Grupa 32 cudzoziemców, zawrócona latem 2021 r. do linii granicy Polski z Białorusią, złożyła skargę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. 25 czerwca 2024 r. rozpoznająca sprawę izba Trybunału zadecydowała o przekazaniu jej do Wielkiej Izby ETPCz. Problem tzw. pushbacków ciągnie się od miesięcy, a mimo wybudowania zapory, cudzoziemcy wciąż przedostają się na terytorium Polski.

Nowe technologie, sztuczna inteligencja, coraz więcej innowacyjności... a wszystko to po to, aby usprawnić życie i pracę człowieka. Jednak mimo praktycznego zastosowania AI, wciąż są jednostki, które sceptycznie podchodzą do nowych rozwiązań i skutecznie się od nich wzbraniają. Z czego to wynika?

Ministerstwo Spraw Zagranicznych opublikowało nazwiska trojga kandydatów na urząd sędziego Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z ramienia Polski, którzy zostaną przedstawieni Zgromadzeniu Parlamentarnemu Rady Europy. Powołanie nowego sędziego ETPCz z Polski jest konieczne, ponieważ kadencja dotychczasowego sędziego, prof. dr hab. Krzysztofa Wojtyczka, dobiegła końca.

Sąd Najwyższy orzekł, że ten, kto ma możliwość skorzystania z potrącenia, nie może sięgnąć po zatrzymanie. Co to znaczy? Otóż celem instytucji zatrzymania jest zabezpieczenie zwrotu spełnionego świadczenia, a więc pełni ono właściwie wyłącznie funkcję zabezpieczającą. Natomiast potrącenie w pierwszym rzędzie służy spełnieniu świadczenia. Dlatego ten, kto może doprowadzić do spełnienia świadczenia (poprzez potrącenie), nie musi zabezpieczać jego spełnienia (poprzez zatrzymanie).

Minister sprawiedliwości i działająca na jego zlecenie komisja kodyfikacyjna zapowiadają zmiany w przepisie przewidującym kary za zniesławienie, czyli w głośnym artykule 212 kodeksu karnego. Organizacje, zabiegające od lat o dekryminalizację takich czynów, witają te deklaracje z nadzieją, ale też z niedowierzaniem, bo wiele wcześniejszych obietnic nie zostało zrealizowanych.

Dobiegła końca II edycja ogólnopolskiej akcji edukacji prawnej skierowana do najmłodszych dzieci. Po dwóch edycjach akcja objęła zasięgiem już ponad 230 tysięcy dzieci w całym kraju. O czytanych w ramach akcji książkach „Leśne sprawy Misia Adwokata” i „Leśne sprawy Misi Adwokatki” usłyszały także dzieci polonijne w Londynie, Wiedniu, czy w Niemczech – informuje Naczelna Rada Adwokacka.

Obecne kierownictwo resortu sprawiedliwości, w przeciwieństwie do znanego z rygoryzmu prawnego poprzednika, chce w polityce karnej bardziej postawić na kary nieizolacyjne. Częściej miałyby być zatem orzekane ograniczenie wolności i dozór elektroniczny, ale otwarta jest jeszcze sprawa ewentualnego wprowadzenia innych tego typu kar.

Sędzia ma być partnerem stawiającym na dialog ze stronami i pełnomocnikami, składy w apelacji mają być ponownie trzyosobowe, a uzasadnienia sporządzane także w sytuacji postanowień niezaskarżalnych - wynika z projektu zmian w procedurze cywilnej, który właśnie przygotowała Adwokatura. Adwokaci postulują też, by pełnomocnik z urzędu nie musiał sporządzać apelacji, jeśli uzna, że nie ma do tego podstaw, oraz, by nie było obowiązku umieszczania wniosków dowodowych w petitum pozwu.

Osoby ubiegające się o przyjęcie na aplikację sędziowską i prokuratorską od lat skarżą się na zasady ponoszenia opłat za egzamin wstępny. Konkurs składa się bowiem z dwóch etapów, a zdecydowana większość kandydatów nie przechodzi do drugiego etapu. Mimo to, wszyscy wnoszą pełną opłatę (w tym roku 2150 zł). Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało, że przedstawione zostaną analizy koncepcyjne w zakresie ewentualnych modyfikacji przepisów dotyczących zwrotu kandydatom części uiszczonej uprzednio pełnej wysokości opłaty.

Po analizie akt zdecydowałam się zwrócić z wnioskiem do Prokuratury Krajowej o dokonanie oceny prawidłowości czynności nadzorczych wykonanych przez Prokuraturę Regionalną w Krakowie oraz odmowy wszczęcia postępowania przez Prokuraturę Rejonową w Wieliczce. Jako Rzeczniczka Praw Dziecka nie zgadzam się z decyzją Prokuratury – informuje Monika Horna-Cieślak. Chodzi o sprawę chłopca, który opowiedział o niepokojących zdarzeniach na tle seksualnym.

W przyszłym tygodniu Ministerstwo Sprawiedliwości ma zaprezentować projekt ustawy o biegłych sądowych. To trwający od kilkudziesięciu lat problem w wymiarze sprawiedliwości, z którym kolejne rządy nie umiały sobie poradzić. Według zapowiedzi ministra Adama Bodnara, ma to być przemyślana regulacja, a według szefa pracującego nad nią zespołu, ma ona kompleksowo rozwiązać wskazywane od dawna problemy.

Trwają intensywne prace nad rozwiązaniem problemu tzw. neo-sędziów, Komisja Kodyfikacyjna Ustroju Sądownictwa i Prokuratury zapowiadała stosowny projekt już jesienią. Jednym z problemów do rozwiązania będzie na pewno sytuacja tych sędziów, którzy wzięli udział w konkursach jako adwokaci czy radcy prawni. Adwokatura i radcy już sygnalizują, że automatycznego powrotu nie będzie, bo wpis na listę adwokatów wymaga zbadania rękojmi, a ta wiąże się też z podejściem do praworządności.

Co do zasady, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. Aby poprawnie obliczyć ten termin, najpierw należy zbadać jego ewentualny związek z prowadzeniem działalności gospodarczej. Właśnie ten związek, a nie charakter roszczenia, ma decydujący wpływ na długość terminu przedawnienia.

Dostosowanie urlopów w porozwodowym patchworku często jest nie lada wyzwaniem i to nawet jeśli byli partnerzy na co dzień nieźle się dogadują. Dlatego sędziowie i prawnicy podkreślają, że nawet ustalenia dotyczące wakacji warto mieć na papierze. Widać to zresztą m.in. we wnioskach o ustalenie lub zmianę kontaktów - większość zawiera odrębne żądanie dotyczące okresu wakacyjnego. Kolejną kwestią są alimety - uszczuplanie ich ze względu na miesięczny wypad z dzieckiem, też jest łamaniem prawa.

Prezydium Krajowej Rady Sądownictwa stwierdza, że siłowe działania Prokuratury oraz Policji z 3 lipca 2024 r. w siedzibie Krajowej Rady Sądownictwa przeprowadzone zostały wbrew przepisom prawa i z naruszeniem wszystkich fundamentalnych zasad demokratycznego państwa prawa. Doprowadziły one do naruszenia samodzielności, niezależności i autonomii KRS, a w konsekwencji do naruszenia konstytucyjnego porządku prawnego.

Kodeks postępowania cywilnego od 1989 r. był zmieniany... 350 razy i stał się w mało czytelny, zaś kodeks cywilny – 108 razy. Obecnie trwa „sprzątanie” bałaganu po ostatnich ośmiu latach. Najpilniejsze zmiany w k.p.c. to poprawienie środków zaskarżenia. Natomiast w k.c. należy wzmocnić ochronę strony słabszej: uregulować stosunki B2B - w umowach inwestycyjnych, w umowach agencji i pośrednictwa oraz przeprowadzić reformę prawa konsumenckiego.

Do dziś w ponad 100 sprawach sędziowskich nie podjęto decyzji o skierowaniu ich do sądu lub o umorzeniu postępowania, przy czym od dłuższego czasu nie są wykonywane żadne czynności dowodowe. Jest to rażące naruszenie praw obywatelskich tych sędziów, którym wiele lat temu postawiono zarzuty, a którzy do dziś nie mogą doczekać się ani decyzji rzecznika, ani ewentualnej możliwości obrony – wyjaśniają rzecznicy dyscyplinarni Ministra Sprawiedliwości.

Od kilku miesięcy obowiązuje przepis, zgodnie z którym strona w sprawie cywilnej może sprzeciwić się przesłuchaniu świadka w formie zdalnej, nawet jeśli on sam o to wcześniej zawnioskował. Regulacja budzi duże wątpliwości wśród sędziów, bo jak podkreślają, jest dobrym narzędziem do obstrukcji procesowej. Na problem zwracają uwagę też inni prawnicy przypominając, że takiego sprzeciwu nie można zgłosić w przypadku zeznań na piśmie.

Na prezesa PiS Jarosława Kaczyńskiego nałożona została kara w wysokości 3 tys. zł, za niezłożenie przez niego przysięgi w pełnej jej treści przed sejmową komisją badającą zakup przez rząd oprogramowania Pegasus do śledzenia i podsłuchiwania przeciwników politycznych. Prezes pominął w przysiędze słowa "niczego nie ukrywając z tego, co jest mi wiadome".

W Polsce obrażenia więźniów są dokumentowane w sposób wadliwy albo wcale. Jednostki penitencjarne nie prowadzą rejestru obrażeń, nie wykonują ich zdjęć oraz najczęściej nie stosują specjalnego formularza do ich umiejscowienia, tzw. map ciała. Takie zaniechania nie pozwalają m.in. na ujawnienie przemocy wobec osadzonych. Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich (RPO) konieczne jest ujednolicenie wytycznych dla lekarzy zatrudnionych w systemie penitencjarnym.