Problem z wynagrodzeniami kuratorów w postępowaniach cywilnych nie leży jedynie w treści właściwych przepisów, lecz w sposobie ich stosowania. Co więcej, nie dotyczy to tylko kuratorów, ale wszystkich przypadków, kiedy to na podstawie dyskrecjonalnej władzy sędziowskiej przyznawane jest wynagrodzenie dla osób pełniących różnorakie role w postępowaniach sądowych. Prace polegające na ustawowym określeniu zasad ustalania wynagrodzenia powinny dotyczyć więc także pełnomocników z urzędu – pisze sędzia Zbigniew Miczek z Sądu Rejonowego w Tarnowie.

Stosowanie prawa łaski przez prezydentów od lat budzi wątpliwości, a na długiej liście ułaskawionych znaleźli się nie tylko politycy, ale też bohaterowie głośnych afer, bossowie gangu pruszkowskiego, a nawet polski „król złodziei". Teraz do Senatu trafiła petycja, by uchylić tę prezydencką prerogatywę. To wymagałoby oczywiście zmiany Konstytucji, jednak część prawników uważa, że warto się nad tym pochylić, bo prezydencka łaska traci walor narzędzia korygującego niesprawiedliwe wyroki.

Rzecznik Praw Obywatelskich po raz kolejny pisze do ministra sprawiedliwości/prokuratora generalnego w sprawie delegacji prokuratorów. Jak wskazuje, obowiązujące przepisy nie przewidują przesłanek delegowania, nie wymagają uzasadnienia tych decyzji, nie ma też żadnego trybu kontrolnego, a decyzja przełożonego jest całkowicie uznaniowa, co rodzi wysokie ryzyko arbitralności. Dlatego postuluje o zagwarantowanie rzetelności takich decyzji.

Obniżenie wieku emerytalnego komorników z 70 do 65 lat spotkało się z krytycznymi orzeczeniami sądów administracyjnych. A było jednym z elementów reformy obowiązującej od 1 stycznia 2019 r. Po postulatach środowiska, Ministerstwo Sprawiedliwości wróciło w ustawie do poziomu wieku 70 lat. Zmiana właśnie zaczęła obowiązywać.

Izba Odpowiedzialności Zawodowej SN po raz kolejny, tym razem do 1 października br. odroczyła rozpatrzenie wniosku o uchylenie immunitet sędziemu Jakubowi Iwańcowi, w związku z udziałem w zorganizowanej grupie przestępczej w Ministerstwie Sprawiedliwości i dyskredytację sędziów, krytykujących reformy wymiaru sprawiedliwości. Według prokuratury naruszono w ten sposób ustawę o ochronie danych osobowych. O odroczenie zawnioskował sam prokurator.

Ze smutkiem przyjmuję formę i sposób tej krytyki, która – zamiast merytorycznej dyskusji nad orzeczeniem – koncentruje się na personalnych atakach – oświadczyła I Prezes Sądu Najwyższego prof. Małgorzata Manowska w sprawie dopuszczenia przez sędziego Zbigniewa Korzeniowskiego do udziału w posiedzeniu immunitetowym Michała Lasoty. W jej ocenie, takie działania godzą w autorytet sędziów, osłabiają zaufanie do wymiaru sprawiedliwości i tworzą groźny precedens.

Od 12 sierpnia 2025 r. zakaz fotografowania nie będzie już obejmował enigmatycznie określonych „obiektów szczególnie ważnych dla bezpieczeństwa lub obronności państwa”. Został ograniczony tylko do jednostek wojskowych i obiektów służb specjalnych, o ile zostaną specjalnie oznakowane. Nowe przepisy uproszczają też tryb wydawania zezwoleń na fotografowanie i łagodzą sankcję za złamanie zakazu.

Gdy już Krajowa Rada Sądownictwa działać będzie zgodnie z konstytucją, prawem każdego sędziego będzie wzięcie udziału w konkursie na wolne stanowisko w sądzie wyższej instancji – twierdzi Bartłomiej Przymusiński, prezes Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia”. I dodaje, że będzie zachęcał do tego sędziów, którzy nie chcieli uczestniczyć w konkursach przed obecną KRS, ale ostrzega przed zapowiedzią Karola Nawrockiego, że nie będzie nominował i awansował sędziów, którzy "godzą w porządek konstytucyjno-prawny RP”.

Spółki z o.o. nie powinny już mieć wątpliwości, że świadczenia niepieniężne na ich rzecz realizowane przez własnych wspólników nie są objęte ubezpieczeniem zdrowotnym. Po serii orzeczeń NSA w tej kwestii jeden z popularnych sposobów na poradzenie sobie z Polskim Ładem odchodzi do lamusa. Stosowanie art. 176 kodeksu spółek handlowych nie jest też mile widziane przez fiskusa, który zmienił interpretacje podatkowe w kwestii tego rozwiązania w tzw. estońskim CIT.

Prezydium Krajowej Rady Sądownictwa zarządziło przeprowadzenie lustracji referatów piątki sędziów, w przypadku których nie podjęła uchwały dotyczącej dalszego zajmowania stanowiska po osiągnięciu wieku uprawniającego do przejścia w stan spoczynku. Chodzi m.in. o sędzię Beatę Najjar, prezes Sądu Okręgowego w Warszawie, która złożyła oświadczenie o woli dalszego zajmowania stanowiska sędziego i ministerstwo poinformowało, że pozostaje na stanowisku.

Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek uważa, że realne jest przywracanie praworządności bez zmian ustawowych. Zapewnia, że zgadza się z teorią tzw. demokracji walczącej, zgodnie z którą ślepe trzymanie się aktów najniższej rangi, które betonują system, jest działaniem wbrew prawu. Zapowiada również, że będzie szanował konstytucyjną rolę prezydenta Karola Nawrockiego, a jeśli prezydent go zaprosi, a premier da zgodę – pójdzie na takie spotkanie.

Już ponad osiem miesięcy mija od uchwały rządu o niepublikowaniu wyroków Trybunału Konstytucyjnego. Prawnicy mieli w tym zakresie od początku wątpliwości, część z nich wskazywała, że taka decyzja nie ma mocy powszechnie obowiązującej i przypominała, że zgodnie z Konstytucją wyroki TK mają być niezwłocznie ogłaszane. Teraz pojawiają się głosy, że przedłużający się impas uderza w obywateli, którzy teoretycznie mają podstawy do tego, by dochodzić w tym zakresie roszczeń.

Jeśli proponowane przez rząd zmiany w procedurze karnej wejdą w życie, do uznania osoby za podejrzaną, a tym samym objętą związanym z tym statusem gwarancjami, nie będzie potrzebne formalne postawienie jej zarzutów. Wystarczą do tego czynności organów procesowych skierowane na ściganie określonej osoby. Propozycja spotkała się z poparciem prawników występujących jako pełnomocnicy podejrzanych, ale prokuratorzy uznają ją za błędną i niebezpieczną.

Postanowienia Konstytucji lub prawa międzynarodowego, jedynie ograniczające swobodę ustawodawcy, lecz nieustanawiające normy prawa, nie mogą być stosowane bez pośrednictwa ustaw. Żaden przepis Konstytucji nie stanowi o ilościowym składzie sądu – orzekł jednoosobowo sędzia Izby Cywilnej Sądu Najwyższego i odrzucił skargę; nie dopuścił zatem do jej rozpoznania.

Ministerstwo Finansów co do zasady zgadza się na określenie kwoty bazowej do wyliczania dotacji na nieodpłatną pomoc prawną na 2026 r. na poziomie 6 310 zł, ale – jak wskazuje – to wzrost o 3,38 proc., czyli przekraczający 3-procentowy wzrost w państwowej sferze budżetowej. Resort zaznacza więc, że taką podwyżkę należy traktować jako odstępstwo od zasady – nie powinna więc mieć wpływu na ustalanie podstawy w kolejnych latach. Tymczasem samorządy i prawnicy postulują wyższe środki.

Ministerstwo Sprawiedliwości szykuje penalizację szkodnictwa leśnego, polegającego na wycinaniu gałęzi jodłowych, które następnie są wykorzystywane do wieńców na Wszystkich Świętych czy stroików świątecznych. Jak uzasadniono, w ostatnich pięciu latach prawie 40-krotnie wzrosła liczba szkód w lasach związanych z taką działalnością. Kary mają objąć też tych, którzy będą niszczyć leśną florę i faunę motocyklami czy quadami.

W Ministerstwie Sprawiedliwości trwają wewnątrzresortowe prace nad uregulowaniem kwestii wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej. Nie wiadomo jednak, czy nastąpi to poprzez rozporządzenie, czy w ramach nowelizacji ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych – wynika z odpowiedzi, jaką od ministerstwa otrzymał adwokat Robert Pogorzelski (Kancelaria Adwokacka Adwokat Robert Pogorzelski).

Przyznanie dzierżawcy nieruchomości rolnej Skarbu Państwa uprawnienia do zakupu nieruchomości z zastosowaniem prawa pierwszeństwa nie skutkuje obowiązkiem drugiej strony podjęcia czynności zmierzających do zawarcia umowy sprzedaży tej nieruchomości. Sąd Najwyższy nie wyjaśnił jednak, czy uprawnienie to skutkuje jedynie powstaniem prawa pierwszeństwa. Toczące się od 2023 roku postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej nie może więc znaleźć finału w postaci wyroku.

Wyeliminowanie stosowania tymczasowego aresztowania w sprawach o drobne przestępstwa, ograniczenie możliwości powoływania się na zagrożenie surową karą czy uzależnianie przedłużania aresztu od postępów w śledztwie, mogą prowadzić do ograniczenia stosowania tego najsurowszego środka zapobiegawczego - twierdzi prof. Jarosław Zagrodnik z Uniwersytetu Śląskiego, radca prawny specjalizujący się w sprawach karnych. Uważa jednak, że najbardziej kontrowersyjna przesłanka, jaką jest zagrożenie surową karą, powinna być z kodeksu usunięta.

W opinii Związku Powiatów Polskich pewne schorzenia kategorycznie powinny wykluczać możliwość zawarcia małżeństwa. Ten bezwzględny zakaz nie jest - w opinii ZPP - dyskryminacją, a ma chronić te osoby, a także społeczeństwo. Z taką opinią zdecydowanie nie zgadzają się organizacje pozarządowe, działające na rzecz osób z niepełnosprawnościami. Wprost mówią o ableizmie i niezgodzie z Konwencją o prawach osób z niepełnosprawnościami.