Do Unii Europejskiej Polska wstąpiła po decyzji większości uczestników ogólnonarodowego referendum, a o wystąpieniu może zdecydować zwykła większość parlamentarna. Co najmniej od kilku lat toczy się dyskusja o potrzebie podniesienia tego progu, szczególnie w związku z licznymi eurosceptycznymi wypowiedziami przedstawicieli obozu rządzącego przez dwie minione kadencje. Mówił o tym zresztą marszałek Sejmu Szymon Hołownia, który teraz zapowiada projekt ustawy komplikujący proces ewentualnego Polexitu.

Monika Horna-Cieślak RPD, zapowiada poparcie zażalenia pełnomocników na umorzenie śledztwa dotyczącego odpowiedzialności służb pomocowych w sprawie śmierci Kamila M. z Częstochowy. Sprawa chłopca była podstawą zmian w przepisach wprowadzających m.in. standardy ochrony małoletniego. Samo umorzenie ma być też ponownie przeanalizowane przez Prokuraturę Krajową, a wiceministra sprawiedliwości Zuzanna Rudzińska-Bluszcz, zwróciła się do prokuratury o wyjaśnienia.

Do Sejmu trafił wniosek o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej byłego premiera Mateusza Morawieckiego (PiS) w związku ze sprawą tzw. wyborów kopertowych z 2020 r. Poinformowała o tym Prokuratura Krajowa i Adam Bodnar, prokurator generalny, minister sprawiedliwości. O tym, że na biurko marszałka Szymona Hołowni trafił wniosek o uchylenie immunitetu, minister Bodnar poinformował na platformie X.

Dr Piotr Kuźnicki, polski adwokat i nowojorski attorney-at-law, ogłosił otwarcie swojej kancelarii prawnej CLG Kuźnicki. Kancelaria prowadzi kompleksową obsługą korporacyjną dla przedsiębiorców ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb założycieli (founderów), startupów oraz inwestorów, oferując unikalne połączenie wiedzy i doświadczenia mecenasa zdobytego w Polsce oraz w USA.

Do sukcesu restrukturyzacji nie wystarczy jedynie poświęcenie czasu. Zresztą, biorąc pod uwagę, ile czeka się na rozstrzygnięcie różnego rodzaju spraw, w postępowaniach restrukturyzacyjnych, i tak czas oczekiwania na decyzje sądu nie jest nadzwyczaj długi. Liczy się tu raczej wytrwałość i determinacja samego dłużnika w dążeniu do wyjścia z kryzysu zadłużenia.

W 2023 roku do kodeksu postępowania cywilnego wprowadzono art. 128[1], który nakłada na profesjonalnych pełnomocników szereg obowiązków przy redagowaniu pism procesowych, m.in. wnioski dowodowe muszą być w pozwie wyraźnie wyodrębnione. Jak zauważają prawnicy, regulacja, choć miała usprawnić postępowanie, w praktyce wymusza przygotowywanie rozbudowanych pism i dublowanie niektórych treści. Dlatego przepis powinien zostać uchylony, tym bardziej, że sankcje za jego naruszenie są dotkliwe.

Od 17 stycznia instytucje finansowe muszą stosować unijne rozporządzenie DORA, dotyczące finansów cyfrowych. Wciąż jednak brakuje polskiej ustawy. Choć przepisy rozporządzenia stosuje się wprost, to jednak w kilku przypadkach wymagają one uszczegółowienia ustawą, m.in. w zakresie kar za nieprzestrzeganie tych regulacji.

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy nie rozróżnia statusu uchodźcy wojennego, od tego czy jest osobą zdolną do czynności prawnych czy niezdolną. W praktyce osoba ubezwłasnowolniona całkowicie nie ma możliwości uzyskania dokumentu pobytowego, ponieważ nie ma profilu zaufanego. Nie może się uwierzytelnić i wygenerować dokumentu, chociaż teoretycznie ma do tego prawo. To rodzi problemy podczas przekraczania granicy.

Ministerstwo Sprawiedliwości uznało, że brak jest podstaw do kontynuowania prac nad zmianami legislacyjnymi wprowadzającymi możliwość odroczenia dla ojców na aplikacji adwokackiej lub radcowskiej terminu na przystąpienie do egzaminu, w związku z opieką nad nowo narodzonym dzieckiem. Rzecznik Praw Obywatelskich już za poprzedniego kierownictwa MS podnosił, że obowiązujące przepisy dyskryminują ojców, a macierzyństwo, jak i rodzicielstwo, znajdują się pod ochroną Konstytucji.

Koalicja rządząca chciała rozwiązać problem z Trybunałem Konstytucyjnym, zakręcając w budżecie na 2025 r. kurek z wynagrodzeniami dla sędziów. To z kolei - jak wynika z sygnałów płynących z kancelarii prezydenta - może doprowadzić do braku prezydenckiego podpisu i skierowania ustawy do TK, a wyroki Trybunału nie są publikowane przez rząd. Prawnicy zgodnie twierdzą, że w takiej sytuacji budżet będzie obowiązywać - pytanie jednak w jakiej wersji.

Przy prezesie Sądu Apelacyjnego w Krakowie powstała Rada Współpracy Zawodów Prawniczych. Ma być forum konsultacyjnym - cel to diagnozowanie i sygnalizowanie problemów związanych z działaniem wymiaru sprawiedliwości. W skład organu wchodzą przedstawiciele Prokuratury Regionalnej w Krakowie, Okręgowej Izby Radców Prawnych, Krakowskiej Izby Adwokackiej, Izby Komorniczej w Krakowie oraz Izby Notarialnej w Krakowie.

Wysokość sumy gwarancyjnej dla umów obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, określona w przepisach obowiązujących w chwili orzekania, nie może stanowić jedynego kryterium waloryzacji - taką uchwałę podjęło 15 stycznia br. siedmioro sędziów Izby Cywilnej SN. Pośrednio zgodzili się z sędziami, którzy uważają, że warto także rozważyć wysokość szkody poniesionej przez poszkodowanego.

Centralny Rejestr Pieczy Zastępczej to baza zawierająca dane dotyczące m.in. dzieci, kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej i rodzinnego domu dziecka, a także samych opiekunów zastępczych. Informacje te pozwolą lepiej chronić dzieci i młodzież, a także usprawnić proces umieszczania dzieci w pieczy zastępczej, gdy wymaga tego sytuacja. Rejestr zawiera ponad 90 proc. danych udostępnionych przez powiaty.

Niewiele spraw, które toczą się przed rzecznikiem odpowiedzialności zawodowej lub sądem lekarskim, trafia do mediacji - choć te, które rozstrzygane są w ten sposób, w wielu przypadkach kończą się ugodą. Problemem jest to, że ani pacjenci, ani lekarze często nie widzą sensu, by w ten sposób negocjować. Nie ma bowiem możliwości umorzenia postępowania nawet w momencie, gdy obie strony tego chcą.

Rzecznik praw obywatelskich zwraca uwagę, że nowelizacja kodeksu karnego, zakładająca ochronę różnych mniejszości przed przestępstwami motywowanymi nienawiścią, rozszerza zakres kryminalizacji na każde zachowanie, którego kontekst sytuacyjny powiązany jest z przynależnością narodową, etniczną, rasową, polityczną, wyznaniową, bezwyznaniowością, niepełnosprawnością, wiekiem, płcią lub orientacją seksualną. Zaznacza, że choć krok jest dobry, to potrzeba starannego wyważenie opisu zachowań przestępczych oraz dóbr prawnie chronionych.

Przyjęty w ubiegłym tygodniu budżet czeka na decyzję prezydenta, który analizuje, czy nie skierować go do Trybunału Konstytucyjnego. Tymczasem do szefów prokuratur napisał prokurator krajowy Dariusz Korneluk, przypominając, że zgodnie z obowiązującymi przepisami podwyższenie wynagrodzeń dla pracowników państwowej sfery budżetowej następuje w ciągu trzech miesięcy po ogłoszeniu ustawy budżetowej, z wyrównaniem od 1 stycznia danego roku. Z tym z kolei nie zgadzają się prokuratorzy, podwyżki - na podstawie swojej ustawy ustrojowej - chcą już teraz.

1 stycznia 2025 r. prawnicy i doradcy podatkowi z wiodących praktyk Hogan Lovells dołączyli do Rödl & Partner. Kancelaria powiększyła się tym samym o pięciu nowych partnerów oraz ich dotychczasowych współpracowników z takich obszarów jak prawo podatkowe, nieruchomości, rozwiązywanie sporów, prawo konkurencji i prawo pracy.

Prokuratura Krajowa opublikowała częściowy raport z audytu postępowań z okresu rządów Zjednoczonej Prawicy z lat 2016-2023. Raport obejmuje 200 spośród 600 spraw badanych przez zespół prokuratorów w PK. Z liczby 149 zbadanych przez zespół prokuratorów spraw w 37 przypadkach stwierdzono, że sposób prowadzenia postępowania i treść merytorycznego rozstrzygnięcia nie budziły istotnych zastrzeżeń.

Absolwenci aplikacji prokuratorskiej, uzupełniającej prokuratorskiej i asystenci dowiedzieli się właśnie, że na egzaminie ustnym nie będą mogli korzystać z systemu prawnego LEX. Taką możliwość, w odróżnieniu od nich, będą miały jednak osoby zdające egzamin sędziowski. Rozmówcy Prawo.pl podkreślają, że sytuacja jest niezrozumiała i dyskryminująca. Apelują o to, by zapewniono im takie same warunki, jak na egzaminie sędziowskim. Do ministra sprawiedliwości Adama Bodnara napisał też ZZPiPP RP.

Ministerstwo Sprawiedliwości szykuje zmiany w dostępie do ksiąg wieczystych. Ich głównym celem jest "ukrócenie" masowego pobierania danych z księgi wieczystej, co ma utrudnić działalność prywatnym przeglądarkom, które za pieniądze umożliwiają dostęp do ksiąg po adresie. Wprowadzona zostanie m.in. obowiązkowa weryfikacja użytkowników chcących uzyskać dostęp do treści ksiąg.

Rzecznik małych i średnich przedsiębiorców apeluje do premiera i ministra sprawiedliwości w sprawie planowanej likwidacji instytucji skargi nadzwyczajnej. Jej zdaniem instytucja skargi nadzwyczajnej pozwala naprawić wiele krzywd wyrządzonych polskim przedsiębiorcom przez błędne decyzje sądowe. Likwidacja skargi oznaczałaby pozbawienie przedsiębiorców ostatniej deski ratunku, w sytuacjach gdy w obrocie prawnym funkcjonują wyroki naruszające fundamentalne zasady sprawiedliwości społecznej.

W Polsce procedura tranzycji wciąż opiera się przede wszystkim na wytycznych, a nie przepisach, a osoba transpłciowa wciąż musi występować na drogę sądową i pozywać własnych rodziców. To problem również dla lekarzy, którzy nie wiedzą do końca, na czym opierać się w procesie diagnostycznym, a w konsekwencji narażają się na popełnienie błędu. Potrzebne są zmiany, które pomogą zarówno pacjentom, jak i medykom.

Do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zostały skierowane kolejne pytania dotyczące sankcji kredytu darmowego (SKD). Tym razem pytającym był Sąd Rejonowy w Białymstoku. Na wcześniejsze pytania innych polskich sądów Trybunał jeszcze nie udzielił odpowiedzi. Wątpliwości dotyczą m.in. kwestii, jak szczegółowo pożyczkodawca powinien określić w umowie procedurę przedterminowej spłaty pożyczki.

Uzyskanie dostępu do informacji publicznej to dla obywatela często droga przez mękę. Podmioty zobowiązane do jej udzielenia opóźniają moment przekazania informacji - np. twierdzą, że nie jest publiczna albo - jak spółki należące do Skarbu Państwa - że stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa. W efekcie są sprawy, które trwają po 9 lat, a wyroki sądowe niewiele zmieniają. Sprawa o dostęp do kalendarza Julii Przyłębskiej została wygrana dopiero przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka. Zdaniem prawników konieczna jest nowelizacja ustawy.

Naczelny Sąd Administracyjny określił szczegółowo, jakie informacje o danym sędziu można uzyskać od prezesa danego sądu. Chodzi wyłącznie o datę ukończenia studiów prawniczych, informację o korzystaniu z immunitetu oraz fakt prowadzenia postępowania dyscyplinarnego. Publiczna jest także wiedza, czy sędzia jest zdrowy fizycznie i psychicznie. Nie można jednak uzyskać nośnika takiej informacji, np. skanu dyplomu czy zaświadczenia lekarskiego.

Ujednolicenie zdefiniowanych form molestowania (prostego) i jego formy kwalifikowanej (molestowania seksualnego), na wzór obecnie obowiązujących przepisów względem molestowania seksualnego, jako działań występujących fizycznie, werbalnie i pozawerbalnie, a także zaadresowanie tej samej zasady do mobbingu to jedna ze zmian, jaką chce wprowadzić MRPiPS, modyfikując przepis o mobbingu.

Dystrybutor karmy dla psów i kotów zawarł zmowę cenową ze swoimi kontrahentami. Empire Brands narzucał partnerom handlowym ceny odsprzedaży karmy w sklepach online i na platformach zakupowych. Prezes UOKiK nałożył karę w wysokości pół miliona złotych na firmę i dwóch jej menadżerów, którzy bezpośrednio odpowiadali za niedozwolone porozumienie.

Nie żyje Mariusz Trynkiewicz, z powodu którego wprowadzono przepisy powołujące Krajowy Ośrodek Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie. Inni pacjenci ośrodka zawiesili, rozpoczęty w listopadzie 2024 roku, strajk głodowy, bo obiecano poprawę warunków bytowych, ale przede wszystkim właściwy kontakt i informację, która ma im przywracać podmiotowość i godność - informuje prof. Monika Płatek z Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Jak podkreśla, to nadal jednak nierozwiązany problem polskiej praworządności.

Pat związany m.in. z KRS ukształtowaną po 2018 r. powoduje problemy kadrowe w sądach i obciążenie sędziów olbrzymią liczbą spraw i czynności, nie tylko orzeczniczych. Zmiany ustrojowe są niezbędne do przywrócenia ładu konstytucyjnego, ale niezależnie od tego konieczne są rozwiązania organizacyjne usprawniające pracę sądów - choćby zwiększenie liczby asystentów czy ograniczenie kognicji sądów - mówi Marta Kożuchowska-Warywoda, dyrektor Departamentu Kadr i Organizacji Sądów Powszechnych i Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości.

Kampania prezydencka dopiero się zaczyna, a konstytucjonaliści już alarmują, że jej finałem mogą być kolejne wybory prezydenckie. Większość z nich uważa, że do zaprzysiężenia prezydenta potrzebna jest uchwała o ważności wyborów, która zgodnie z ustawą o Sądzie Najwyższym, leży w kompetencji Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych. Tej samej, która według m.in. strony rządowej, ale też zgodnie z uchwałą trzech połączonych Izb SN - sądem nie jest.