Kara upomnienia nakładana przez rektora na nauczyciela akademickiego, choć jest najłagodniejszą sankcją dyscyplinarną, w praktyce może w jednej chwili pozbawić mandatu w senacie uczelni czy uniemożliwić kandydowanie na rektora. Problem w tym, że przepisy nie przesądzają jednoznacznie, czy decyzja rektora jest natychmiast wykonalna. Spór ten wywołuje coraz więcej kontrowersji w środowisku akademickim - pisze Zuzanna Miąsko, adwokat w Kancelarii Dubois i Wspólnicy.

15 października 2025 r. zostało zawarte porozumienie pomiędzy Uniwersytetem Warszawskim, Wydziałem Prawa i Administracji, a Sądem Arbitrażowym przy Krajowej Izbie Gospodarczej z siedzibą w Warszawie. W praktyce ma to polegać m.in. na organizacji wspólnych konferencji, seminariów i szkoleń, wymianie materiałów informacyjnych i publikacji, ale także przyjmowaniu studentów na praktyki i staże.

Uprzejmie proszę, aby w przygotowywanych przez Państwa pracach naukowych, znalazły się odwołania do artykułów opublikowanych w czasopismach uniwersytetu – apeluje prorektor jednej z uczelni, sugerując, że niedostosowanie się do tych warunków może skutkować nieotrzymaniem finansowania. Jest to praktyka wątpliwa, choć nie nielegalna - nie ma na razie jasnej strategii walki z tego typu "kartelami publikacyjnymi".

2 października 2025 r. minister nauki i szkolnictwa wyższego ogłosił ustanowienie nowego przedsięwzięcia pod nazwą „ScalePL”. To program, który ma na celu zacieśnienie współpracy między polskimi uczelniami a partnerami z Doliny Krzemowej – światowego centrum innowacji, technologii i przedsiębiorczości. Projekt ten stanowi kolejny krok w kierunku umiędzynarodowienia polskiej nauki oraz promocji rodzimej innowacyjności na globalnej arenie.

Minister nauki i szkolnictwa wyższego Marcin Kulasek zapowiedział w Szczecinie, że w budżecie państwa na 2026 rok zostaną wprowadzone przesunięcia zwiększające finansowanie nauki. Politycy Lewicy proponują, by część środków przeznaczonych na obronność – około 1 proc. z 200 mld zł – trafiła na badania i rozwój.

Sądy administracyjne nie mają uprawnień do nakazywania uczelni wystawienia określonej oceny, ponieważ byłoby to równoznaczne z ingerencją w proces dydaktyczny, który leży w gestii autonomii uczelni - wskazuje prof. Grzegorz Krawiec w polemice do orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wypracowanie nowelizacji ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce to kwestia następnego roku akademickiego. W tym roku najważniejsze zmiany to wprowadzenie e-dyplomu, realizacja budowy i modernizacji akademików z Funduszu Dopłat oraz mniejsze sprawy realizowane w ramach tzw. pakietu deregulacyjnego.

Najtrudniejsze dla wykładowcy jest mierzenie się z pytaniem, czy studiowanie ma sens, skoro wiedza jest na wyciągnięcie ręki i podana schludnie przez generatywną sztuczną inteligencję – mówi prof. Andrzej Rozmus, rektor Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania z siedzibą w Rzeszowie. Dlatego tak ważna jest dbałość o dowartościowanie dobrych dydaktyków, również w procesie ewaluacji działalności naukowej.

Jak poinformował resort nauki i szkolnictwa wyższego, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) rozstrzygnęło konkurs „Efektywne zarządzanie uczelnią w celu minimalizowania zjawiska drop-outu”, realizowany ze środków Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego. Łączna kwota przyznanego dofinansowania to ponad 288 mln zł. Ze środków skorzysta 69 polskich szkół wyższych.

Uniwersytet z definicji powinien być wspólnotą ludzi nauki, przestrzenią uczciwej rywalizacji intelektualnej i miejscem, gdzie każdy, i to niezależnie od osobistych koneksji czy wewnętrznego układu, ma równe szanse na rozwój. W praktyce jednak coraz częściej widoczny jest mechanizm, który podważa ten ideał: jest nim różnicowanie pracowników pod względem obciążeń dydaktycznych i organizacyjnych - pisze prof. Grzegorz Krawiec z Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.

Zmniejszenie liczby godzin zajęć na uczelni, więcej nacisku na praktykę oraz wyeliminowanie z programów treści, które są już nieaktualne - to główne propozycje zawarte w projekcie nowelizacji rozporządzenia resortu nauki, które dotyczy m.in. standardów obowiązujących w zakresie kształcenia farmaceutów. Dzięki temu przyszli praktycy mają być lepiej przygotowani do wykonywania zawodu.

Prezydent Karol Nawrocki podpisał inicjatywę ustawodawczą dotyczącą projektu ustawy o Funduszu Rozwoju Technologii Przełomowych. Miałby on zapewniać bezpośrednie wsparcie kapitałowe dla polskich firm rozwijających technologie o strategicznym znaczeniu, w takich dziedzinach jak sztuczna inteligencja, komputery kwantowe, biotechnologia i produkcja leków.

W piątek w Centrum Innowacji Uniwersytetu Warszawskiego zaprezentowany zostanie prezydencki projekt ustawy o utworzeniu Funduszu Rozwoju Technologii Przełomowych – poinformował rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz. Ocenił, że fundusz, którego budżet ma wynieść 5 mld zł, jest niezbędny do wsparcia polskich start-upów oraz przyciągania kapitału zagranicznego i know-how do Polski.

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) zapowiedziało wprowadzenie jednoznacznego zakazu korzystania przez ekspertów z narzędzi opartych na sztucznej inteligencji – w tym generatywnych modeli językowych – podczas oceny wniosków o dofinansowanie. Centrum podkreśla, że proces ten musi opierać się na ludzkim osądzie i merytorycznej analizie, a nie na automatycznych rekomendacjach.

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego poinformowało, że zgodnie z interpretacją Ministerstwa Finansów Narodowe Centrum Nauki (NCN) może wykorzystywać środki z obligacji skarbowych na finansowanie działalności naukowej, bez potrzeby wprowadzania zmian w przepisach. W listopadzie 2024 r. premier Donald Tusk ogłosił, że NCN otrzyma na 2025 r. dodatkowe 500 mln zł w obligacjach skarbowych.

Ministerstwo Zdrowia w ramach polityki publicznej na lata 2022-2026 pod nazwą „System zachęt do podejmowania i kontynuowania studiów na wybranych kierunkach medycznych oraz podjęcia zatrudnienia w zawodzie” prowadzi działania mające na celu wsparcie studentów kierunków medycznych poprzez system stypendialny. Jak wskazuje resort, program ten ma na celu nie tylko zachęcenie młodych ludzi do podejmowania kształcenia na kierunkach medycznych, ale również wzmocnienie kadry medycznej w Polsce.

Prezydent zawetował ustawę likwidującą Akademię Kopernikańską. Rząd podkreślał, że działalność Akademii i Szkoły jest nieefektywna – bilans kosztów i korzyści dla interesu publicznego jest ujemny. - Nie zgodzę się na to, by uderzano w Polsce wyższe uczelnie - wskazał Andrzej Duda w Telewizji Republika.

Szkoły doktorskie będą wypłacały zapomogi doktorantom, którzy znajdą się w trudnej sytuacji. Na skutek wprowadzonych zmian podmioty prowadzące szkoły doktorskie będą miały podstawę do przyznawania zapomóg doktorantom. Co istotne, pieniądze na wsparcie doktorantów mają pochodzić z środków własnych szkół. Taki pomysł pojawił w środę w wykazie rządowych prac legislacyjnych.

Z poruszeniem przyjęłam anonimową informację od studentek Akademii Wymiaru Sprawiedliwości (AWS) o możliwych nadużyciach o charakterze seksualnym, których miał dopuszczać się jeden z nauczycieli akademickich tej uczelni – oświadczyła Maria Ejchart, wiceminister sprawiedliwości, w wydanym komunikacie.

Polska Akademia Nauk jest na finiszu prac nad powołaniem trzech nowych instytutów o zasięgu międzynarodowym – zapowiedział w Studiu PAP prezes PAN, prof. Marek Konarzewski. W ich radach naukowych mają zasiadać uznani badacze z zagranicy, a formalności związane z ich utworzeniem są już niemal zakończone.