Trwa opiniowanie projektu zmian w rozporządzeniu w sprawie funkcji oraz sposobu ustalania dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom, który zakłada m.in. obniżenie z 0,8 na 0,1 mnożnika dodatku funkcyjnego dla rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych, podobnie dla jego zastępców. Część sądów wskazuje, że nawet jeśli intencje projektodawcy są zasadne, to propozycje te prowadzą do podważenia pewności prawa i jego instrumentalizacji. Mogą też ograniczać konstytucyjną niezależność sądów.

Czy osoba inicjująca proces o alimenty, która jest do nich uprawniona, ponosi koszty sądowe? Nie, gdyż korzysta z ustawowego zwolnienia z takich kosztów. Nie dotyczy to jednak osób zobowiązanych do alimentacji. Te mogą wnosić o zwolnienie z kosztów sądowych, muszą jednak wykazać, że nie mają możliwości ich ponoszenia.

Powództwo wzajemne jest dopuszczalne, jeżeli roszczenie wzajemne ma związek z roszczeniem powoda lub nadaje się do potrącenia. Pamiętać trzeba jednak o tym, że powództwo wzajemne można wytoczyć nie później niż w odpowiedzi na pozew, a jeżeli go nie złożono - w sprzeciwie od wyroku zaocznego albo przy rozpoczęciu pierwszego posiedzenia, o którym zawiadomiono, albo na które wezwano pozwanego.

23 umowy ze 120 umów podpisanych na środki z Funduszu Sprawiedliwości zostało objętych sankcją nieważności ze względu m.in. na to, że przy ich zawieraniu obchodzono przepisy lub działano sprzecznie z ustawą. Opiewają one na 105 mln zł, które ministerstwo chciałoby odzyskać. Szykują się też zmiany w przepisach, m.in. z rozporządzania ma zostać usunięty słynny par. 11, dający możliwość przekazywania środków z funduszu poza ogłaszanymi przez resort programami.

Sądy i prokuratury czekają fundamentalne zmiany, także organizacyjne. To nie jest dobry moment, by równocześnie wprowadzać duże kompleksowe zmiany w prawie karnym czy procesie karnym. Dlatego jako Komisja Kodyfikacyjna Prawna Karnego raczej będziemy się skupiać nad pakietowymi propozycjami dotyczącymi konkretnych obszarów, w których można łatwo zidentyfikować możliwość poprawy wymiaru sprawiedliwości - mówi prof. Włodzimierz Wróbel, przewodniczący Komisji.

Poszkodowany w kolizji nie musi naprawiać auta w warsztacie z sieci naprawczej ubezpieczyciela, nawet gdy ten warsztat oferuje atrakcyjne rabaty i cena naprawy jest niższa niż u innego mechanika. Ubezpieczyciel nie może obniżać odszkodowania o wysokość tych rabatów – wynika z uchwały Sądu Najwyższego z 8 maja 2024 r. Rozwiązuje to wieloletni spór, w który włączeni byli ubezpieczyciele, warsztaty i kierowcy.

Rozliczenie i ukaranie osób zaangażowanych w zamach na niezawisłe sądy polskie - zarówno we władzy sądowniczej, jak i poza nią, jest warunkiem koniecznym trwałego przywrócenia praworządności, która musi być od początku postawiona na trwałych fundamentach – stwierdzają w uchwale podjętej 28 maja br. członkowie Rady Ławniczej Sądu Najwyższego.

Uchwała Sejmu dotycząca Trybunał Konstytucyjny jest niekonstytucyjna a uwzględnianie jej przez organy władzy może powodować odpowiedzialność konstytucyjną i karną - orzekł TK w sprawie wniosku posłów PiS. Chodzi o uchwałę z 6 marca br., w której Sejm wskazał, że sędziowie dublerzy i ich następcy nie są sędziami Trybunału, zaś Julia Przyłębska nie jest osobą uprawnioną do sprawowania funkcji prezesa. Uchwała zawiera też apel - do wszystkich sędziów Trybunału, by zrezygnowali i przyłączyli się do demokratycznych przemian.

Rzecznik Praw Obywatelskich napisał do Ministra Sprawiedliwości w sprawie braku możliwości podniesienia zarzutu naruszenia prawa procesowego w postaci art. 41 (wyłączenie sędziego) i art. 4 kodeksu postępowania karnego (zasada obiektywizmu) w skardze do Sądu Najwyższego od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok I instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. Sugeruje nowelizację k.p.k. w tym zakresie.

Naczelna Rada Adwokacka od czasu, gdy zmieniło się kierownictwo Ministerstwa Sprawiedliwości, postuluje szereg zmian przepisów, m.in. tych naruszających prawa człowieka i prawo do sądu. Na liście znalazły się m.in. uzasadnienia na formularzach w sprawach karnych czy prawo do obrońcy od momentu zatrzymania. Na część z kilkunastu petycji i postulatów, skierowanych do rządu i parlamentu, nadal nie uzyskała odpowiedzi. MS tłumaczy, że odpowiada tak szybko, jak może, a prawnicy wskazują, że warto zmienić przepisy o petycjach.

Rozwój krajowych mechanizmów ścigania przestępstw międzynarodowych, implementacja istotnych postanowień Statutu Rzymskiego do krajowych regulacji prawnych, w końcu zmiany, które powinny być wdrożone w mechanizmie uruchamiającym jurysdykcję Międzynarodowego Trybunału Karnego w odniesieniu do zbrodni - to tylko niektóre z tematów, którymi zajmą się uczestnicy międzynarodowej konferencji poświęconej wyzwaniom międzynarodowego wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych.

Minister sprawiedliwości zapowiada ograniczenia w stosowaniu tymczasowego aresztowania. Prawdopodobieństwo mataczenia, albo ucieczki czy ukrywania się trzeba będzie solidnie uprawdopodobnić. Ale prawdziwą rewolucją ma być osłabienie, a może nawet wyeliminowanie zagrożenia surową karą jako przesłanki, która obecnie najczęściej decyduje o aresztowaniu.

W ostatnim czasie głośno jest wokół wznowienia prac Komisji Kodyfikacyjnych Prawa Cywilnego oraz Prawa Karnego. Utworzono także dwie kolejne: Prawa Rodzinnego oraz Ustroju Sądownictwa i Prokuratury. Nie umniejszając w żadnym stopniu potrzeby, jak i rangi tych wydarzeń stawiam tezę, że największe zmiany w wymiarze sprawiedliwości nie zależą od zmiany ustaw, nawet rangi kodeksowej. Dużo więcej środowisko prawnicze może zmienić samo. Jak choćby w zakresie relacji z sądami - pisze Dawid Kulpa, radca prawny, partner w Kancelarii Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.

Nieobecność strony, pełnomocnika strony, biegłego i świadka na rozprawie z powodu choroby jest usprawiedliwiona, o ile zostanie przedłożone zaświadczenie, pochodzące od lekarza sądowego. Kwestię tę regulują przepisy postępowania cywilnego, a lekarzem sądowym jest lekarz, z którym prezes sądu okręgowego zawarł umowę o wykonywanie takich czynności.

Ministerstwo Sprawiedliwości wskazuje, że ewentualne wyrównania sędziowskich wynagrodzeń za lata 2021 - 2022 powinny zostać potwierdzone wyrokami sądów. Co więcej, resort zachęca prezesów do składania sprzeciwów i apelacji. Tak wynika z pisma, do którego dotarł serwis Prawo.pl. Sam minister sprawiedliwości Adam Bodnar jeszcze w grudniu mówił, że widzi potrzebę uregulowania tej kwestii. A sędziowie, podobnie jak referendarze i prokuratorzy, nie odpuszczają i kierują pozwy do sądów.

Nie przeszła uchwała, zgodnie z którą Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie miałaby zorganizować protest w sprawie m.in. stawek za urzędówki. W zamian przyjęto drugą, w której Rada ma zwrócić się do NRA o konstruktywną współpracę z MS w zakresie zmian w systemie finansowania pomocy prawnej z urzędu oraz wysokości opłat za czynności adwokackie, a także wysokości wynagrodzenia z tytułu świadczenia pomocy prawnej w punktach Nieodpłatnej Pomocy Prawnej. W przypadku niepowodzenia rozmów, to NRA miałaby przeprowadzić ogólnopolski protest.

Podczas trwającego zgromadzenia warszawskiej izby adwokackiej minister sprawiedliwości Adam Bodnar zapowiedział m.in., że w ślad za rozporządzeniem zrównującym "urzędówki" ze stawkami dla adwokatów z wyboru, pójdą też analizy w zakresie gruntownej reformy dotyczącej stawek. Zmiany rozważane są też w zakresie systemu nieodpłatnej pomocy prawnej - m.in. poprzez system monitorowania jakości takiej pomocy. Minister zapowiedział także uregulowanie dostępu do obrońcy od momentu zatrzymania.

W lutym zapadło ważne, z punktu widzenia adwokatów, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, który stwierdził, że wszystkie stawki za urzędówki, określone na podstawie obowiązującego wówczas rozporządzenia, są niezgodne z Konstytucją. Są bowiem niższe od stawek "z wyboru". Kodeks postępowania cywilnego daje w takiej sytuacji możliwość zmiany rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów, problem jednak w tym, że termin złożenia stosownego wniosku mija już 4 czerwca.

W miejsce Akademii Wymiaru Sprawiedliwości powstanie Szkoła Służby Więziennej - poinformowało Ministerstwo Sprawiedliwości. Projekt jest już gotowy, do prokuratury skierowano również wnioski w związku z nieprawidłowościami ws. nieruchomości przyznanych Akademii. Szkołę ma przygotowywać do uzyskania stopnia oficerskiego.

Sytuację w Trybunale Konstytucyjnym ma poprawić m.in. ustawa zmieniająca Konstytucję. Rzecznik Praw Obywatelskich punktuje jednak w swojej opinii, że propozycje są niespójne, nieprecyzyjne a przykładowo zmiana zmierzająca do wprowadzenia tzw. rozproszonego modelu kontroli konstytucyjności ustaw powiela normę już obecnie wynikającą z orzecznictwa.