Maria Dec-Kiełb

Debata nad ograniczeniem liczby kadencji w samorządach znów rozgrzewa scenę polityczną i społeczną. Zwolennicy dwukadencyjności podkreślają, że rotacja władzy chroni demokrację, zapobiega patologiom i wzmacnia instytucje. Przeciwnicy ostrzegają przed chaosem, spadkiem jakości zarządzania i naruszeniem konstytucyjnych praw obywateli. Wysłuchanie publiczne w Sejmie ujawniło głębokie podziały i emocje, które towarzyszą tej dyskusji.

Finansowanie jednostek OSP leży w kompetencji samorządów. Strażacy ochotnicy często uczestniczą w akcjach poza swoją gminą, m.in. na drogach krajowych i ekspresowych. Koszty takich interwencji ponoszą macierzyste gminy jednostek. Wydatki te stają się poważnym obciążeniem dla gminnych budżetów. Samorządowcy domagają się zmian w przepisach.

Choć rządowy program „Skrócony czas pracy – to się dzieje!” kusi dodatkowymi środkami i możliwością poprawy komfortu pracy, samorządy podchodzą do niego z dużą rezerwą. Urzędnicy obawiają się reakcji mieszkańców, przeciążenia obowiązkami i braku realnych korzyści. Czy skrócenie czasu pracy w jednostkach samorządu terytorialnego to tylko atrakcyjne hasło, czy realna zmiana?

Gminy przejmowały grunty po PGR-ach z myślą o inwestycjach publicznych. Teraz, gdy nie zdążyły ich zagospodarować w ustawowym terminie, Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa żąda zapłaty – często setek tysięcy złotych. Samorządy alarmują: prawo nie uwzględnia realiów społecznych i gospodarczych. Ministerstwo Rolnictwa analizuje możliwość nowelizacji przepisów, ale zastrzega, że musi dbać też o finanse publiczne.

Projekt ustawy znoszący dwukadencyjność włodarzy samorządów wywołał falę sprzeciwu – niemal 80 procent uczestników konsultacji sejmowych mówi stanowcze „nie”. W komentarzach padają mocne słowa: betonowanie, patologia, zawłaszczanie władzy. Tymczasem samorządowe korporacje apelują o zniesienie ograniczeń, dotyczących liczby kadencji – ich zdaniem doświadczeni liderzy to gwarancja stabilności. Wskazują, że utrzymanie obecnego rozwiązania oznacza przymusową wymianę włodarzy w ponad 1,5 tysiąca samorządów.