Minister zdrowia Izabela Leszczyna zapowiedziała, że w ciągu roku podmioty lecznicze otrzymają łącznie dodatkowo ok. 18 mld zł. Ma to przełożyć się nie tylko na sfinansowanie kosztów związanych z podwyżkami dla pracowników ochrony zdrowia, ale także na zwiększenie dostępności do świadczeń i lepsze finansowanie niektórych obszarów medycyny. Eksperci są jednak sceptyczni, bo podkreślają, że z tej kwoty ma być sfinansowane... praktycznie wszystko. A jednocześnie wyklucza ona podwyżki dla "kontraktowców".

Zarówno przemoc fizyczna, jak i słowna wobec medyków ma być traktowana poważnie - określą to szczegółowo wytyczne Prokuratury Krajowej, które powstaną do końca lipca. Przypadki agresji wobec lekarzy nie będą kwalifikowane jako sprawy prywatnoskargowe. W planach są też zmiany legislacyjne, m.in. rozszerzenie ochrony funkcjonariusza publicznego na wszystkich lekarzy, nie tylko pracujących w publicznych placówkach.

Od 2010 roku przez kilka lat samorząd lekarski i pielęgniarski prowadzili System Monitorowania Agresji w Ochronie Zdrowia (MAWOZ) tylko do celów statystycznych. Zgłoszeń było bardzo mało. Ale to doświadczenie pokazuje, jak bardzo dokładny, precyzyjny i systemowy powinien być rejestr agresywnych pacjentów, jeśli w ogóle miałby taki powstać. Na razie jest wokół niego sporo kontrowersji, również prawnych.

Zgodnie z ustawą od 1 lipca br. medycy, podobnie jak w zeszłym roku, zostaną objęci podwyżkami wynagrodzeń. Pytań jest jednak dużo więcej niż odpowiedzi. Nie wiadomo dokładnie, kogo obejmie wzrost wynagrodzeń, jaki będzie ich koszt i kiedy szpitale dostaną na to pieniądze. Eksperci szacują, że co najmniej do końca sierpnia będzie musiał pokryć je budżet placówki – a to, ze względu na sytuację finansową szpitali, będzie niezwykle trudne.

Godność i prawa pacjenta, medycyna końca życia, przestrzeganie tajemnicy zawodowej, dbanie o wizerunek zawodu i stosowanie nowych technologii w praktyce – to tylko niektóre tematy, które podejmuje Kodeks Etyki Zawodowej Ratownika Medycznego. Niedawno został uchwalony przez samorząd zawodowy podczas pierwszego w historii zjazdu izby. To także pierwszy taki dokument ściśle dedykowany ratownikom.

W nowym Kodeksie Etyki Lekarskiej wprowadzono istotne zmiany związane z zasadami informowania o działalności lekarza, które miały na celu m.in. pozwolenie medykom na działalność w mediach społecznościowych. Niektórzy odczytali to jednak, zdaniem ekspertów, zdecydowanie zbyt liberalnie - i uznali, że dozwolone jest reklamowanie usług medycznych. Na to nie pozwala jednak ani ustawa, ani... sam kodeks etyki.

W roku akademickim 2025/26 przyszli lekarze i lekarze dentyści będą mieli do dyspozycji łącznie 11 690 miejsc na kierunkach pozwalających uzyskać dyplom medyka - zakłada projekt rozporządzenia resortu zdrowia w tej sprawie. To o 185 więcej niż w poprzednim roku. Na liście nie znalazło się jednak kilka uczelni, które - jak stwierdzono - nie dają gwarancji jakości kształcenia.

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej przyjęło uchwałę, w której apeluje do ministra zdrowia o podjęcie działań legislacyjnych zmierzających do zmiany przepisów przyznających lekarzowi ochronę należną funkcjonariuszowi publicznemu, tak aby ochrona ta nie była ograniczona wyłącznie do sytuacji, gdy lekarz wykonuje zawód w niektórych podmiotach leczniczych. Samorząd podkreśla, że takie ujęcie regulacji jest za wąskie.

Obecne przepisy uniemożliwiają uzyskanie prawa wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty, pielęgniarki i położnej osobom z toczącym się postępowaniem karnym. Rzecznik praw obywatelskich zwraca uwagę, że tak restrykcyjne przepisy mogą naruszać zasady domniemania niewinności. W związku z tym resort planuje zmiany legislacyjne - oceny indywidualnych przypadków dokonają samorządy zawodowe.

Błąd medyczny lekarza chirurga polegał na niedoszacowaniu utraty krwi przez pacjenta. Prosty zabieg urologiczny zakończył się zgonem. Lekarz został ukarany dyscyplinarnie karą zawieszenia wykonywania zawodu na rok. Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej uznał, że kara ta nie jest niesprawiedliwa i nadmiernie surowa.

Medycy wciąż mierzą się z agresją i przemocą, przez co - jak podkreślają przedstawiciele samorządu lekarskiego - cierpią także sami pacjenci. Jeśli bowiem lekarz nie czuje się bezpiecznie, będzie się obawiał leczenia ryzykownego, pozostając przy decyzjach bezpiecznych, choć niekoniecznie dobrych dla pacjenta. Dlatego wraca temat systemu no-fault, w którym medyk nie byłby karany za błąd. Nie jest to jednak równoznaczne z brakiem odpowiedzialności.

Nie będzie korekty, ale nowa ustawa regulująca wykonywanie zawodu psychologa. Powołany ma zostać w końcu niezależny samorząd zawodowy i powstać określony zamknięty katalog usług psychologicznych. Samorząd będzie mógł karać dyscyplinarnie, w tym pozbawiać prawa wykonywania zawodu. Za udzielanie świadczeń psychologicznych przez osobę nieposiadającą prawa wykonywania zawodu psychologa będzie groziła odpowiedzialność karna - obecnie przepis ten jest martwy.

Komisja Europejska wszczęła w czwartek procedurę o naruszenie prawa Unii Europejskiej wobec 14 krajów, w tym Polski, które nie uznały kwalifikacji zawodowych pielęgniarek z Rumunii. Państwa członkowskie miały czas do 4 marca 2025 r. na wdrożenie dyrektywy w tej sprawie. Projekt ustawy, który ma ją implementować do polskiego porządku prawnego, przygotowuje Ministerstwo Zdrowia, a Rada Ministrów ma go przyjąć w III kwartale br.

Wysokie kary na papierze to zdecydowanie za mało, w odpowiedzi na narastająca agresję wobec medyków konieczne są zmiany systemowe - wskazują eksperci. Napaść fizyczna lub słowna powinna być też karana szybko, a do tego można byłoby wykorzystać istniejącą już w prawie instytucję, czyli postępowanie przyspieszone. Z jednej strony gwarantuje ono prawo do obrony, z drugiej - pokazuje, że sprawca nie pozostaje bezkarny.

Karalność przewinienia lekarza ustała po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Lekarski, ale przed wniesieniem kasacji. Sąd Najwyższy umorzył więc postępowanie, choć dostrzegł nieprawidłowości i podkreślił, że sąd lekarski, mając wiadomości specjalne, nie może zastępować biegłych, choćby zeznaniami świadka dysponującego pozasądową ekspertyzą. Biegły też nie może wyręczać sądu i dokonywać oceny dowodów czy też wypowiadać się na temat zasadności stanowisk stron.

Rząd zamierza uregulować zagadnienia związane z funkcjonowaniem lekarza koronera właściwego do stwierdzania zgonu osoby, gdy trudno jest wskazać lekarza leczącego, który byłby zobowiązany do stwierdzenia zgonu lub konieczności dokonania czynności i ustaleń związanych ze zgonem, wymagających specjalistycznej wiedzy. Chce też wprowadzić spójne systemowo regulacje odnoszące się do karty zgonu, karty urodzenia oraz karty urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu.

Magistrzy biologii, biotechnologii, chemii, farmacji i weterynarii nie mają obecnie realnej możliwości odbycia kształcenia podyplomowego z analityki medycznej, co uniemożliwia im zdobycie uprawnień diagnosty laboratoryjnego – alarmuje rzecznik praw obywatelskich Marcin Wiącek. W wystąpieniu do minister zdrowia Izabeli Leszczyny wskazuje na pilną potrzebę podjęcia skutecznych działań w celu rozwiązania problemu.

Ratownicy medyczni będą musieli wpisać się do elektronicznego rejestru niezwłocznie po otrzymaniu prawa wykonywania zawodu - zakłada projekt rozporządzenia ministra zdrowia, który trafił do opiniowania. Administratorem rejestru będzie Krajowa Rada Ratowników Medycznych, która też określi opłatę za wpis. Na spełnienie obowiązku ratownik będzie miał 30 dni.

Na 10 maja br. zaplanowano "Marsz Milczenia Medyków", organizowany przez Naczelną Izbę Lekarską, Ogólnopolski Związek Zawodowy Lekarzy, Porozumienie Rezydentów oraz inne organizacje zrzeszające przedstawicieli zawodów medycznych. Będzie to forma protestu przeciwko przemocy wobec personelu medycznego i upamiętnienie zamordowanego lekarza z Krakowa.

Dotychczas, z uwagi na brak elektronicznego rejestru ratowników medycznych, nie było możliwości precyzyjnego ustalenia liczby osób uprawnionych do wykonywania tego zawodu. Opierano się na danych pochodzących z Narodowego Funduszu Zdrowia, a te obejmowały wyłącznie informacje o ratownikach medycznych aktywnie wykonujących zawód. Rejestr będzie zawierał znacznie szerszy zakres danych.