Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Dr Gabriel-Węglowski: Prokuratura musi być niezależna. Ale czy politycy tego chcą?

Oddzielenie prokuratury od urzędu ministra sprawiedliwości jest konieczne, ale nie tzw. ustawą separacyjną, tylko w ramach kompleksowej reformy tej instytucji – twierdzi dr Michał Gabriel-Węglowski, prokurator Prokuratury Regionalnej w Gdańsku, członek Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury. Jednak obawia się, że politycy, niezależnie od opcji, mogą nie być zainteresowani autentyczną niezależnością prokuratury.

Umowy podstawą wydziałów teologii? Prof. Borecki: To sprzeczne z Konstytucją

Istniejące na siedmiu państwowych uczelniach wydziały teologii katolickiej działają na podstawie umów Rządu z Episkopatem – umów, które jednak, poza jednym przypadkiem, nie zostały opublikowane, a podpisy ze strony kościelnej zostały złożone bez załączenia właściwych upoważnień – twierdzi prof. Paweł Borecki z Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Ocenia, że to może rodzić poważne skutki prawne dla tych jednostek, ich pracowników i studentów.

Czego prawnicy oczekują od nowego ministra Żurka

Gotowe są projekty ustaw sądowych, wystarczy tylko przesłać je do Sejmu - to proste zadanie dla nowego ministra sprawiedliwości. Z fazy konferencyjnej trzeba przejść do fazy realizacji. Złą sytuację ustrojową można także naprawić bez ustaw. Do wykorzystania jest też potencjał, jakim są sędziowie przechodzący w stan spoczynku, ale chcący jeszcze jakiś czas orzekać. Minister mógłby także wolne etaty, w związku ze sporem wokół KRS, obsadzać referendarzami i powierzać im część zadań wykonywanych dotąd przez sędziów.

Tablica alimentacyjna Ministerstwa Sprawiedliwości – uwagi dogmatyczne i krytyczne

23 lipca 2025 r. Ministerstwo Sprawiedliwości udostępniło publicznie tzw. tablicę alimentacyjną – arkusz kalkulacyjny zawierający wartości procentowe, które mają wspierać sądy oraz uczestników postępowań w ustalaniu wysokości świadczeń alimentacyjnych. Chociaż dokument nie ma charakteru wiążącego, posługuje się autorytetem organu państwowego, wskutek czego w praktyce nabiera waloru wytycznej quasi normatywnej - pisze prof. nadzw. dr Małgorzata Wojciechowicz, adwokat.

Uchwała NSA rozstrzyga spór o doręczanie zarządzeń zabezpieczenia

Naczelny Sąd Administracyjny 16 czerwca 2025 r. wydał uchwałę (sygn. III FPS 1/25), rozstrzygającą trwający spór dotyczący doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z zaprezentowanym stanowiskiem zarządzenie zabezpieczenia powinno być doręczane do pełnomocnika ustanowionego i zgłoszonego przez podatnika w postępowaniu podatkowym (kontroli podatkowej lub celno-skarbowej) - pisze Jagoda Trela, partner zarządzająca ID Advisory, doradca podatkowy.

Prof. Tuleja: Jeszcze nie pora na nowych sędziów w TK

Sprawą wciąż otwartą jest, czy wybierać nowych sędziów do Trybunału Konstytucyjnego i w ten sposób legitymizować tę zdeformowaną instytucję, czy też poczekać, aż możliwe będzie wybranie takiej ich liczby, by mogli zdecydować o jej działaniu – mówi prof. Piotr Tuleja, sędzia TK w stanie spoczynku, kierownik Katedry Prawa Konstytucyjnego na Uniwersytecie Jagiellońskim. Zastanawia się też, czy znaleźliby się poważni kandydaci do Trybunału w obecnym kształcie.

Czy samorząd może ogłaszać się „wolnym od imigracji”?

W odpowiedzi na manifestacje Ruchu Obrony Granic, część rad gmin i powiatów rozważa przyjęcie uchwał deklarujących niechęć wobec imigrantów lub ogłaszających dany samorząd jako „wolny od imigracji”. W niektórych jednostkach prace legislacyjne już trwają. Pojawia się jednak zasadnicze pytanie: czy organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego mają prawo podejmować takie uchwały, skoro przepisy prawa tego nie przewidują?

Kożuchowska-Warywoda: Planujemy zmiany w aplikacji i w egzaminie sędziowskim

W Ministerstwie Sprawiedliwości trwają prace nad nowelizacją ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury. Naszym celem jest m.in. zreformowanie aplikacji uzupełniającej - postulujemy wyrównanie czasu jej trwania z aplikacją normalną, trzyletnią. Kolejnym rozwiązaniem, które jest planowane, jest wprowadzenie trzykrotnej możliwości podejścia do egzaminu sędziowskiego - mówi sędzia Marta Kożuchowska-Warywoda, dyrektor Departamentu Kadr i Organizacji Sądów Powszechnych i Wojskowych MS.

Darowizna na konto osoby trzeciej może być zwolniona z podatku

W praktyce często zdarza się, że darowizny pieniężnej, w imieniu darczyńców, dokonuje podmiot trzeci. I odwrotnie - bywa tak, że darowizna nie jest dokonywana na własny, imienny rachunek bankowy obdarowanego. Również w tej sytuacji spełnione zostają warunki zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Obdarowany nie może jednak pominąć konieczności złożenia zgłoszenia SD-Z2 - pisze Katarzyna Siwiec, radca prawny i doradca podatkowy.

Podatkowe skutki anulowania pracowniczego programu motywacyjnego

Implementacja pracowniczego programu motywacyjnego (ang. employee stock option plan – ESOP) jest popularnym sposobem na zwiększenie wydajności oraz lojalności kluczowych pracowników. Należy jednak pamiętać, że w niektórych sytuacjach może dojść do anulowania takiego programu, co wiąże się z komplikacjami podatkowymi - pisze Konrad Gańczarczyk, prawnik z kancelarii Penteris.

Wiele pieniędzy na OSP jest marnotrawionych

Miliony środków na ochotnicze straże pożarne marnotrawi się na poziomie samorządów lokalnych. Państwo, samorządy terytorialne i branżowe, podmioty systemu ochrony przeciwpożarowej w ostatnich dwóch latach nie podejmują praktycznie żadnych działań systemowych w kierunku zapobieżenia temu zjawisku. Jednocześnie państwo nie znajduje pieniędzy na zwolnienie dodatku emerytalnego OSP z podatku, który stanowi iluzoryczne zasilenie kasy państwa - pisze dr Dariusz Kała.

Glosa do własnego wyroku na bakier z etyką - i naukowca, i sędziego

Niedawno czytałem glosę do wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zawierała ciekawe i rzeczowe argumenty. Zaskoczyło mnie jednak, że jej autorką była sędzia sprawozdawca tego orzeczenia. Taka sytuacja – gdy sędzia komentuje własne rozstrzygnięcie – może rodzić pytania o zgodność z zasadami bezstronności, obiektywizmu oraz standardami przyjętymi zarówno w orzecznictwie, jak i w nauce prawa - pisze prof. Grzegorz Krawiec z Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.

Demkow: W leczeniu chorób rzadkich Polska robi znaczne postępy

Szacuje się, że w Polsce od dwóch do trzech milionów osób wymaga leczenia na choroby rzadkie. Obecnie tworzony jest m.in. anonimowy rejestr takich pacjentów i cyfrowy dokument potwierdzający daną chorobę. Umożliwi to skuteczniejszą pomoc medyczną. Potrzebne są też zmiany legislacyjne, żeby mogły powstawać nowe ośrodki leczenia chorób rzadkich, wykorzystanie środków unijnych i współpraca z partnerami zagranicznymi – podkreśla prof. Urszula Demkow, wiceminister zdrowia.

WSA: Kolejne restrukturyzacje również mogą korzystać ze zwolnienia podatkowego

Polskie przepisy, ograniczające ulgi podatkowe wyłącznie do pierwszej restrukturyzacji spółek, naruszają prawo unijne – taki wniosek płynie z orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 czerwca 2025 r. (sygn. akt III SA/Wa 513/25). Sąd jednoznacznie stwierdził, że krajowe regulacje, które pozbawiają neutralności podatkowej kolejne procesy łączenia, podziału czy wymiany udziałów w spółkach, stoją w sprzeczności z unijną dyrektywą 2009/133/WE - pisze Sławomir Buszko, partner ID Advisory, doradca podatkowy.

Dr Kosmaty: Prokuratorzy potrzebują szkoleń z zakresu zdarzeń o charakterze hybrydowym

Położenie geograficzne Polski oraz jej silna pozycja na arenie międzynarodowej spowodowały drastyczny wzrost zachowań o charakterze szpiegowskim wymierzonych przeciwko naszemu krajowi. To z kolei determinuje konieczność rozwijania i pogłębiania działalności szkoleniowej prokuratorów i asesorów w oparciu o specjalistyczną wiedzę i doświadczenie policji i innych służb - pisze dr Piotr Kosmaty, pełnomocnik ministra sprawiedliwości ds. ustawicznego szkolenia prokuratorów, Przyjaciel Fundacji SPRZYMIERZENI z GROM.

Rozwiązywanie sporów przez sztuczną inteligencję zagrozi usługom prawnym?

Sektor małych i średnich przedsiębiorców, w tym tzw. freelancerów, od lat boryka się z problemem dochodzeniem roszczeń i zarządzaniem sporami z kontrahentami w relacjach biznesowych. Przedsiębiorcy w Europie najczęściej jednak rezygnują z dochodzenia swoich praw, szczególnie w sporach transgranicznych. Wynika to wielu barier.

TSUE zajmie się podatkowymi skutkami restrukturyzacji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach 2 czerwca 2025 r. (sygn. I SA/Gl 34/25) skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prejudycjalne, dotyczące zgodności polskich przepisów podatkowych z tzw. „dyrektywą połączeniową” (2009/133/WE). Wydanie wyroku przed TSUE będzie miało praktyczne i doniosłe konsekwencje dla dużej liczby podmiotów, które dokonały reorganizacji po 1 stycznia 2022 r. i tych, które planują dokonać takich reorganizacji w przyszłości - piszą Sabina Sampławska i Kamil Smarzewski z KPMG w Polsce.

Dr Zalasińska: Zabytki na papierze a wokół świat cyfrowy

Świat się zmienił, a system ochrony zabytków stoi w miejscu. Jeśli faktycznie chcemy przyspieszyć procedury, to cyfryzacja jest warunkiem podstawowym dalszych zmian. Jeśli jeden element idzie do przodu – informatyzacja procesu budowlanego, to koniec końców zmiany w obszarze procesu inwestycyjnego nie będą efektywne, bo drugi element tego systemu – przepisy z zakresu ochrony zabytków, jest zamrożony i na innym etapie. Nowelizacja ustawy idzie w dobrym kierunku, ale nie jest całościowa - uważa dr hab. Katarzyna Zalasińska z UW.

Prof. Wróbel: Polityczny kompromis w sprawie sądów nie zmieni orzecznictwa europejskich trybunałów

Projektowanie jakiegoś potencjalnego kompromisu, który miałby rozwiązać problemy z przywracaniem praworządności w Polsce, nie ma sensu, bo z Europejskim Trybunałem Praw Człowieka i Trybunałem Sprawiedliwości UE nie można zawrzeć politycznej ugody. One stoją na straży określonych standardów i albo się ich przestrzega, albo nie – twierdzi prof. Włodzimierz Wróbel, sędzia Sądu Najwyższego. I dodaje, że zawarte w kraju porozumienie polityczne nie będzie wiązać tych trybunałów.

Czy płatność gotówką w parkometrze może być zabroniona

Brak możliwości dokonywania płatności gotówką w parkometrach w strefie płatnego parkowania może naruszać przepisy prawa. Takie rozwiązanie może dyskryminować osoby, które nie chcą lub nie mogą w danym momencie skorzystać z metod płatności bezgotówkowej. Ograniczenia techniczne nie uzasadniają wykluczenia płatności gotówką emitowaną przez Narodowy Bank Polski, która pozostaje prawnym środkiem płatniczym w Polsce.