W przyszłym tygodniu Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego rozpocznie cykl otwartych webinarów poświęconych projektowi nowego systemu oceny działalności naukowej. To temat budzący duże zainteresowanie w środowisku akademickim. Zaplanowano pięć spotkań – jedno ogólne oraz cztery dotyczące poszczególnych kryteriów oceny.

Niedawno czytałem glosę do wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zawierała ciekawe i rzeczowe argumenty. Zaskoczyło mnie jednak, że jej autorką była sędzia sprawozdawca tego orzeczenia. Taka sytuacja – gdy sędzia komentuje własne rozstrzygnięcie – może rodzić pytania o zgodność z zasadami bezstronności, obiektywizmu oraz standardami przyjętymi zarówno w orzecznictwie, jak i w nauce prawa - pisze prof. Grzegorz Krawiec z Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.

Od 1 października uczelnie będą wydawać mLegitymacje studenckie w postaci dokumentu mobilnego w aplikacji mObywatel. Rozporządzenie w tej sprawie jest już na finiszu prac legislacyjnych. Wersja w postaci karty będzie dostępna na wniosek studenta. Z aplikacji skorzysta każdy student, który ma nr PESEL.

Wśród propozycji deregulacyjnych znalazł się postulat doprecyzowania statusu doktoranta w okresie pomiędzy oddaniem pracy a oczekiwaniem na decyzję o przyznaniu stopnia. Obecnie jest to okres zawieszenia - nie ma się ani uprawnień przysługujących doktorantom, ani tych, powiązanych ze stopniem naukowym. Projekt w tej sprawie trafił do konsultacji.

Nie jest konieczne zwiększanie limitów przyjęcia na kierunki lekarskie i lekarsko-dentystyczne, bo zapaść polskiej ochrony zdrowia nie wynika z niedoboru medyków, a błędów systemowych - zaznacza Naczelna Rada Lekarska w opinii dotyczącej rozporządzenia określającego limity przyjęć na studia medyczne w roku akademickim 2025/26. Zgodnie z propozycją, miejsc ma być łącznie 11 690, o 185 więcej niż rok temu.

Resort nauki planuje zmiany w siatce wynagrodzeń pracowników Polskiej Akademii Nauk - mają zarabiać więcej, niektórzy nawet o 60 proc. Uproszczeniu ulec mają procedury dotyczące wyliczania dodatków funkcyjnych. Zmiany mają objąć m.in. kustoszy i pielęgniarki - w uzasadnieniu projektu wskazano, że dotychczasowe stawki dla niektórych wykwalifikowanych pracowników były niższe niż ustawowe minimum.

Rektor Uniwersytetu Łódzkiego unieważnił dyplom Pameli G., uznając jej pracę licencjacką za plagiat książki francuskiego autora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił jego decyzję, wskazując na istotne uchybienia w postępowaniu dowodowym oraz brak jednoznacznego potwierdzenia, że doszło do przypisania sobie autorstwa istotnych fragmentów cudzego utworu.

Prezes Polskiej Akademii Nauk zamierza wkrótce przedstawić ministrowi nauki propozycję powołania trzech nowych instytutów badawczych. Mimo pozytywnych opinii zespołów doradczych, inicjatywa spotkała się z krytyką ze strony dyrektorów istniejących jednostek PAN - pojawiły się także obawy o kwestię finansowania.

W roku akademickim 2025/26 przyszli lekarze i lekarze dentyści będą mieli do dyspozycji łącznie 11 690 miejsc na kierunkach pozwalających uzyskać dyplom medyka - zakłada projekt rozporządzenia resortu zdrowia w tej sprawie. To o 185 więcej niż w poprzednim roku. Na liście nie znalazło się jednak kilka uczelni, które - jak stwierdzono - nie dają gwarancji jakości kształcenia.

Choć autonomia uczelni nie oznacza dowolności, to sądy administracyjne muszą respektować granice swojej kontroli, ograniczając się do badania zgodności z prawem – pisze dr hab. Grzegorz Krawiec, komentując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 marca 2025 r. (sygn. III OSK 1950/24). Sprawa dotyczyła ingerencji WSA w nabór kandydatów do szkoły doktorskiej.

Obecnie nie są prowadzone prace nad zmianą standardów kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodów medycznych, uczelnie mogą natomiast wprowadzić dodatkowe zajęcia stanowiące elementy szkolenia wojskowo-medycznego. Zdecydował się na to Uniwersytet Warszawski. Ministerstwo Obrony Narodowej pracuje tymczasem nad zmianą organizacji stażu podyplomowego dla lekarzy.

Prawo do Indywidualnej Organizacji Studiów (IOS) powinno przysługiwać także studentkom w ciąży oraz studentom-rodzicom na studiach niestacjonarnych. Ułatwiłoby to łączenie nauki z wychowaniem dzieci, zapewniając równe traktowanie wszystkich studiujących rodziców - uważają autorzy zgłoszonej propozycji deregulacyjnej. Wymagałoby to zmian w prawie o szkolnictwie wyższym i nauce.

Serwis Usługi dla Nauki (uslugi.nauka.gov.pl) ma stanowić punkt dostępu do cyfrowych usług resortu. Narzędzia zostały uporządkowane według tematów, grup użytkowników i funkcji, takich jak wsparcie uczelni, rozwój naukowy, kariera, finansowanie czy współpraca z biznesem. Portal rozwinięty został przez Ośrodek Przetwarzania Informacji – Państwowy Instytut Badawczy.

Jednostki szkolnictwa wyższego, takie jak uczelnie czy instytuty naukowe, będą zobowiązane do zgłaszania w systemie POL-on jedynie tych inwestycji, których wartość przekracza 100 tys. zł. We wtorek, 27 maja, Rada Ministrów przyjęła projekt zmian w ustawie o szkolnictwie wyższym.

Obecny podział przez uczelnie środków dotacji na poszczególne rodzaje świadczeń dla studentów jest rozwiązany w taki sposób, że ogranicza możliwości przyznania środków dla osób z wyróżniającymi się wynikami. Wynika to z problemu z interpretacją istniejących przepisów. Nowe regulacje dadzą uczelniom większą elastyczność w sposobie podziałów środków i umożliwią przyznanie stypendiów większej liczbie studentów.

Od 1 lipca mLegitymacja będzie domyślnie dodawana do systemu mObywatel. Teraz studenci muszą sprawdzić jej dostępność na uczelni, przygotować kod QR oraz hasło do aktywacji oraz zeskanować kod lub wpisać hasło do aplikacji mObywatel. Dotychczasowe legitymacje – fizyczne i cyfrowe – będą ważne do końca ich terminu.

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego zapowiada gruntowne zmiany w ocenie jakości nauki i kształcenia. Trwa opracowywanie nowego modelu ewaluacji działalności naukowej. W życie wchodzi też kompleksowa ocena jakości kształcenia, a resort intensywnie pracuje nad reformą, której efektem będzie wydawanie e-dyplomów przez uczelnie.

Na aplikacje prawnicze trafiają absolwenci prawa o zróżnicowanych kompetencjach, często bez znajomości przepisów z podstawowych gałęzi prawa, dlatego - według przedstawicieli samorządów prawniczych - system wymaga ujednolicenia. Należy również rozważyć zmianę w sposobie egzaminowania prawników i absolwentów, bo obecny model za bardzo skupia się na umiejętności rozwiązywania testów.

Uzyskanie stopnia naukowego w jakiejś dziedzinie, choć jest niewątpliwym sukcesem osobistym, nie sprawia automatycznie, że naukowiec zyskuje status autorytetu w każdej dziedzinie, w której się wypowiada. Wręcz przeciwnie - można od niego wymagać więcej powściągliwości i bardziej stonowanej formy wyrażania poglądów.

Dyrektor Narodowego Centrum Nauki zyska prawo do ustalania regulaminu wynagradzania koordynatorów dyscyplin oraz pracowników Biura NCN. Dokument będzie zatwierdzany przez ministra nauki i szkolnictwa wyższego. Ustawę opublikowano w Dzienniku Ustaw.