Założenia do projektu zmian w ustawie o języku polskim przygotowało Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Konsultacje społeczne w tej sprawie zakończyły się 25 maja 2013 roku.

Jak czytamy w założeniach projektu, obecny system przeprowadzania egzaminów z języka polskiego jako obcego nie odpowiada na zwiększające się zainteresowanie polską kulturą i językiem ze strony obcokrajowców. Wynika to m.in. z ograniczonej liczby ośrodków, w których odbywają się egzaminy, niewystarczającej liczby osób posiadających uprawnienia do ich przeprowadzania.

Dotychczas za przyznawanie certyfikatów poświadczających znajomość języka obcego odpowiedzialna była Państwowa Komisja Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego. Niezależnie od tego, gdzie i kiedy egzamin był przeprowadzany, musiał w nim uczestniczyć członek tej komisji. Tymczasem w 2012 roku do egzaminu zgłosiło się ponad tysiąc kandydatów. To sprawiło, że egzaminowanie stało się trudne logistycznie i bardziej obciążało budżet państwa.

Projekt zmian w ustawie o języku polskim zakłada, że egzaminy poświadczające znajomość języka polskiego jako obcego będą mogły przeprowadzać - po spełnieniu określonych warunków - uczelnie krajowe i zagraniczne, szkoły językowe czy instytuty polskie za granicą. Uprawnienia do przeprowadzania egzaminów będzie przyznawał minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego, po zasięgnięciu opinii Rady do spraw Egzaminów z Języka Polskiego jako Obcego. Rada - zgodnie z projektem ustawy - zastąpi dotychczasową Państwową Komisję Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego, która zostanie rozwiązana po sześciu miesiącach od wejścia w życie nowelizacji ustawy.

Uprawnienia do przeprowadzania egzaminów będą udzielane początkowo na dwa lata, z możliwością bezterminowego przedłużenia. W przypadku naruszenia procedur przeprowadzenia egzaminów uprawnienia będzie można cofnąć.

W pracach każdej komisji egzaminacyjnej będzie musiał uczestniczyć co najmniej jeden egzaminator posiadający uprawnienia nadane przez Radę. Ma ona czuwać nad jakością przeprowadzanych egzaminów i zapewnić merytoryczną opiekę nad poszczególnymi elementami systemu.

Projekt zakłada, że egzaminy będzie można przeprowadzać w jednym terminie w kilku lub kilkunastu ośrodkach jednocześnie, na podstawie tego samego zestawu testów. Informacje o terminach i miejscach przeprowadzania egzaminów będą udostępnione przez instytucje certyfikujące oraz Biuro Uznawalności Wykształcenia i Wymiany Międzynarodowej. Biuro będzie też wydawało certyfikaty i zapewni obsługę finansową i administracyjną systemu.

Zgodnie z proponowanymi przepisami zwiększy się też liczba poziomów certyfikacji języka polskiego. Zamiast dotychczasowych trzech poziomów wprowadzonych zostanie dziewięć, z czego trzy będą przeznaczone dla dzieci.

"Zakładamy, że nowy system będzie znacznie przyjaźniejszy dla kandydatów" - powiedział w Sejmie po zakończeniu konsultacji społecznych wiceminister nauki prof. Marek Ratajczak. Wyraził wówczas nadzieję, że wzrośnie liczba osób zainteresowanych uzyskaniem certyfikatu. (PAP)

ekr/ agt/ bk/