Inga Stawicka

Jak podkreśla rzecznik praw pacjenta, pacjent nie może ponosić żadnych negatywnych konsekwencji tego, że skorzystał z przysługującego mu prawa i zwrócił się o wypłatę świadczenia z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych. Przypomina, że takie działanie ze strony podmiotu leczniczego jest niedopuszczalne. Tym bardziej, że sam fundusz działa w myśl zasady "no-fault" i nie szuka się w nim winy personelu medycznego, a jedynie wyciąga wnioski na przyszłość.

Od 1 kwietnia NFZ za nadwykonania badań tomografii komputerowej i rezonansu magnetycznego NFZ zapłaci placówkom 50 proc. stawki, a w gastroskopii i kolonoskopii stawka ta wyniesie 60 proc. Jak wynika z najnowszych danych Onkofundacji Alivia, pacjenci już mają coraz większy problem z umówieniem się na badania diagnostyczne, w niektórych przychodniach całkowicie wstrzymano zapisy. Eksperci podkreślają, że w zarządzeniu prezesa NFZ brakuje przede wszystkim konkretnych analiz w zakresie skutków nowych przepisów.

Jak zaznacza rzecznik praw pacjenta, każdy pacjent może - a wręcz powinien- zgłaszać działania niepożądane produktów leczniczych, które wystąpiły w trakcie farmakoterapii. Takie prawo wynika z przepisów ustawy o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta oraz prawa farmaceutycznego. To istotne także w kontekście monitorowania bezpieczeństwa leków po wprowadzeniu na rynek. Zgłoszenia można dokonać w prosty sposób m.in. za pośrednictwem formularza elektronicznego.

Resort zdrowia w odpowiedzi na poselską interpelację wskazuje, że niedawno wydany komunikat dotyczący rozgraniczenia uprawnień kosmetologów i lekarzy w zakresie wykonywania zabiegów medycyny estetycznej to jedynie wykładnia obowiązujących przepisów. Przypomina również, że procedury medycyny estetyczno-naprawczej od początku do końca muszą być wykonywane przez medyka, również ze względu na ryzyko powikłań i kwestię przeprowadzenia odpowiedniej diagnostyki.

Do wyrażenia przez pacjenta świadomej zgody na leczenie lub operację konieczne jest rzetelne przedstawienie przez personel medyczny potencjalnych powikłań i ryzyk. Jeśli tak się nie stanie, to w momencie, gdy dojdzie do sporu w sądzie, pacjent potencjalnie może ubiegać się o odszkodowanie lub zadośćuczynienie. Informację o ryzyku trzeba dopasować nie tylko do wieku, stanu zdrowia i czynników psychologiczno-społecznych. Personel musi brać też pod uwagę ewentualną barierę językową.

To już pewne - od drugiego kwartału br. zmianie ulegną zasady rozliczeń z Narodowym Funduszem Zdrowia za diagnostykę wykonywaną w ramach tzw. nadwykonań. Do tej pory placówki medyczne, choć z opóźnieniem, otrzymywały pełne stawki za badania. Zgodnie z nowym zarządzeniem prezesa NFZ, za endoskopię NFZ zapłaci 60 proc., za diagnostykę obrazową - 50 proc. To nieznacznie więcej, niż pierwotnie zakładano, ale propozycja generalnie wzbudziła silny sprzeciw środowiska medycznego.

Nowa lista refundacyjna, która zacznie obowiązywać od 1 kwietnia br., to - jak poinformowało Ministerstwo Zdrowia - 243 decyzje w sprawie kontynuacji refundacji oraz 16 nowych terapii. 14 z nich znajduje zastosowanie w schorzeniach onkologicznych, dwie w nieonkologicznych. Sześć terapii jest ukierunkowanych na choroby rzadkie, 15 znalazło się w programach lekowych, jedna będzie natomiast dostępna w refundacji aptecznej. To leki stosowane m.in. w leczeniu zaawansowanego raka żołądka czy chłoniaka u dorosłych.

Miało być nowocześnie, wygodnie i sprawnie - zarówno dla lekarzy, jak i pacjentów. Rzeczywistość pokazuje jednak, że wdrożenie elektronicznej dokumentacji medycznej w praktyce jest dalekie od ideału. Choć placówki medyczne mają obowiązek udostępniania dokumentów w takiej formie od dobrych kilku lat, wiele z nich wciąż tego nie robi. Powodem są często bariery technologiczne i finansowe, ale z drugiej strony eksperci podkreślają, że skoro istnieje obowiązek, to należałoby weryfikować jego przestrzeganie.

Rozpoczęła się rejestracja na VI edycję międzynarodowej konferencji „AI&MEDTECH CEE” – największego wydarzenia w Polsce poświęconego sztucznej inteligencji i innowacjom w ochronie zdrowia. Spotkanie, które od lat gromadzi liderów zmian z kraju i zagranicy, tym razem odbędzie się 9 czerwca 2026 roku w Centrum Konferencyjnym ADN przy ul. Grzybowskiej 56 w Warszawie (Browary Warszawskie). Udział jest darmowy, ale liczba dostępnych miejsc jest ograniczona.

Stanisław Trociuk, zastępca rzecznika praw obywatelskich, apeluje o zmiany w zakresie składek członkowskich emerytowanych pielęgniarek i położnych. Problemem jest obecnie to, że do zwolnienia z płacenia składek konieczne jest złożenie w odpowiedniej okręgowej izbie pielęgniarek i położnych oryginału dokumentu potwierdzającego prawo do wykonywania zawodu. Pielęgniarki zaś nie chcą się go pozbywać. Zastępca RPO wystąpił w tej sprawie do Marioli Łodzińskiej, prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych.