Zofia Jóźwiak

System zamówień publicznych nie jest odporny na awarie. Wykonawca nie zawsze może liczyć na to, że przerwa w działaniu e-platformy spowoduje unieważnienie postępowania czy przedłużenie terminu składania ofert. Zamawiający natomiast muszą brać pod uwagę, że czasami przetarg trzeba będzie rozpisać na nowo. Jednak brak precyzyjnych przepisów w tym zakresie stawia w trudnej sytuacji zarówno wykonawców, jak i zamawiających.

Największe spółki już za 2024 rok muszą składać sprawozdawania niefinansowe, dotyczące środowiska, spraw pracowniczych oraz związanych z zarządzaniem i kontrolą. Krajowych przepisów wciąż nie wprowadzono do ustawy o rachunkowości, zaś tłumaczenie unijnego rozporządzenia jest dalekie do doskonałości.

Roczne opłaty za wpis do bazy danych o odpadach będą musiały po raz pierwszy uiścić m.in. firmy wprowadzające do obrotu plastikowe jednorazówki. Termin mija już wkrótce, bo 29 lutego. Przedsiębiorca wnosi tylko jedną opłatę, niezależnie od tego, z ilu tytułów ma wpis. Jeśli nie zapłaci, zostanie wykreślony z rejestru.

Przepisy milczą na temat CIT i PIT od tzw. opłaty kubkowej, czyli opłaty za naczynia jednorazowego użytku dodawane do gotowej żywności, m.in. jako opakowanie. Wcale nie jest jednak pewne, czy nie powinna ona być opodatkowana. Eksperci wskazują, że ustawodawca stosuje różne regulacje w stosunku do podobnych opłat, np. recyklingowa została wprost uregulowana. I postulują, by Ministerstwo Finansów jak najszybciej zajęło stanowisko w tej sprawie.

Samorządy obawiają się tego, czy mogą procedować i przyjmować plany miejscowe, gdy plan ogólny nie został jeszcze uchwalony. Gdyby tak było, dla większości jednostek samorządu terytorialnego oznaczałoby to blokadę zmiany w przestrzeni przez najbliższe dwa lata. Ministerstwo Rozwoju i Technologii i eksperci tłumaczą jednak: zmiany są dozwolone.

Działkowicze obawiają się, że przy okazji tworzenia planów ogólnych gmin, część rodzinnych ogrodów działkowych będzie zagrożona likwidacją. Według ekspertów obawy są nieco na wyrost, ale rozporządzenie w sprawie projektu planu ogólnego gminy warto by jednak poprawić. Chodzi m.in. o wyodrębnienie ROD ze strefy np. przemysłowej - zwłaszcza, że nie ma ograniczeń wielkości stref, które ustala się w planie ogólnym.

Niedoskonałe przepisy o zamówieniach publicznych powodują, że zarówno zamawiający, jak i wykonawcy, popełniają liczne błędy. To z kolei nierzadko prowadzi do sądowych sporów oraz do zawierania niekorzystnych kontraktów lub odrzucania ofert, które faktycznie mogłyby okazać się najlepsze. Eksperci uważają, że warto poprawić przepisy.

Przedsiębiorcy sfinansują zbieranie, uprzątanie, transport i przetwarzanie odpadów, które powstały z wyrobów używanych jednokrotnie. Chodzi nie tylko o pojemniki i kubki do żywności, ale także nawilżane chusteczki, baloniki czy filtry do wyrobów tytoniowych. Obowiązkowe będą też kampanie edukacyjne.

Duża grupa przedsiębiorców już od stycznia będzie się borykać z konsekwencjami wdrożenia do polskich przepisów dyrektywy SUP. Nie tylko pobiorą oni opłatę za jednorazowe kubki i pudełka, ale dojdą do tego kłopoty z rozliczeniem VAT, paragonami i wpisem do Bazy Danych o Odpadach.

Przedsiębiorcy domagają się szybkiego rozpoczęcia prac nad ustawą o rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Rządowy projekt sprzed dwóch lat został skrytykowany i porzucony. Nowy wymaga czasu i uzgodnień. A przyjęte przepisy o kaucjach obejmują tylko niewielki ułamek problemu. Eksperci obawiają się jednak, że na szybkie porozumienie nie ma dużych szans, bo ustawa będzie musiała pogodzić sprzeczne interesy.