Resort zdrowia wspólnie ze Światową Organizacją Zdrowia (WHO) i Komisją Europejską (DG SANTE) rozpoczęło realizację międzynarodowego programu European Nursing Action. Ma on pomóc rozwiązać problem niedoboru pielęgniarek w Unii Europejskiej i państwach stowarzyszonych: zachęcać nowe osoby do wyboru pielęgniarstwa i zatrzymać te, które już w nim pracują.

Ponad 74 proc. pytanych pracowników ochrony zdrowia deklaruje, że w ciągu ostatniego miesiąca odczuwało smutek, niemal 59 proc. wskazuje, że ma problemy ze snem, a u ponad 15 proc. pojawiły się myśli samobójcze. Tego typu problemy częściej zauważają u siebie lekarze na początku drogi zawodowej. To tylko niektóre wnioski z pierwszej części raportu "Zdrowie psychiczne medyczek i medyków", który przygotowała Fundacja Polki w Medycynie.

Niewiele spraw, które toczą się przed rzecznikiem odpowiedzialności zawodowej lub sądem lekarskim, trafia do mediacji - choć te, które rozstrzygane są w ten sposób, w wielu przypadkach kończą się ugodą. Problemem jest to, że ani pacjenci, ani lekarze często nie widzą sensu, by w ten sposób negocjować. Nie ma bowiem możliwości umorzenia postępowania nawet w momencie, gdy obie strony tego chcą.

Zgodnie z nową wersją Kodeksu Etyki Lekarskiej, która weszła w życie 1 stycznia br., lekarz może informować o oferowanych usługach, z zastrzeżeniem, że nie będzie przekraczał przy tym granic etycznych. Chodzi np. o posty w mediach społecznościowych. To spora zmiana w stosunku do starej wersji kodeksu, która całkowicie zabraniała medykom reklamowania się. Naczelna Izba Lekarska tłumaczy, jak interpretować przepis w praktyce.

"To ukrywają firmy farmaceutyczne", "o tym leku lekarz ci nie powie" - tego typu hasła najczęściej są wykorzystywane w fałszywych reklamach leków lub wyrobów medycznych, które mają przyciągnąć uwagę szczególnie osób starszych. W takich zmanipulowanych nagraniach znany medyk często przekonuje o skuteczności tabletek lub maści. Problem w tym, że... nawet o tym nie wie. Tego typu reklam w social mediach są tysiące, a sytuacja tylko się pogarsza, bo nie ma skutecznych narzędzi do walki.

Lista zmian, jakich oczekują pracownicy niemedyczni placówek ochrony zdrowia jest bardzo długa. Brakuje przede wszystkim norm pracy i jasnych wytycznych dotyczących wynagrodzenia. Parlamentarny Zespół ds. Personelu Niemedycznego Ochrony Zdrowia sytuację tej grupy zawodowej określił jako bardzo złą i zwrócił się do Ministerstwa Zdrowia z pytaniem, jakie planuje podjąć działania, aby to zmienić.

Naruszenie dóbr osobistych nie wymaga imiennego, bezpośredniego wskazania go w wypowiedzi. Wystarczające jest powołanie jakichkolwiek danych, które pozwalają na zidentyfikowanie tego podmiotu i powiązanie treści analizowanej wypowiedzi z jego działalnością. A także, by wypowiedź ta mogła wpływać na odbiór określonego podmiotu w społeczeństwie – orzekł Sąd Najwyższy i uchylił wyrok, w którym pozwano Naczelną Izbę Aptekarską.

Minister Zdrowia jest gotowy na poszukiwanie kompromisów, jednak nie widzi możliwości całkowitego odejścia od aktualnie obowiązujących zasad w obszarze refundacji - tak resort zdrowia odpowiada na apel Porozumienia Zielonogórskiego w sprawie ewentualnych zmian w karaniu lekarzy za błędne określenie poziomu refundacji na wystawionej recepcie. Ministerstwo deklaruje jednak, że trwają prace nad narzędziem, które ma usprawnić pracę medyków w tym zakresie.

1 stycznia 2025 r. to istotna data dla lekarzy, ponieważ w życie wchodzą zmiany w Kodeksie Etyki Lekarskiej (KEL). Ostatnia tak duża zmiana została przyjęta 22 lata temu. Zdaniem samorządu lekarskiego, zmieniony kodeks jest zdecydowanie bardziej jednoznaczny i lepiej dostosowany do obecnych realiów i wyzwań. Zmian jest sporo, ale są też rozczarowania tym, czego w kodeksie nie ma.

Jakie przepisy dotyczące szeroko rozumianego zdrowia powinno się jak najszybciej zmienić, poprawić? Gdzie ustawodawca powinien interweniować, bo przepisów w ogóle nie ma? Zachęcamy do przesyłania propozycji w ramach piątej edycji akcji "Poprawmy prawo" - czekamy na nie do końca roku. Do wygrania są atrakcyjne nagrody.

W skład zespołu wybierającego dyrektora CMKP wchodzić będzie trzech przedstawicieli ministra zdrowia, dwóch przedstawicieli Naczelnej Rady Lekarskiej i jeden przedstawiciel Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych przewiduje nowelizacja ustawy Centrum Medycznym Kształcenia Podyplomowego, którą podpisał prezydent.

Naczelna Izba Lekarska zaprezentowała finałowy spot w kampanii społecznej "Jestem lekarzem, jestem człowiekiem". Tym razem krótki film nie ukazuje tego, co niedomaga w systemie ochrony zdrowia, ale przedstawia obraz wizyty lekarskiej, która powinna i może - jak zaznacza samorząd lekarski - stać się rzeczywistością polskich przychodni, szpitali i gabinetów. W spotach, które były częścią kampanii, główną rolę zagrał Tomasz Kot.

Projekt rozporządzenia Ministerstwa Zdrowia w sprawie ramowego programu kursu w dziedzinie medycyny rodzinnej określa, kto może zostać lekarzem podstawowej opieki zdrowotnej. W dokumencie znalazł się też wykaz treści nauczania podczas kursu z medycyny rodzinnej oraz wymaganej wiedzy niezbędnej do udzielania świadczeń. Pewna grupa lekarzy POZ nie będzie musiała przechodzić kursu, m.in. specjaliści z co najmniej 10-letnim doświadczeniem.

Wystawianie zaświadczeń przez lekarza powinno być poprzedzone rzetelnym wywiadem i rozpoznaniem sytuacji pacjenta. Często nie jest to możliwe w ramach pierwszej wizyty albo teleporady, choć duże znaczenie ma to, czy medyk zna danego pacjenta i jakiej materii dotyczy dokument. Psychiatrzy szczególne trudności praktyczne widzą w wystawianiu zaświadczeń o terminacji ciąży. Nie ma przepisów mówiących o tym wprost, dlatego lekarz musi opierać się na wytycznych i własnej wiedzy.

Medycy prowadzą w mediach społecznościowych profile, na których mówią o profilaktyce i możliwościach leczenia. Komisja Etyki Lekarskiej Naczelnej Rady Lekarskiej wyjaśnia, jakie informacje mogą przekazywać, a jakich nie powinni - zarówno w sieci, jak i w bezpośrednim kontakcie z pacjentem. Ma to związek z nowelizacją Kodeksu Etyki Lekarskiej, która wejdzie w życie już 1 stycznia 2025 r.

Wpisanie do kodeksu karnego klauzuli wyższego dobra (no fault), która miałaby uchronić medyków przed postępowaniami karnymi, wcale może nie być dobrym rozwiązaniem. Przede wszystkim, przepis jest bardzo trudny do skonstruowania, bo nie jest łatwo ująć przesłanki w taki sposób, by dało się ją zinterpretować. Poza tym, prawnicy podkreślają, że postępowań karnych wobec medyków jest niewiele. Z kolei lekarze zwracają uwagę na to, że są one traumatyczne.

Podobnie jak w przypadku zdarzeń niepożądanych, w Polsce nie bada się kompleksowo zjawiska dyskryminacji w środowisku lekarskim. Ale jeśli już organizacje się tego podejmą, wyniki są zatrważające – 73,5 proc. przedstawicielek zawodów medycznych deklaruje, że osobiście spotkało się z formą dyskryminacji. Dyskryminowani bywają również pacjenci, np. cierpiący na choroby psychiatryczne.

Jeśli lekarz wystawi receptę, na której nieprawidłowo określi poziom refundacji leku, NFZ nałoży na niego karę. Problem w tym, że medyk nie może ufać nawet serwisom, które oferują tego typu dane, bo część z nich może być nieaktualna, gdy lekarz z nich korzysta. Klauzul wyłączających odpowiedzialność nie da się natomiast podważyć. Lekarze od dawna apelują o zmiany - przede wszystkim o stworzenie automatycznego, zaufanego systemu.

Zmiany proponowane przez Naczelną Radę Lekarską dotyczą przede wszystkim komisji bioetycznych. NRL postuluje znowelizowanie sposobu ich finansowania, wybierania składu zespołu opiniującego, sposobu wynagradzania jego członków oraz większego dostępu do szkoleń. Rada wskazuje, że rośnie liczba prowadzonych w Polsce badań klinicznych, dlatego ważne jest zapewnienie wysokiej jakości ich oceny oraz bezpieczeństwa pacjentów.

Naczelna Izba Lekarska apeluje do ministra zdrowia o systemowe zmiany, które dałyby lekarzom uprawnienia do przyjęć poza kolejnością w ochronie zdrowia. Samorząd podkreśla, że ma to szczególne znaczenie dla lekarzy seniorów. Jednak pomysł wydaje się kontrowersyjny nawet medykom, a prawnik ma wątpliwości, czy istnieją podstawy prawne do tak szczególnego traktowania lekarzy w kontekście innych osób pracujących w ochronie zdrowia.