Drobni przedsiębiorcy powinni cieszyć się ze zwolnienia ze składek ZUS i mikropożyczek. Średnie firmy nie mają wątpliwości, że jedyna realna pomoc państwa w czasie epidemii płynie z Polskiego Funduszu Rozwoju. Pozostałe mechanizmy tarczy antykryzysowej jak dopłaty do wynagrodzeń, działają bardzo powoli. W efekcie dużym firmom nadal brakuje wsparcia, ale to nie one protestują na ulicach.

Stara dziennikarska maksyma mówi, że gdy pies pogryzie dziecko, to żaden news, ale gdy dziecko pogryzie psa, to owszem. W wymiarze sprawiedliwości takim właśnie newsem są kolejne orzeczenia Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego dotyczące awansów dwóch prominentnych sędziów powiązanych z obozem rządzącym i przeprowadzanymi przezeń zmianami.

Spór w Sądzie Najwyższym o kandydatury na I prezesa sięga znacznie dalej niż ta funkcja i Zgromadzenie Ogólne sędziów. To jest spór o demokratyczne państwo. O zasady, o procedury, o niezależność od władzy politycznej. Chodzi o to by Sąd Najwyższy nie podzielił losu Trybunału Konstytucyjnego, który jest dzisiaj instytucją bez jakiegokolwiek znaczenia dla prawników i obywateli.

Po napisaniu w ostatnich latach niezliczonej ilości artykułów o rynku pracownika, o tym jak pracodawcy musieli zabiegać o chętnych do pracy, trzeba teraz jasno stwierdzić: to się właśnie skończyło. Oby tylko ta nowa nierównowaga nie trwała zbyt długo i nie prowadziła do ostrych konfliktów społecznych.

Ostatnie tygodnie potwierdzają, że rząd Prawa i Sprawiedliwości nie ma, niestety, pomysłu na realną pomoc przedsiębiorcom. Pokazują to jego dotychczasowe działania. Co chwila ogłaszane są nowe pomysły i kolejne elementy tarczy antykryzysowej. Problem jednak w tym, że większość rozwiązań to tylko propaganda. I ich wdrożenie, tak naprawdę, znaczącej pomocy nie da.

Prawo nie pozwala zmieniać przepisów wyborczych na niespełna 40 dni przed głosowaniem, co więcej pozostawiać terminu wyborów w zawieszeniu, a obywateli w niepewności. Do tego rząd powinien powiedzieć: po pierwsze nie mamy armat! Wreszcie względy etyczne - na co dzień zakazujemy wyjścia z domu pod groźbą wysokiej kary, a na wybory - proszę bardzo

Wszystko wskazuje na to, że majowe wybory prezydenckie nie odbędą się, a Prawo i Sprawiedliwość z nadzwyczajnym uporem prze do ich przeprowadzenia. I wymyśla kolejne konstrukcje prawne, które urągają nie tylko standardom demokratycznego państwa prawa, ale także elementarnej uczciwości i przyzwoitości.

Jesteśmy dopiero na początku kryzysu wywołanego epidemią, a już widać, że w Polsce resortowej nie ma szans na szybkie podejmowanie decyzji. Rozpatrywanie wniosków o pomoc będzie trwało dłużej, niż przygotowanie specustawy. Z projektu tarczy antykryzysowej nie wynika kogo rząd chce ratować w pierwszej kolejności i dlaczego. To się może skończyć jak na Titanicu.

Mija drugi tydzień przymusowego przystopowania pracy sądów. Sprawy zdjęto z wokand, odbywają się tylko te pilne, czyli co do zasady - najbardziej istotne dla praw obywateli. I choć ministerstwo uspakaja, że nie jest źle, a prezesi sądów prześcigają się w pudrowaniu sytuacji - nikt nie ma wątpliwości - lada dzień może wymknąć się ona spod kontroli.

Po wielu miesiącach oporu i wyszukiwaniu kolejnych pretekstów, by tego nie zrobić, Kancelaria Sejmu opublikowała listy poparcia dla sędziów zasiadających w nowej KRS. Jedno z wyjaśnień, dlaczego to zrobiono, mówi o opiniach mających neutralizować najtrudniejszy problem, czyli listę Nawackiego. Ale to mało warte ekspertyzy, bo przygotowane w warunkach konfliktu interesów.

Na uchwałę Sądu Najwyższego o statusie "nowych" sędziów, czyli rekomendowanych przez obecną KRS, czekali wszyscy: sędziowie, pełnomocnicy i zwykli obywatele. Jej wagę podkreślano od wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z listopada 2019 r., a pogłębiały to działania rządzących. Po kilkugodzinnej euforii przychodzi jednak otrzeźwienie i pytania: co w praktyce oznacza, czy i jak ją stosować, co ze sprawami, w których orzekali wskazani sędziowie i co z ...nimi samymi.

Listy poparcia dla kandydatów do nowej Krajowej Rady Sądownictwa są nadal tajne, ale Centrum Informacyjne Sejmu uchyliło nieco rąbka tajemnicy, co tylko wzmocniło podejrzenia, że z tymi listami jest coś nie tak. Sędziów kandydujacych do organu mającego stać na straży sędziowskiej niezawisłości poparła nie tylko bardzo mała grupa osób uprawnionych, a do tego niektórzy udzielali tego poparcia na masową skalę.

Nikt z sejmowej większości, włącznie z panią marszałek, nie może się spotkać z delegacją Komisji Weneckiej z powodu nawału pracy. Do Trybunału prośba nie dotarła, ale może nie miała dotrzeć, a w resorcie sprawiedliwości z delegacją spotkają się jacyś urzędnicy, ale na pewno nie minister. To wyraźne próby ignorowania tego organu, ale raczej bezskuteczne, bo opinia o kagańcowej ustawie i tak powstanie.

Do prawa podatkowego coraz trudniej jest podchodzić z pozytywnym nastawieniem. Ustawodawca staje na głowie, żeby system jeszcze bardziej skomplikować. Problem chyba zaczął zauważać Senat. Sam TK też ma od dawna na temat tworzenia prawa jednoznaczne stanowisko. Wypada je więc przypomnieć - zwłaszcza teraz - przed końcem roku i maratonem nowelizacji.

Prawo i Sprawiedliwość zyskało niespodziewanie sojusznika w walce z sądami w postaci aktywisty społecznego Pawła Śpiewaka, który przypomniał, że kiedyś uczestniczył w protestach przeciwko ograniczaniu niezależności sądów, ale teraz będzie te działania popierał. A zmienił swoje zapatrywania, bo przegrał proces z adwokatką, którą pomówił.

Tego samego dnia w Sądzie Najwyższym jedna rozprawa została przerwana, bo wyłączył się z niej sędzia powołany przy udziale nowej KRS, a inna odbyła się, bo sędziowie o takim samym statusie nie zrobili tego. Nie wiadomo jednak, strony której z nich powinny się cieszyć, a którzy martwić.

Dotychczas orzeczenia Sądu Najwyższego w sprawach frankowych były różne, niektóre zaskakująco broniły jednej strony. Czy to się zmieni? Wszystko wskazuje na to, że tak. W październiku w gmachu przy Placu Krasińskich zapadł bowiem wyrok, którego uzasadnienie wytycza kierunek dla sądów powszechnych. Jest nim „odfrankowienie” kredytów.

Nie przyniosły skutku niemal oficjalne zabiegi Prawa i Sprawiedliwości zmierzające do pozyskania choć jednego senatora opozycji lub niezależnego, by wbrew wynikowi wyborów mieć także większość w Senacie. Nie ma jej, więc wprowadzanie niektórych zmian, a szczególnie tych ustrojowych, będzie znacznie trudniejsze.

Przed orzeczeniem TSUE w sprawie Dziubak banki straszyły, że wyrok pogrąży sektor. Teraz straszą, że jeśli kredytobiorcy zaczną unieważniać umowy - będą domagać się wynagrodzenia za korzystanie z ich kapitału. Czy jest cień nadziei, by sprawiedliwości stało się zadość? Tak - wystarczy interwencja Sądu Najwyższego.

Prawo i Sprawiedliwość zapewniło sobie w niedzielnych wyborach solidną większość w Sejmie, będzie więc rządzić przez kolejną kadencję i może realizować swój program i swoje przedwyborcze zapowiedzi. Zapewne także te dotyczące praworządności i wymiaru sprawiedliwości. Być może trochę przeszkadzać mu w tym będą Senat i Unia Europejska.