Senat złożył projekt ustawy, który ma dopuścić możliwość używania języków obcych w konkursach na badania naukowe i prace rozwojowe, przy jednoczesnym rozszerzeniu obowiązku stosowania języka polskiego w postępowaniach o uzyskanie dofinansowania projektów z funduszy europejskich – poza samą procedurą wyboru projektu – również na etapie zawierania umowy, ewaluacji wykonania tej umowy oraz postępowania odwoławczego.

Państwowy nadzór nad uczelniami powinien zostać wzmocniony - ocenia prorektor Uniwersytetu Warszawskiego prof. Maciej Raś. Podkreśla jednocześnie potrzebę tworzenia na uczelniach własnych kodeksów etycznych regulujących relacje w środowisku akademickim oraz sposób prowadzenia badań.

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego planuje wprowadzenie regulacji epizodycznych, które mają złagodzić skutki drugiej ewaluacji jakości działalności naukowej. Nowe przepisy pozwolą uczelniom i instytucjom naukowym zachować część dotychczasowych uprawnień mimo obniżenia kategorii naukowej. Konsultacje projektu potrwają do 21 listopada 2025 r.

W uczelniach publicznych uczyło się 63,9 proc. ogólnej liczby studentów. Najczęściej wybierano kierunki z podgrupy: biznesu i administracji (17,8 proc. ogólnej liczby studentów), medycznej (13,2 proc.) oraz społecznej (12,7 proc.) - wynika z danych GUS na temat szkolnictwa wyższego. Ponad połowę ogółu studentów stanowiły kobiety.

Na stronie Rządowego Centrum Legislacji pojawił się projekt ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z wynikami ewaluacji jakości działalności naukowej za lata 2022–2025 (UDER93). Tym samym rozpoczął się proces jego uzgodnień, konsultacji i opiniowania, który potrwa najbliższe trzy tygodnie.

Choć równość płci od lat pozostaje jednym z priorytetów Europejskiej Przestrzeni Badawczej, realne postępy wciąż są niewystarczające. Najnowsze dane z europejskiej strony OPI PIB pokazują, że między ambitnymi deklaracjami a ich wdrażaniem w nauce i innowacjach nadal istnieje wyraźna luka — szczególnie jeśli chodzi o mierzalne cele, przeciwdziałanie przemocy ze względu na płeć i awanse kobiet na najwyższe stanowiska naukowe.

Kara upomnienia nakładana przez rektora na nauczyciela akademickiego, choć jest najłagodniejszą sankcją dyscyplinarną, w praktyce może w jednej chwili pozbawić mandatu w senacie uczelni czy uniemożliwić kandydowanie na rektora. Problem w tym, że przepisy nie przesądzają jednoznacznie, czy decyzja rektora jest natychmiast wykonalna. Spór ten wywołuje coraz więcej kontrowersji w środowisku akademickim - pisze Zuzanna Miąsko, adwokat w Kancelarii Dubois i Wspólnicy.

15 października 2025 r. zostało zawarte porozumienie pomiędzy Uniwersytetem Warszawskim, Wydziałem Prawa i Administracji, a Sądem Arbitrażowym przy Krajowej Izbie Gospodarczej z siedzibą w Warszawie. W praktyce ma to polegać m.in. na organizacji wspólnych konferencji, seminariów i szkoleń, wymianie materiałów informacyjnych i publikacji, ale także przyjmowaniu studentów na praktyki i staże.

Uprzejmie proszę, aby w przygotowywanych przez Państwa pracach naukowych, znalazły się odwołania do artykułów opublikowanych w czasopismach uniwersytetu – apeluje prorektor jednej z uczelni, sugerując, że niedostosowanie się do tych warunków może skutkować nieotrzymaniem finansowania. Jest to praktyka wątpliwa, choć nie nielegalna - nie ma na razie jasnej strategii walki z tego typu "kartelami publikacyjnymi".

2 października 2025 r. minister nauki i szkolnictwa wyższego ogłosił ustanowienie nowego przedsięwzięcia pod nazwą „ScalePL”. To program, który ma na celu zacieśnienie współpracy między polskimi uczelniami a partnerami z Doliny Krzemowej – światowego centrum innowacji, technologii i przedsiębiorczości. Projekt ten stanowi kolejny krok w kierunku umiędzynarodowienia polskiej nauki oraz promocji rodzimej innowacyjności na globalnej arenie.

Minister nauki i szkolnictwa wyższego Marcin Kulasek zapowiedział w Szczecinie, że w budżecie państwa na 2026 rok zostaną wprowadzone przesunięcia zwiększające finansowanie nauki. Politycy Lewicy proponują, by część środków przeznaczonych na obronność – około 1 proc. z 200 mld zł – trafiła na badania i rozwój.

Sądy administracyjne nie mają uprawnień do nakazywania uczelni wystawienia określonej oceny, ponieważ byłoby to równoznaczne z ingerencją w proces dydaktyczny, który leży w gestii autonomii uczelni - wskazuje prof. Grzegorz Krawiec w polemice do orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wypracowanie nowelizacji ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce to kwestia następnego roku akademickiego. W tym roku najważniejsze zmiany to wprowadzenie e-dyplomu, realizacja budowy i modernizacji akademików z Funduszu Dopłat oraz mniejsze sprawy realizowane w ramach tzw. pakietu deregulacyjnego.

Najtrudniejsze dla wykładowcy jest mierzenie się z pytaniem, czy studiowanie ma sens, skoro wiedza jest na wyciągnięcie ręki i podana schludnie przez generatywną sztuczną inteligencję – mówi prof. Andrzej Rozmus, rektor Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania z siedzibą w Rzeszowie. Dlatego tak ważna jest dbałość o dowartościowanie dobrych dydaktyków, również w procesie ewaluacji działalności naukowej.

Jak poinformował resort nauki i szkolnictwa wyższego, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) rozstrzygnęło konkurs „Efektywne zarządzanie uczelnią w celu minimalizowania zjawiska drop-outu”, realizowany ze środków Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego. Łączna kwota przyznanego dofinansowania to ponad 288 mln zł. Ze środków skorzysta 69 polskich szkół wyższych.

Uniwersytet z definicji powinien być wspólnotą ludzi nauki, przestrzenią uczciwej rywalizacji intelektualnej i miejscem, gdzie każdy, i to niezależnie od osobistych koneksji czy wewnętrznego układu, ma równe szanse na rozwój. W praktyce jednak coraz częściej widoczny jest mechanizm, który podważa ten ideał: jest nim różnicowanie pracowników pod względem obciążeń dydaktycznych i organizacyjnych - pisze prof. Grzegorz Krawiec z Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.

Zmniejszenie liczby godzin zajęć na uczelni, więcej nacisku na praktykę oraz wyeliminowanie z programów treści, które są już nieaktualne - to główne propozycje zawarte w projekcie nowelizacji rozporządzenia resortu nauki, które dotyczy m.in. standardów obowiązujących w zakresie kształcenia farmaceutów. Dzięki temu przyszli praktycy mają być lepiej przygotowani do wykonywania zawodu.

Prezydent Karol Nawrocki podpisał inicjatywę ustawodawczą dotyczącą projektu ustawy o Funduszu Rozwoju Technologii Przełomowych. Miałby on zapewniać bezpośrednie wsparcie kapitałowe dla polskich firm rozwijających technologie o strategicznym znaczeniu, w takich dziedzinach jak sztuczna inteligencja, komputery kwantowe, biotechnologia i produkcja leków.

W piątek w Centrum Innowacji Uniwersytetu Warszawskiego zaprezentowany zostanie prezydencki projekt ustawy o utworzeniu Funduszu Rozwoju Technologii Przełomowych – poinformował rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz. Ocenił, że fundusz, którego budżet ma wynieść 5 mld zł, jest niezbędny do wsparcia polskich start-upów oraz przyciągania kapitału zagranicznego i know-how do Polski.

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) zapowiedziało wprowadzenie jednoznacznego zakazu korzystania przez ekspertów z narzędzi opartych na sztucznej inteligencji – w tym generatywnych modeli językowych – podczas oceny wniosków o dofinansowanie. Centrum podkreśla, że proces ten musi opierać się na ludzkim osądzie i merytorycznej analizie, a nie na automatycznych rekomendacjach.