Kontradyktoryjny proces karny na razie nie do przywrócenia

Prawo karne

Wprowadzony dziesięć lat temu do procesu karnego kontradyktoryjny model, w którym sędzia miał być tylko arbitrem, a postępowanie dowodowe miały prowadzić strony, został szybko wycofany. Duża nowelizacja prawa karnego z 2013 roku weszła w życie w 2015 r., ale już po kilku miesiącach, gdy władzę przejęło Prawo i Sprawiedliwość, a ministrem sprawiedliwości został Zbigniew Ziobro, rozpoczął się demontaż tej reformy. Jedną z jego pierwszych ofiar stały się wtedy elementy kontradyktoryjnego procesu.

27.01.2025

Więcej konsensualizmu – poważne przestępstwa przed sąd, drobniejsze do ugody

Prawo karne

Jednym z zamierzeń Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego, która przygotowuje obecnie duży pakiet zmian w prawie materialnym i w procedurze, jest rozszerzenie skali konsensualizmu, czyli kończenia spraw bez postępowania karnego. Profesor Włodzimierz Wróbel, przewodniczący Komisji, uzasadnia to tym, że jest naprawdę bardzo wiele spraw, które toczą się obecnie - można powiedzieć - bez większej potrzeby, co obciąża sądy.

27.01.2025

Projekt ograniczający zastosowanie tymczasowego aresztowania do komisji

Prawo karne

Do dalszych prac w sejmowej komisji trafił w piątek projekt nowelizacji przepisów autorstwa Konfederacji, który ma zreformować zasady stosowania tymczasowych aresztów. Celem zmiany jest ograniczenie możliwości stosowania aresztów w Polsce. Projekt Konfederacji został złożony w Sejmie w początkach grudnia zeszłego roku.

24.01.2025

ENA – czy areszt domowy zalicza się do okresu kary pozbawienia wolności

Prawo karne Wymiar sprawiedliwości

W związku z międzynarodowymi czynnościami procesowymi, dotyczącymi wydania osoby ściganej, pytanie, jakie często słyszą prawnicy od swoich klientów brzmi: czy pozbawienie wolności w jednym kraju, będzie skutkowało zaliczeniem tego okresu w kraju wydającym europejski nakaz aresztowania, gdzie zapadł wcześniej wyrok - pisze Paweł Gołębiewski, szef Praktyki Przestępczości Międzynarodowej i Obsługi Klienta Zagranicznego Kancelarii Kopeć Zaborowski.

24.01.2025

Pobłażliwe wyroki dla celebrytów nie spełniają swej roli społecznej

Prawo karne Prawnicy Wymiar sprawiedliwości

W przestrzeni medialnej często pojawiają się informacje o problemach z prawem osób znanych publicznie, tzw. celebrytów. Mam tu na myśli artystów ze świata show-biznesu, ale także ze świata sportu, muzyki, kultury. Można rzec, że to też ludzie i mają chwilę „słabości”. Tylko czy ich popularność powinna wpływać na fory w traktowaniu przed wymiarem sprawiedliwości? - zastanawia się Katarzyna Wysokińska, adwokat.

23.01.2025

SN: Radca odmówił zwrotu akt klientowi czy nie oddał ich na czas?

Prawo karne Prawnicy

Wina radcy prawnego miała polegać na niedostarczeniu klientowi dokumentów jego sprawy, choć był już wyznaczony termin rozprawy w sądzie. Radca prawny po wypowiedzeniu pełnomocnictwa nie oddała odpowiedzi na apelację, gdyż wyjechała na urlop. Jednak dotychczasowe postępowanie nie wyjaśniło, czy nastąpiła odmowa wydania akt czy tylko opóźnienie w ich dostarczeniu. Teraz Wyższy Sąd Dyscyplinarny musi uzupełnić postępowanie dowodowe - orzekł Sąd Najwyższy.

17.01.2025

Mediacje w sprawach lekarskich nadal rzadkie, bo nie mają realnego wpływu

Prawo karne Zawody medyczne Poprawmy prawo

Niewiele spraw, które toczą się przed rzecznikiem odpowiedzialności zawodowej lub sądem lekarskim, trafia do mediacji - choć te, które rozstrzygane są w ten sposób, w wielu przypadkach kończą się ugodą. Problemem jest to, że ani pacjenci, ani lekarze często nie widzą sensu, by w ten sposób negocjować. Nie ma bowiem możliwości umorzenia postępowania nawet w momencie, gdy obie strony tego chcą.

15.01.2025

SN: Parkowanie w strefie zakazu było dozwolone

Prawo karne

Kierowca został ukarany przez sąd naganą za parkowanie w strefie zakazu, w sytuacji, gdy zakaz ten nie dotyczył jego samochodu ani też 15-minutowego postoju w celach zawodowych. Sąd Najwyższy w Izbie Karnej uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w Brzegu i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z sugestią umorzenia postępowania.

15.01.2025

Raport PK: Rażące uchybienia, prokuratorzy zostaną ukarani

Prawo karne Administracja publiczna Prokuratura

Prokuratura Krajowa opublikowała częściowy raport z audytu postępowań z okresu rządów Zjednoczonej Prawicy z lat 2016-2023. Raport obejmuje 200 spośród 600 spraw badanych przez zespół prokuratorów w PK. Z liczby 149 zbadanych przez zespół prokuratorów spraw w 37 przypadkach stwierdzono, że sposób prowadzenia postępowania i treść merytorycznego rozstrzygnięcia nie budziły istotnych zastrzeżeń.

14.01.2025

NRA: Rządowa uchwała w sprawie premiera Netanjahu podważa zaufanie obywateli do rządów prawa

Prawo karne Administracja publiczna

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawo realizacji nakazu aresztowania wydanego przez Międzynarodowy Trybunał Karny w Hadze należy do sądu, a nie do prezydenta, Rady Ministrów, premiera czy ministra sprawiedliwości, a orzeczenia sądów i trybunałów międzynarodowych nie mogą być respektowane w sposób wybiórczy - wskazuje w swojej uchwale Naczelna Rada Adwokacka. Odnosi się w ten sposób do m.in. rządowej uchwały w sprawie ewentualnej wizyty najwyższych przedstawicieli Izraela w Polsce.

11.01.2025

Ekstradycja polskiego kierowcy z Emiratów Arabskich dopuszczalna

Prawo karne

Sąd Apelacyjny w Dubaju stwierdził prawną dopuszczalność ekstradycji do Polski Sebastiana M., pirata drogowego. Rzeczniczka prasowa prokuratora generalnego Anna Adamiak wyjaśniła, że decyzja ta oznacza, że nie istnieją przeszkody prawne określone umową dwustronną o współpracy w sprawach karnych między Polską a Emiratami Arabskimi.

11.01.2025

Przywileje myśliwych kosztem bezpieczeństwa publicznego

Prawo karne Środowisko Bezpieczeństwo publiczne

Myśliwi pozostają jedyną grupą użytkowników broni zwolnioną z obowiązku okresowych badań lekarskich i psychologicznych. Tym samym Sejm na zakończonym w tym tygodniu posiedzeniu poparł uprzywilejowanie Polskiego Związku Łowieckiego, kosztem bezpieczeństwa publicznego. Choć badania IPSOS z grudnia 2024 r. pokazują, że 86 procent obywateli oczekuje wprowadzenia takich badań myśliwych.

11.01.2025

Dezinformacja Polaków - to element wojny

Prawo karne Ukraina Wojsko

Z raportu Komisji ds. badania wpływów rosyjskich i białoruskich wynika, że propagandyści promują teorie spiskowe, pseudonaukowe, podważające publicznie zaufanie (np. narracje wokół szczepionek, sieci 5G). Eksperci Komisji podkreślają, że w Rosji wojna kognitywna jest oficjalnie uznanym elementem prowadzenia działań wojennych. Rosja wydaje na nią od 2 do 4 miliardów dolarów rocznie.

11.01.2025

O wykonaniu nakazu aresztowania decyduje sąd, nie politycy

Prawo karne

W czwartek, 9 stycznia br., rząd przyjął uchwałę, w której zadeklarował, że zapewni wolny i bezpieczny udział najwyższym przedstawicielom Izraela w obchodach 80. rocznicy wyzwolenia obozu Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu. Ma to związek z apelem prezydenta do rządu o zapewnienie ochrony przed aresztowaniem premierowi Izraela Benjaminowi Netanjahu, który podlega nakazowi aresztowania wydanemu przez Międzynarodowy Trybunał Karny w związku z oskarżeniem o zbrodnie wojenne w Strefie Gazy.

10.01.2025

Czy Polska ma prawo aresztować premiera Benjamina Netanjahu?

Prawo karne Prawo europejskie

Międzynarodowy Trybunał Karny wydał nakazy aresztowania Benjamina Netanjahu, premiera Izraela i Joawa Galanta, byłego ministra obrony Izraela. Prezydent RP Andrzej Duda wezwał premiera Donalda Tuska do zagwarantowania, że ewentualny pobyt Benjamina Netanjahu w Polsce pozostanie "niezakłócony", wskazując na "absolutnie wyjątkowe okoliczności" tego wydarzenia, czyli jego udział w obchodach rocznicy wyzwolenia obozu Auschwitz-Birkenau. Sprawa swój kontekst polityczny, ale i aspekt prawny: czy istnieją formalnoprawne podstawy uwzględnienia wniosku Prezydenta RP? - pisze dr Paweł Bała.

10.01.2025

Szersza definicja podejrzanego? Krajowa Rada Prokuratorów ma wątpliwości

Prawo karne Wymiar sprawiedliwości

Projekt ustawy naprawczej wprowadza nową definicję podejrzanego. Ma być nim osoba, co do której zebrane dowody dostatecznie uzasadniają podejrzenie popełnienia przestępstwa i wobec której podjęto czynność procesową ukierunkowaną na jej ściganie. Ta propozycja budzi wątpliwości m.in. Krajowej Rady Prokuratorów. Nowe zasady staną się niespójne, a nawet momentami sprzeczne - i wcale nie poprawiają sytuacji procesowej osoby, która miałaby uzyskać status podejrzanego.

10.01.2025

Mec. Knut: W obszarze mowy nienawiści potrzeba wielotorowych działań

Prawo karne Wymiar sprawiedliwości Prawo rodzinne

W obszarze przeciwdziałania mowie nienawiści potrzebujemy wielotorowych działań. Po pierwsze, musimy starać się wykorzystywać dostępne narzędzia prawne, choć są one wciąż bardzo niedoskonałe. Po drugie, konieczna jest też nowelizacja kodeksu karnego w zakresie przestępstw z nienawiści. Cieszę się, że rząd pracuje obecnie nad stosownym projektem zmian, choć propozycja, która aktualnie leży na stole budzi niedosyt - mówi Prawo.pl adwokat Paweł Knut.

10.01.2025

Sejm nie zgodził się, aby myśliwi przechodzili okresowe badania lekarskie

Prawo karne

Sejm odrzucił projekt nowelizacji ustawy o broni i amunicji złożony przez Polskę 2050. Przewidywał on nałożenie na osoby, mające pozwolenie na posiadanie broni w celach łowieckich, obowiązku okresowych badań lekarskich i psychologicznych, potwierdzających spełnianie kryteriów zdrowotnych, związanych z posiadaniem broni oraz zwiększenia częstotliwości, raz na dwa lata, badań dla osób w wieku powyżej 70 lat.

09.01.2025

SN obcina sędziemu wynagrodzenie i zezwala na proces karny

Prawo karne Prawnicy

Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, wydając uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za prowadzenie samochodu pod wpływem alkoholu, zobligowany był jednocześnie do zawieszenia go w czynnościach służbowych. Konsekwencją było obligatoryjne obniżenie wynagrodzenia sędziemu o 40 procent na czas trwania zawieszenia.

09.01.2025

SN: Sprawca bez kary, choć używał wulgarnych słów, nie podał danych policjantom i pił alkohol

Prawo karne

Mężczyzna, który w czasie pandemii Covid-19 nie nosił maseczki, a na przystanku autobusowym pił alkohol, używał wulgarnych słów i nie chciał poddać się kontroli policjantów, nie poniesie konsekwencji. Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Radomsku i uniewinnił obwinionego od popełnienia czynów. Brak było podstawy do ukarania, natomiast tryb nakazowy nie wyjaśnił okoliczności zajścia.

08.01.2025