Maria Dec-Kiełb

Trudno zaakceptować sytuację, w której po głosowaniu organ władzy publicznej ma informacje, kto z imienia i nazwiska był za pomysłem władz gminy, a kto był przeciw - stwierdził zastępca RPO Stanisław Trociuk. Zwrócił się do wojewody dolnośląskiego Anny Żabskiej o rozważenie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy Grębocice w sprawie przeprowadzenia konsultacji z mieszkańcami tej gminy odnośnie przyłączenia jej do innego powiatu.

Można przypuszczać, że mieszkańcy nadal będą wrzucali tekstylia do koszy na zmieszane śmieci, bo komu się będzie chciało wieźć dziurawą skarpetkę czy rozerwaną bluzkę do punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych. Ci, którzy nie będą segregować, mogą się spodziewać karnych opłat. Niestety, niewiele samorządów proponuje mieszkańcom coś więcej niż zbiórkę w PSZOK. Sytuację ratują kontenery PCK, a czasami jednostki OSP.

NIK sprawdziła, jak wybrane małe i średnie miasta radzą sobie z wdrażaniem rozwiązań zrównoważonej mobilności miejskiej. Choć okazało się, że wszystkie podejmowały działania na rzecz ograniczenia ruchu samochodowego, to przyjęte przez nie plany i strategie nie pozwalały ocenić, czy podejmowane działania są skuteczne, a wdrażane rozwiązania rzeczywiście ograniczyły ruch samochodowy.

Odkąd wprowadzono obowiązek transmitowania obrad rad gmin, samorządy przykładają mniejszą wagę do treści protokołów z sesji. Czasami, przez wysoki stopień ogólności tych dokumentów, kompletnie nie spełniają one swojej roli. Samorządy mogłyby to zmienić, bo to leży w ich gestii. Mogłyby, ale czy chcą?

Obywatele często spotykają się z oporem wobec nagrywania obrad komisji rad gmin. Tymczasem protokoły nie oddają przebiegu obrad tak dokładnie jak nagrania. Pomijają np. informacje o wypowiedziach konkretnych radnych, ich stanowisku czy argumentach. W opinii RPO kwestia nagrywania obrad komisji rady gminy powinna być uregulowana w ustawie o samorządzie gminnym, a nie jedynie w statutach gmin.

Skontrolowane inwestycje budowlane Policji były planowane z naruszeniem obowiązujących przepisów, a ich przygotowanie i przeprowadzenie nie było w pełni prawidłowe i rzetelne - wykazała kontrola NIK. Aż 68 proc. zadań umieszczonych w planach inwestycyjnych, choć nie spełniało warunków umożliwiających ich finansowanie z budżetu państwa, takie finansowanie dostało. Izba kieruje trzy zawiadomienia do prokuratury.

Rzecznik Praw Obywatelskich chce, aby ministerstwo cyfryzacji uregulowano ustawowo zasady prowadzenia profili organów i urzędów administracji publicznej oraz innych instytucji publicznych. Uważa, że powinny powstać przepisy dotyczące procedury blokowania użytkowników i usuwania publikowanych przez nich informacji. Administratorzy portali często mylą hejt z ostrą krytykę poczynań władzy.

Na repatriację z Kazachstanu czeka 15200 osób. Do tej pory osiedlić w Polsce udawało się około 684 osobom rocznie. W takim tempie proces repatriacji zainteresowanych osób może zająć około 22 lata - uważa NIK. Skokowy wzrost liczby osób zakwalifikowanych do repatriacji, zbyt niski limit środków finansowych, braki organizacyjno-kadrowe oraz bezczynność organów państwa w rozwiązywaniu tych ograniczeń, doprowadziły do niewydolności systemu.

Jak ograniczyć proceder podrzucania odpadów komunalnych do cudzych wiat śmietnikowych? Wprowadzić wysokie kary dla tych, którzy to robią, a może objąć systemem gminnym także właścicieli nieruchomości niezamieszkałych. To propozycje, którymi zajmie się premier. Póki co, Ministerstwo Klimatu i Środowiska radzi, aby zabezpieczać miejsca gromadzenia odpadów tak, by osoby nieuprawnione nie mogły ich podrzucać.

W ocenie NIK, system pomocy prawnej jest nieefektywny. Jego potencjał wykorzystywany jest ledwie w 25 proc. W jednostkach objętych kontrolą Izby, adwokaci i radcowie udzielali porad średnio tylko raz dziennie w czasie do jednej godziny, często w lokalach, które nie były dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Jedna bezpłatna porada prawna kosztowała państwo średnio 248 zł, ale były i takie, których koszt wyniósł nawet 3000 zł.