Ustawodawca w przepisach dotyczących wywłaszczania nieruchomości pod drogi publiczne w różny sposób reguluje zagadnienie obciążenia hipotecznego nieruchomości podlegającej wywłaszczeniu. Raz wprost stosuje on przepis, który wygasza hipotekę na przejmowanej nieruchomości z mocy prawa, innym razem taki skutek należy wywieść z interpretacji zapisów ustaw i orzecznictwa.

Związek Zawodowy Tłumaczy Przysięgłych otrzymał w zeszłym tygodniu odpowiedź na pismo od Prokuratury Krajowej. Tłumacze przysięgli zostali poinformowani, że 20 stycznia 2025 r. skierowano do wszystkich prokuratur regionalnych przypomnienie, że jest obligatoryjny obowiązek zlecania tłumaczeń procesowych tłumaczom przysięgłym, a nie pośrednikom.

Polska jest w unijnej czołówce, jeżeli chodzi o naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych. I jest coraz gorzej. Przede wszystkim firmy nie stosują wystarczających zabezpieczeń technicznych i organizacyjnych, zapobiegających cyberatakom i wyciekom danych osobowych. Często również przedsiębiorcy zbyt późno informują UODO o utracie lub kradzieży danych.

Skarga nadzwyczajna w sporze o czynsz dzierżawny nie przysługuje. Do takiego wniosku doszedł w środę Trybunał Konstytucyjny, rozpatrujący skargę konstytucyjną spółki, której Sąd Najwyższy odrzucił skargę nadzwyczajną ze względu na to, że nie była dopuszczalna. TK nie dopatrzył się też naruszenia prawa do sądu tej spółki.

Izba Kontroli Nadzwyczajnej uchyliła postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie oraz postanowienie Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia, na mocy których uniemożliwiono ściganie byłego prokuratora Prokuratury Rejonowej, oskarżonego o udzielanie, w zamian za korzyści majątkowe, pomocy w uniknięciu odpowiedzialności karnej sprawcy, który dopuścił się zabójstwa poprzez oblanie ofiary kwasem siarkowym.

Nie tylko Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, ale teraz też i Sąd Najwyższy zajmie się problemem sankcji kredytu darmowego. Właśnie trafiły do niego trzy ważne pytania dotyczące tej kwestii. Czy będzie więc podobnie, jak było w wypadku kredytów frankowych? Czy wyroki TSUE oraz SN przetrą szlak kolejnym kredytobiorcom i ruszy lawina pozwów?

W 155 sprawach, w tym 129 wyrokach kasacyjnych, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenia i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania wyłącznie z powodu wadliwego składu sądu w niższych instancjach. W składzie zasiadał bowiem sędzia powołany po 2018 roku. W samym tylko 2024 roku takich spraw było 120, z czego 99 to wyroki kasacyjne. Uchylane są wyroki dotyczące groźnych przestępstw - w efekcie dochodzi niekiedy do ich przedawnienia.

Posiadanie upoważnienia do przetwarzania danych osobowych przez pracowników urzędu miejskiego nie oznacza, iż mają oni autonomię w decydowaniu o celach, w jakich dane innych pracowników urzędu będą przetwarzane i udostępniane. Mogą oni bowiem przetwarzać dane osobowe pracowników tylko w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań – orzekł Naczelny Sąd Administracyjny. Chodziło o udostępnienie danych przed sądem w sprawie karnej.

13 lutego br. wejdzie w życie zmiana definicji zgwałcenia, znamiona zostaną rozszerzone o brak zgody. Jednak - jak podkreślają prawnicy - sama zmiana przepisów nie wystarczy, bo dziś zawodzi głównie praktyka. Brakuje kampanii informacyjnych, szkoleń i edukacji. Ich zdaniem potrzebne byłyby też standardy ochrony pokrzywdzonych, wprowadzone na wzór tych obowiązujących w przypadku przemocy wobec dzieci.

We wtorek, 28 stycznia, w Sądzie Rejonowym w Hajnówce ruszył proces pięciu oskarżonych za udzielenie w marcu 2022 roku pomocy humanitarnej wielodzietnej rodzinie z Iraku i mężczyźnie z Egiptu. Grozi im do pięciu lat więzienia za nielegalne ułatwienie pobytu w celu osiągnięcia korzyści osobistej i majątkowej.

28 stycznia Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że numery ksiąg wieczystych są danymi osobowymi. Wyrok kończy wieloletni spór w tej sprawie między Urzędem Ochrony Danych Osobowych a byłym Głównym Geodetą Kraju. Oznacza też, że administracyjna kara pieniężna w wysokości 100 tys. zł, jaką prezes UODO nałożył w 2020 roku za ujawnianie w serwisie Geoportal2 numerów ksiąg wieczystych, jest zasadna.

Zwiększenie kompetencji samorządu rzeczników patentowych, ograniczenie roli prezesa Urzędu Patentowego RP w sprawowaniu nadzoru nad samorządem, uregulowanie zasad odpowiedzialności dyscyplinarnej i reklamy, a także zmiany w egzaminach zawodowych – m.in. te postulaty znalazły się w założeniach projektu ustawy o zmianie ustawy o rzecznikach patentowych.

Sąd Najwyższy nie był w stanie przez ponad rok wyegzekwować od obwinionej lekarki 20 złotych za rozpoznanie kasacji. Po rozpoznaniu sprawy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu prezes SN Wiesław Kozielewicz postanowił umorzyć postępowanie wykonawcze. Komornik był bezradny i nawet interwencja I Prezes SN u rzecznika dyscyplinarnego przy sądzie lekarskim nic nie dała.

W Nowy Rok adwokaci i radcy prawni weszli z obowiązkiem posiadania skrzynek do e-doręczeń. Nowe narzędzie na razie raczej świeci pustkami, bo organy administracji publicznej mają roczny okres przejściowy. "Wpaść" na nie może natomiast e-pismo od komornika. Pełnomocnicy muszą więc na bieżąco kontrolować kolejny system e-komunikacji. Jeszcze większy problem mają z wysyłką - z powodu problemów z systemem, na dowód otrzymania e-pisma przez urząd czeka się nawet kilka dni. A to z kolei może przełożyć się na niedotrzymanie terminów.

Zarejestrowane zostało nowe stowarzyszenie sędziowskie - Ogólnopolskie Zrzeszenie Sędziów „AEQUITAS” w Łodzi. Celem jego powołania - podkreślają jego członkowie - jest m.in. przywrócenie obywatelom zaufania do wymiaru sprawiedliwości, działanie na rzecz poprawy i rozwoju wymiaru sprawiedliwości, działania wspomagające rozwój demokracji. Sama inicjatywa zrzeszenia powstała po ogłoszeniu przez ministra sprawiedliwości Adama Bodnara, we wrześniu 2024 r., założeń reformy wymiaru sprawiedliwości dotyczącej sędziów powołanych po 2017 r.

Prawo to sztuka rozstrzygania pewnych konfliktów. Choć jest to modny pogląd, to nie jestem zwolennikiem likwidowania przestępstwa zniesławienia z art. 212 kodeksu karnego. Byłoby to bowiem wylanie dziecka z kąpielą. Potrzebna jest adekwatna represja prawna wobec aktywności trolli. Niemniej należałoby stanowczo odróżnić ziarna od plew - pisze prof. Rafał Adamus.

Prowadzenie postępowania egzekucyjnego po otwarciu sanacji jest niedopuszczalne. Jednak nie zmniejsza to szans wierzycieli na egzekucję ich roszczeń. Wręcz przeciwnie. Sanacja, jeżeli zostanie już rozpoczęta, staje się dla nich najlepszą drogą od odzyskania długu.

Problemy z funkcjonowaniem e-Doręczeń wynikały głównie z błędów w integracji wewnętrznych narzędzi do elektronicznego obiegu dokumentów z nowym systemem – wynika z datowanego na 27 stycznia 2025 r. komunikatu Ministerstwa Cyfryzacji. Resort zapewnia, że główny problem "nie powinien już występować".

Jednym z zamierzeń Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego, która przygotowuje obecnie duży pakiet zmian w prawie materialnym i w procedurze, jest rozszerzenie skali konsensualizmu, czyli kończenia spraw bez postępowania karnego. Profesor Włodzimierz Wróbel, przewodniczący Komisji, uzasadnia to tym, że jest naprawdę bardzo wiele spraw, które toczą się obecnie - można powiedzieć - bez większej potrzeby, co obciąża sądy.

Od 1 stycznia 2025 r. m.in. adwokaci, radcy prawni mają obowiązek posiadania skrzynki do e-doręczenia. Chodzi o komunikację m.in. z organami administracji publicznej, które rzutem na taśmę uzyskały roczny okres przejściowy. Prawnicza skrzynka może jednak nie być pusta, bo do e-doręczeń, w odróżnieniu od urzędów, bardzo dobrze przygotowali się komornicy. Już zaczęli wysyłać, m.in. do radców prawnych, pisma - np. o wszczęciu egzekucji. Co istotne, lepiej ich nie ignorować, bo wywołuje takie same skutki jak wysłane tradycyjną drogą.

Wprowadzony dziesięć lat temu do procesu karnego kontradyktoryjny model, w którym sędzia miał być tylko arbitrem, a postępowanie dowodowe miały prowadzić strony, został szybko wycofany. Duża nowelizacja prawa karnego z 2013 roku weszła w życie w 2015 r., ale już po kilku miesiącach, gdy władzę przejęło Prawo i Sprawiedliwość, a ministrem sprawiedliwości został Zbigniew Ziobro, rozpoczął się demontaż tej reformy. Jedną z jego pierwszych ofiar stały się wtedy elementy kontradyktoryjnego procesu.

Mediacja w założeniu ma służyć przede wszystkim stronom, jest szansą na znalezienie akceptowalnego przez nie rozwiązania, zachowanie co najmniej poprawnych relacji, zaoszczędzenie czasu czy zminimalizowanie stresu. Ma też być odciążeniem systemu sprawiedliwości. Niestety nie cieszy się większym zainteresowaniem, nie tylko ze strony sądów. Czynników wpływających na to jest wiele. Jednym z nich, choć nie najistotniejszym, jest fakt, iż ugoda mediacyjna, nawet po jej zatwierdzeniu przez sąd, nie spełnia wymogów formy szczególnej, wobec czego nie może przenieść prawa własności nieruchomości - pisze Monika Hernik-Oko - notariusz i mediator.

Jakiś czas temu, za sprawą orzeczenia Sądu Najwyższego wydanego w sprawie II CSKP 456/22, w środowisku nieruchomości komercyjnych, ściślej w branży tzw. "retailowej", zrobiło się bardzo głośno. W przywołanej sprawie Sąd Najwyższy potwierdził bowiem, że doszło do rażącego naruszenia zasad uczciwej konkurencji w kontekście nierównomiernych zasad rozliczeń opłat eksploatacyjnych ("service charge") - pisze Dawid Kulpa, radca prawny, partner w Kancelarii Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.

Aukcje partii szachów, lotu szybowcem, meczu tenisa, wspólnego wejście na Rysy, sesji mentoringowej, ciast, portretów kotów w togach i misiów pluszaków, karykatur, książek i sędziowskiego kalendarza na dobry nowy rok, udział w charytatywnych biegach i zbiórki do zwykłych oraz e-skarbonek - adwokaci, radcy prawni, notariusze, komornicy, sędziowie, jak co roku, grają w 33. Finale Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Celem jest tym razem wsparcie onkologii i hematologii dziecięcej. Na aukcjach ORA w Warszawie wystawiono m.in. Meritum Adwokata i Adwokatki, wydane przez Wolters Kluwer Polska.

Do dalszych prac w sejmowej komisji trafił w piątek projekt nowelizacji przepisów autorstwa Konfederacji, który ma zreformować zasady stosowania tymczasowych aresztów. Celem zmiany jest ograniczenie możliwości stosowania aresztów w Polsce. Projekt Konfederacji został złożony w Sejmie w początkach grudnia zeszłego roku.

Krajowa Rada Sądownictwa negatywnie zaopiniowała projekt ustawy incydentalnej o szczególnych rozwiązaniach dotyczących rozpoznawania przez Sąd Najwyższy spraw związanych z wyborami prezydenta oraz wyborami uzupełniającymi do Senatu w 2025 r. Uznała, że jest on sprzeczny z podstawowymi zasadami konstytucyjnymi polskiego porządku prawnego. Według niej jest już zbyt krótki okres do wyborów by wprowadzać zmiany. Przypomniała też, że zgodnie z obowiązującym prawem, rozpoznawanie protestów wyborczych oraz stwierdzanie ważności wyborów należy do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN.

Naczelny Sąd Administracyjny zaczął masowo zawieszać sprawy, w których w pierwszej instancji orzekał sędzia powołany przez nową KRS. Dotyczy to wielu spraw podatkowych, zarówno tych dotyczących wymiaru podatku, jak i interpretacji przepisów podatkowych. Tylko w ubiegłym tygodniu NSA zawiesił 10 postępowań - pisze Karolina Gotfryd, radca prawny, menedżer w CRIDO.

Sejm przyjął nowelizację ustawy o Służbie Więziennej, która zakłada, że pracownicy cywilni będą mogli obejmować stanowiska kierownicze w tej służbie. Ministerstwo Sprawiedliwości uważa, że takie rozwiązanie jest potrzebne m.in. w zakresie inwestycji, a związki mówią o próbie upolitycznienia formacji. Spore emocje wywołało wśród związkowców, w ich ocenie to grozi upolitycznieniem formacji.

Pominięcie przez sąd II instancji w sposób należyty konsumenckiego charakteru stosunku łączącego powoda z pozwanym było błędem - orzekła Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN. Kredytobiorca frankowy miał prawo oczekiwać, że określone standardy ochrony konsumenta będą respektowane przez sąd w toku rozpoznawania sprawy - dodał SN, uwzględniając skargę nadzwyczajną prokuratora generalnego.

W związku z międzynarodowymi czynnościami procesowymi, dotyczącymi wydania osoby ściganej, pytanie, jakie często słyszą prawnicy od swoich klientów brzmi: czy pozbawienie wolności w jednym kraju, będzie skutkowało zaliczeniem tego okresu w kraju wydającym europejski nakaz aresztowania, gdzie zapadł wcześniej wyrok - pisze Paweł Gołębiewski, szef Praktyki Przestępczości Międzynarodowej i Obsługi Klienta Zagranicznego Kancelarii Kopeć Zaborowski.