jednak pamiętać, że w niektórych sytuacjach może dojść do anulowania takiego programu, co wiąże się z komplikacjami podatkowymi - pisze Konrad Gańczarczyk, prawnik z kancelarii Penteris.

18.07.2025

Wiele pieniędzy na OSP jest marnotrawionych

Samorząd terytorialny

Miliony środków na ochotnicze straże pożarne marnotrawi się na poziomie samorządów lokalnych. Państwo, samorządy terytorialne i branżowe, podmioty systemu ochrony przeciwpożarowej w ostatnich dwóch latach nie podejmują praktycznie żadnych działań systemowych w kierunku zapobieżenia temu zjawisku. Jednocześnie państwo nie znajduje pieniędzy na zwolnienie dodatku emerytalnego OSP z podatku, który stanowi iluzoryczne zasilenie kasy państwa - pisze dr Dariusz Kała.

18.07.2025

Glosa do własnego wyroku na bakier z etyką - i naukowca, i sędziego

Szkolnictwo wyższe

Niedawno czytałem glosę do wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zawierała ciekawe i rzeczowe argumenty. Zaskoczyło mnie jednak, że jej autorką była sędzia sprawozdawca tego orzeczenia. Taka sytuacja – gdy sędzia komentuje własne rozstrzygnięcie – może rodzić pytania o zgodność z zasadami bezstronności, obiektywizmu oraz standardami przyjętymi zarówno w orzecznictwie, jak i w nauce prawa - pisze prof. Grzegorz Krawiec z Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.

18.07.2025

Demkow: W leczeniu chorób rzadkich Polska robi znaczne postępy

Pacjent Opieka zdrowotna

Szacuje się, że w Polsce od dwóch do trzech milionów osób wymaga leczenia na choroby rzadkie. Obecnie tworzony jest m.in. anonimowy rejestr takich pacjentów i cyfrowy dokument potwierdzający daną chorobę. Umożliwi to skuteczniejszą pomoc medyczną. Potrzebne są też zmiany legislacyjne, żeby mogły powstawać nowe ośrodki leczenia chorób rzadkich, wykorzystanie środków unijnych i współpraca z partnerami zagranicznymi – podkreśla prof. Urszula Demkow, wiceminister zdrowia.

17.07.2025

Dr Kosmaty: Prokuratorzy potrzebują szkoleń z zakresu zdarzeń o charakterze hybrydowym

Wymiar sprawiedliwości Prokuratura

Położenie geograficzne Polski oraz jej silna pozycja na arenie międzynarodowej spowodowały drastyczny wzrost zachowań o charakterze szpiegowskim wymierzonych przeciwko naszemu krajowi. To z kolei determinuje konieczność rozwijania i pogłębiania działalności szkoleniowej prokuratorów i asesorów w oparciu o specjalistyczną wiedzę i doświadczenie policji i innych służb - pisze dr Piotr Kosmaty, pełnomocnik ministra sprawiedliwości ds. ustawicznego szkolenia prokuratorów, Przyjaciel Fundacji SPRZYMIERZENI z GROM.

17.07.2025