Renata Krupa-Dąbrowska

W czwartek, 7 grudnia Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że sankcja nieważności nieuczciwego zapisu umowy nie może być uzależniona od złożenia przez konsumenta dodatkowego oświadczenia. To sądy krajowe są zobowiązane do stwierdzenia z urzędu, że umowa zawiera nieuczciwy warunek i wyłączenia takich warunków umowy z obrotu. TSUE naprawił błędy Sądu Najwyższego - wskazują prawnicy frankowi. Ci reprezentujący banki uważają inaczej. Dla nich to orzeczenie nie jest przełomowe.

Na najbliższym posiedzeniu Sejm zajmie się rządowym projektem "zamrażającym" ceny energii, gazu i ciepła na 2024 rok. Przepisy, które przewidują taką ochronę, wygasają z końcem tego roku, co spowoduje gwałtowny wzrost rachunków za media. Rada Ministrów proponuje zostawić ceny na obowiązującym dziś poziomie. Procedowany jest także projekt poselski w tej sprawie - ma on jednak zostać poddany modyfikacjom.

Nie wiadomo, czy kredytobiorcy skorzystają z wakacji kredytowych także w 2024 roku. We wtorek miało odbyć się pierwsze czytanie projektów w tej sprawie, których autorami są posłowie Polska 2050-TD oraz rząd. Obie propozycje proponowały zawieszenie rat kredytowych w przyszłym roku, ale na różnych zasadach. Posiedzenie zostało jednak odwołane a poselski projekt wycofany

Grozi nam paraliż tysięcy inwestycji. Sejm pracuje nad poselską wrzutką, która daje gminom w sumie cztery lata na uchwalenie planów ogólnych. Problem w tym, że o taki sam okres czasu zapomniano wydłużyć wydawanie warunków zabudowy na starych zasadach. Inwestorzy będą mieli więc nadal tylko dwa lata, by uzyskać decyzję. Prawnicy liczą, że posłowie szybko naprawią błąd.

Szykuje się kolejna rewolucja w energetyce wiatrowej. Nie metry, tylko poziom hałasu zdecyduje, w jakiej odległości od domów będzie można budować wiatraki. Do Sejmu wpłynął projekt w tej sprawie autorstwa posłów KO oraz Polski 2050-TD. Wywołuje on kontrowersje m.in z powodu formy, w jakiej zdecydowano się nad nim pracować. Jest to wrzutka starej propozycji KO do tarczy energetycznej.

Od wielu lat w prawie upadłościowym obowiązuje bardzo restrykcyjny przepis dotyczący leasingu - chodzi o art. 114 ust. 2. Mówi on, że w razie ogłoszenia upadłości finansującego leasing, nie stosuje się przepisów o odstąpieniu od umowy przez syndyka. Uregulowanie jest "pamiątką" po upadłości CLIF S.A., która zakończyła się szeregiem skandali i zarzutów wobec wymiaru sprawiedliwości. Zdaniem prawników wymaga zmian.

Związek Banków Polskich liczy, że nowy rząd zajmie się kwestią ustawowego usankcjonowania ugód zawieranych przez banki z posiadaczami kredytów frankowych. Prezes ZBP Tadeusz Białek mówił we wtorek także o konieczności zmiany obciążeń podatkowych banków.

Banki składają pozwy do sądów przeciwko frankowiczom. Tym razem jednak nie o zwrot kapitału oraz wynagrodzenie za korzystanie z niego, tylko o zasądzenie kwoty tytułem waloryzacji kapitału, co jest efektem czerwcowego wyroku TSUE. Takiego pozwu może się spodziewać każdy, kto w 2020 r. wystąpił o unieważnienie umowy kredytowej lub w inny sposób wszedł w spór z bankiem. W ten sposób banki chcą przerwać trzyletni termin przedawnienia.

Realizacja inwestycji infrastrukturalnych bez możliwości waloryzacji wynagrodzenia wykonawcy, jest bardzo trudna, a czasami wręcz niemożliwa. W ciągu ostatnich lat dużo się zmieniło. Obecnie trudno spotkać już umowę bez klauzuli waloryzacyjnej, choć oczywiście nie zawsze są one właściwie skonstruowane. O waloryzacji oraz innych problemach związanych z umowami o roboty budowalne rozmawiali uczestnicy konferencji naukowej “Umowa o roboty budowlane w praktyce sądów powszechnych i arbitrażowych”.

Polska nie implementowała na czas upadłościowej dyrektywy, umożliwiającej zagrożonym niewypłacalnością dłużnikom naprawienie sytuacji finansowej przedsiębiorstwa i dającej im drugą szansę. Termin na wdrożenie unijnych przepisów minął 17 lipca 2022 r. Dyrektywę teraz stosuje się wprost, ale nie wszystkie sądy to respektują i dochodzi do sporów. Prawnicy apelują do polityków, by skończyli jak najszybciej prace nad projektem, który opracował resort sprawiedliwości.