Europejskie trybunały - unijny w Luksemburgu i praw człowieka w Strasburgu - dokonały precyzyjnie wykładni niezawisłości sędziowskiej - stwierdzili zgodnie uczestnicy na seminarium "Praworządność w Polsce w świetle najnowszego orzecznictwa sądów międzynarodowych". I ubolewali, że polskie władze wolą tracić pieniądze, zamiast zastosować się do tej wykładni.

Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację Pekao Banku Hipotecznego S.A. od wyroku unieważniającego umowę kredytu frankowego, zawartą pomiędzy spółką akcyjną a bankiem. Zdaniem sądu bank naruszył zasadę swobody umów, ustalając jednostronnie i dowolnie kurs franka, co wpływało na wysokość rat kredytowych. Nie stosował również obiektywnych kryteriów w zakresie ustalania kursu. To pierwszy tego typu prawomocny wyrok.

W grudniu - według statystyk Służby Więziennej - tymczasowo aresztowanych było 8387 osób. To nieco mniej niż średnia z ubiegłego roku - 8707, ale nadal, jak podkreślają prawnicy, bardzo dużo. RPO wystąpił po raz kolejny do Ministra Sprawiedliwości, tym razem w sprawie przewlekłości aresztu i tego, że nadal przepisy nie określają przesłanek jego przedłużania po wydaniu wyroku w I instancji.

Sąd Najwyższy orzekł, że wolność działalności gospodarczej nie ma charakteru absolutnego i może być ograniczona w formie ustawowej ze względu na ważny interes publiczny, co w demokratycznym „państwie prawnym" musi wiązać się z poszanowaniem wolności indywidualnej, a granicę wolności gospodarczej stanowi m.in. zakaz dyskryminacji. Sprawa dotyczyła ubrania służbowego dla osoby zmieniającej płeć.

Naczelna Rada Adwokacka postulowała, by doręczanie korespondencji rejestrowanej adwokatom i radcom prawnym nie mogło być realizowane poprzez pozostawienie jej w oddawczej skrzynce pocztowej, bez wyraźnej dyspozycji adresata. Chodzi o przepis wprowadzony na czas pandemii, spod którego działania wyłączono sądy, prokuraturę i m.in. komorników. Sejmowa komisja się do tego przychyla - wniesiono już projekt w tym zakresie.

Podczas pobytu w hotelu nie tylko nie musimy oddawać w zastaw dowodu osobistego, ale i nie powinniśmy tego czynić. Z przepisów wynika, że zatrzymanie bez podstawy prawnej cudzego dowodu osobistego to wykroczenie. Co więcej - w ocenie prawników - recepcjonista w hotelu nie jest także uprawniony do wykonania kopii takiego dokumentu.

Asystent wspiera prokuratora m.in przy prowadzonych śledztwach. Do jego zadań należy m.in. sprawowanie bieżącego nadzoru nad toczącym się dochodzeniem, prowadzenie przesłuchania świadków, przeszukania, oględziny i np. przeprowadzanie eksperymentów procesowych. By jednak mógł zostać prokuratorem potrzebuje tytułu magistra, kilkuletniego doświaczenia i przede wszystkim zdanego egzaminu prokuratorskiego.

W polskim prawie brakuje regulacji normującej status osób pozostających w nieformalnym związku partnerskim. W tej sytuacji część sędziów uważa, że pojęcie życia rodzinnego, uznawane w krajowej praktyce za ważny powód zmiany nazwiska, obejmuje również osoby pozostające w związku konkubenckim, w tym osób tej samej płci. Ale wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego nie dają ku temu podstaw.

Wyrok wstępny podobnie jak wyrok częściowy ma wpływać na optymalizację i przyspieszenie postępowania. Jego wydanie - w myśl obowiązujących przepisów i orzecznictwa - jest dopuszczalne, gdy dotychczas ustalone fakty i stan prawny pozwalają na stwierdzenie, że żądanie zgłoszone przez stronę powodową zasługuje zasadniczo na uwzględnienie. Co jednak jest ważne - nie rozstrzyga ostatecznie sporu.

Sąd Najwyższy orzekł, że Państwowa Komisja Wyborcza zasadnie odrzuciła sprawozdanie partii politycznej Jedność Narodu w sprawie pozyskania środków finansowych, w tym o kredytach bankowych i warunkach ich uzyskania, skoro działalność jej Komitetu Wyborczego w kolejnych wyborach finansowana była ze środków niepochodzących jedynie z Funduszu Wyborczego.

Argument płci i macierzyństwa pojawia się w orzeczeniach sądowych. Przeważnie wynika z niego łagodniejsze traktowanie, nie jest to jednak argument wypowiedziany wprost. Informacja o tym, że sprawczyni jest matką, pojawia się w opisie stanu faktycznego, czasami jest to okoliczność związana z wcześniejszym stylem życia, którą należy brać pod uwagę przy wymiarze kary - wskazuje dr Emilia Rekosz-Cebula.

Trybunał Konstytucyjny nie 14 grudnia a dopiero 24 stycznia 2023 r. będzie kontynuował rozpoznawanie wniosku Prokuratora Generalnego o zbadanie czy nałożenie okresowej kary finansowej lub ryczałtu za niezastosowanie się do orzeczonego środka tymczasowego przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej - na polski rząd, jako państwo członkowskie Unii Europejskiej - jest zgodne z Konstytucją.

Prezydent podpisał zmiany w ustawach Kodeks postępowania karnego oraz Prawo o prokuraturze. Nowelizacja ma umożliwić współpracę prokuratury polskiej z Prokuraturą Europejską, do której Polska oficjalnie nie przystąpiła. Zakładają też oddanie Prokuratorowi Krajowemu wyłącznej kompetencji do powoływania i odwoływania dyrektorów w PK i ich zastępców.

W Mikołajki, 6 grudnia, do szefów prokuratur regionalnych wysłano pismo z prośbą o przedstawienie propozycji 5-procentowych cięć wydatków pozapłacowych ujętych w projekcie ustawy budżetowej na 2023 r. Ale nie tylko, bo poproszono również o opinie dotyczące ewentualnych możliwości zmniejszenia wydatków na wynagrodzenia. Termin ustalono na 9 grudnia, czyli do piątku.

Jeżeli organ dopuścił się bezczynności, to sąd administracyjny może zasądzić na rzecz skarżącego sumę pieniężną. Z orzecznictwa wynika jednak, że instytucja ta powinna być stosowana w szczególnie drastycznych przypadkach. Konieczne jest przy tym wykazanie uszczerbku wynikającego z nieterminowego działania.

Najnowsze pomysły legislacyjne w zakresie prawa karnego, podlane populistycznym sosem, którego głównym składnikiem wydaje się być troska o bezpieczeństwo obywatela i ostra walka ze... zmniejszającym się systematycznie zagrożeniem poważną przestępczością, głównie kryminalną, skłania do refleksji nad, generalnie rzecz ujmując, sposobem myślenia światłych legislatorów.

Izba Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego po raz drugi uznała, że zebrany przez prokuraturę materiał dowodowy nie wskazuje na popełnienie przestępstwa przez sędziego wojskowego Piotra Raczkowskiego, który był wiceprezesem poprzedniej Krajowej Rady Sądownictwa. Zarzut dotyczył przekroczenia uprawnień przez funkcjonariusza. Uchwała jest prawomocna.

Dr Hanna Machińska została na wniosek Przemysława Rosatiego, prezesa NRA uhonorowana przez Radę odznaką "Adwokatura Zasłużonym". Nastąpiło to dzień po tym, jak biuro RPO poinformowało, że z dniem 31 grudnia zostanie odwołana z funkcji zastępczyni RPO. Ta informacja zbulwersowała środowisko prawnicze, stanowisko w tej sprawie wydawało też Stowarzyszenie Adwokackie Defensor Iuris.

Mają być podwyższone standardy dla działalności kancelarii odszkodowawczych, w tym wymóg posiadania wyższego wykształcenia prawniczego oraz niekaralności przez osoby prowadzące taką działalność, członków zarządu oraz pracowników obsługujących klientów. Będą też ograniczenia w reklamowaniu się, akwizycji klientów i zmiany w prowizjach.

Doręczenie pełnomocnikowi strony odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem przez operatora pocztowego bez uprzedniego wydania zarządzenia o odstąpieniu od doręczenia w sposób wskazany w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych jest skuteczne.