Kolizja między konstytucyjnie chronionym prawem własności a obowiązkiem ochrony środowiska wymaga wyważenia interesów obu stron. Państwo powinno zapewnić właścicielom możliwość dochodzenia odszkodowania za utracone prawa, jednocześnie skutecznie chroniąc środowisko. Niestety, system środków prawnych dostępnych właścicielom nieruchomości często okazuje się niewystarczający - pisze Jakub Klimowicz z Kancelarii INLEGIS Kołodziej Nogala.

Każdy, kto chce wprowadzić do obrotu i udostępnić na rynku unijnym, a także wywieźć z Unii określone produkty z takich towarów jak: bydło, kakao, kawa, olej palmowy, kauczuk, soja i drewno, będzie musiał spełnić nowe obowiązki związane z przeciwdziałaniem wylesianiu. Duże i średnie firmy czeka to już w grudniu br. Mimo to wielu przedsiębiorców nie jest świadomych nowych przepisów. Nie ma też wyznaczonego krajowego organu odpowiedzialnego za ich wdrażanie, ani nawet założeń do projektu stosownej ustawy.

3 kwietnia 2025 r. Trybunał Konstytucyjny rozpoznał pytanie prawne Sądu Apelacyjnego w Warszawie, dotyczące kary pieniężnej za niezłożenie sprawozdania przez wytwórcę energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii w małej instalacji. Zwrócił uwagę, że kontrolowane przepisy określają wysokość kary pieniężnej w sposób sztywny, który nie pozwala sądowi na ocenę, czy środki represji administracyjnej są odpowiednie i proporcjonalne do konkretnego przypadku naruszenia prawa. Orzeczenie zapadło większością głosów.

Hanna Kończal została powołana na Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ) - przekazało we wtorek Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Poprzednia szefowa Inspekcji, Joanna Piekutowska została odwołana ze stanowiska pod koniec 2024 roku.

Wójt gminy po przeprowadzeniu kontroli nieruchomości mieszkańca stwierdził wycinkę 43 sztuk brzóz i klonów na posesji. Michałowi P., właścicielowi nieruchomości, wymierzył karę pieniężną w wysokości 100 tys. zł. Mężczyzna początkowo twierdził, że chodziło mu o przywrócenie nieruchomości do rolniczego użytkowania, a gdy ten argument podważono, skupił się na zarzutach nielegalności wejścia organów na jego posesję i czynienia ustaleń w oparciu o nielegalnie pozyskany dowód.

Polskiemu Związkowi Łowieckiemu ciąży kontrola przyznana resortowi środowiska. Najchętniej widziałby przejście łowiectwa pod skrzydła sprzyjającego im Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ale w pierwszej kolejności chcą się chociaż uniezależnić od Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Projekt zmian procedowany w Sejmie budzi zastrzeżenia strony społecznej.

Działania gmin na rzecz zapobiegania bezdomności zwierząt są nierzetelne i nieskuteczne – ocenił Andrzej Aleksandrowicz z delegatury NIK w Zielonej Górze na II Ogólnopolskim Kongresie Zapobiegania Bezdomności Zwierząt, który w piątek odbywał się w Wieruszowie. I podał, że aż 90 proc. środków gminy wydają na opiekę nad bezdomnymi zwierzętami, a nie na profilaktykę bezdomności. W rezultacie bezdomność oraz cierpienie zwierząt nie maleją.

Z zaskarżonej decyzji wynikało, że w rzeczywistości to skarżący miał dokonać wyboru miejsca nasadzeń zastępczych drzew. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podkreślił, że władztwo w tym zakresie zostało przypisane organowi. Nie wyklucza to uwzględnienia ewentualnych sugestii. Niemniej organ powinien wskazać w sentencji decyzji numer działki, na której mają zostać dokonane nasadzenia zastępcze.

Opieszała legislacja, zła organizacja, brak rzetelnych danych o odpadach, nieprawidłowości w selektywnej zbiórce, niewystarczający poziom finansowania. NIK oceniła negatywnie działania administracji publicznej na rzecz ograniczenia powstawania odpadów oraz zapewnienia ich recyklingu. W skali całego kraju do odzysku przekazano zaledwie 47,6 proc. odpadów, w tym do recyklingu niespełna 16 procent.

W 2025 r. gminy powinny osiągnąć poziom 55 proc. recyklingu odpadów. Większość samorządowców twierdzi, że to niemożliwe, a karanie gmin nie rozwiąże przecież problemu. Stowarzyszenie Gmin i Powiatów Wielkopolski apeluje do Ministerstwa Klimatu i Środowiska o pilne zmiany prawa i podjęcie działań, które wesprą gminy w realizacji obowiązku. Takie zmiany postulują także eksperci.

Rada Ministrów w trybie obiegowym przyjęła w piątek, 21 marca, projekt nowelizacji ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych oraz niektórych innych ustaw. Ustawa, zwana odległościową, liberalizuje przepisy dotyczące lokowania wiatraków, przede wszystkim zmniejszając - z 700 metrów do 500 metrów - ich odległość od domów.

Projekt nowelizacji ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych ma być przyjęty przez rząd w piątek, 21 marca, w trybie obiegowym. Zakłada, że wiatraki będą mogły powstać nawet 500 metrów od zabudowań - obecnie limit ten wynosi 700 m. W ostatniej chwili pojawiły się wątpliwości dotyczące brzmienia przepisu regulującego ewentualność przymusowej rozbiórki wiatraków pod drogi krajowe.

Resort klimatu i środowiska zaprezentował założenia do ustawy o rozszerzonej odpowiedzialności producenta, które wzbudziły aplauz samorządów i branży odpadowej. Ale nie spodobały się wprowadzającym i organizacjom odzysku. Przedsiębiorcy szacują, że opłaty za recykling mogą wzrosnąć nawet trzykrotnie. System miałby zacząć funkcjonować stopniowo od 2026 roku.

Obowiązkowe potwierdzenie standardu energetycznego przed i po inwestycji, warunki dofinansowania dla najuboższych energetycznie uzależnione są kryterium dochodowego i standardu energetycznego budynku oraz ogólnopolski system operatorów – to nowości w programie „Czyste powietrze”. Nabór ruszy 31 marca 2025 r.

Trzeba wstrzymać ustawę o kaucjach i wprowadzić je łącznie z przepisami o ROP - postulują samorządowcy i eksperci. Batalia o rozszerzoną odpowiedzialność producentów będzie miała miejsce dziś podczas sejmowej podkomisji. Zapewne ostra, bo rządowe założenia budzą potężny rozdźwięk między wprowadzającymi opakowania a samorządami. Te ostatnie wskazują, że ciężar finansowania systemu spocznie na konsumencie.

System mMPA, umożliwiający miastom przekazywanie uchwalonych Miejskich Planów Adaptacji do zmian klimatu (MPA) uruchomił Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy. Od przyszłego roku dostępny będzie również moduł do raportowania postępów w realizacji działań przewidzianych w tych planach.

W polskich lasach mają powstać do 2030 r. farmy wiatrowe. Publiczne grunty wbrew ustawie o lasach zostały wydzierżawione duńskiej firmie Eurowind Energy. Umowy są poufne. Ich ujawnienia i wstrzymania projektu „Las Energii” ze względu na przyrodniczą szkodliwość domaga się Stowarzyszenie Pracownia na rzecz Wszystkich Istot.

Prowadzący działalność gospodarczą muszą respektować prawa swoich sąsiadów, zwłaszcza związane z zapewnieniem im możliwości normalnego korzystania z ich nieruchomości, zgodnie z ich przeznaczeniem. Do tego dochodzi obowiązek przestrzegania regulacji dotyczących danego rodzaju działalności, przede wszystkim w obszarze ochrony środowiska oraz prawa budowlanego. Zaniedbania w tym zakresie otwierają sąsiadom przedsiębiorcy nawet możliwość dążenia do zamknięcia jego biznesu.

Niewielkie ilości warzyw i owoców bez plastikowych owijek. Sól, pieprz, ketchup w obiektach gastronomicznych na stołach, a na wynos nie w plastikowych jednorazówkach, zakaz pakowania w zbyt duże opakowania - to tylko niektóre wymogi, z którymi przyjdzie się zmierzyć przedsiębiorcom. Do 2030 roku praktycznie wszystkie opakowania na rynku Unii Europejskiej mają nadawać się do recyklingu w rentowny sposób.

Spółka twierdziła, że nie powinna ponosić odpowiedzialności za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, ponieważ dopuścił się tego wykonawca robót, który działał niezgodnie z zawartą umową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że umowa nie może zwalniać z odpowiedzialności. Natomiast ewentualne roszczenia regresowe oraz skutki przekroczenia granic zlecenia powinny być oceniane w ramach postępowania cywilnego.