Liczba przestępstw w Polsce jest niemal dwukrotnie mniejsza niż 20 lat temu. Przeciętny podejrzany jest znacznie starszy niż był wtedy. Podejrzanych cudzoziemców w liczbach bezwzględnych jest dużo jak nigdy wcześniej, ale odsetek łamiących prawo obywateli innych państw jest mniejszy niż odsetek łamiących prawo Polaków. To wnioski z wydanej przez Instytut Wymiaru Sprawiedliwości kolejnej edycji "Atlasu przestępczości w Polsce".

Wybór na prezydenta Karola Nawrockiego wpłynął również na sytuację w środowisku prokuratorskim. W Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury przeciągają się prace dotyczące nowego Prawa o prokuraturze. Tymczasem na forach prokuratorskich pojawił się projekt - zapowiedź rozliczeń za działania podejmowane przez prokuratorów, asesorów i inne osoby zatrudnione w prokuraturach od dnia 12 stycznia 2024 r. Prokuratorzy nieoficjalnie mówią o próbie wywołania efektu mrożącego i eskalacji konfliktu wewnątrz prokuratury.

Włodzimierz Albin, dotychczasowy prezes i współtwórca Wolters Kluwer Polska, został uhonorowany przez ministra sprawiedliwości Adama Bodnara Odznaką Honorową za Zasługi dla Wymiaru Sprawiedliwości. W laudacji wskazano, że publikacje i cała infrastruktura prawnicza stworzona przez Wolters Kluwer to „integralna część polskiej tożsamości prawniczej, towarzysząca każdemu z prawników od początków drogi zawodowej".

W środę, 9 lipca, nie działają systemy Ministerstwa Sprawiedliwości. Na stronach m.in. Krajowego Rejestru Karnego, Krajowego Rejestru Sądowego, Krajowego Rejestru Zadłużonych oraz Elektronicznych Ksiąg Wieczystych pojawia się informacja o przerwie technicznej. MS wyjaśnia, że to efekt awarii u dostawcy infrastruktury.

W oczekiwaniu na objęcie urzędu prezydenta przez Karola Nawrockiego trwają spekulacje, które ustawy podpisze, a których nie. O ile nisko oceniane są szanse ustaw dotyczących sądów i statusu sędziów, to większą zagadką jest sprawa podpisu pod nowelizacjami procedury cywilnej, karnej czy rodzinnej. Niby tematyka politycznie neutralna, ale część zmian ma być „sprzątaniem po PiS”. Zresztą tarcia są i w samej koalicji. Do ponownych konsultacji trafiło m.in. bezwzględne dożywocie, a los rozwodu pozasądowego jest niepewny.

Zgromadzenie Prokuratorów Prokuratury Regionalnej w Katowicach przyjęło uchwałę, w której wskazuje na potrzebę szeroko zakrojonego dialogu społecznego na temat realnego zapewnienia niezależności prokuratury i prokuratorów, poprzez wprowadzenie do Konstytucji RP zapisów regulujących podstawowe zasady działania prokuratury oraz status prokuratorów. Wskazano również na konieczność utrzymania zasady równości przy kształtowaniu uposażeń i wynagrodzeń prokuratorów i sędziów.

Przedstawiciel prezydenta Andrzeja Dudy zmodyfikował w Trybunale Konstytucyjnym wniosek odnoszący się do marcowej nowelizacji przepisów karnych o tzw. mowie nienawiści - m.in. spośród zaskarżonych przesłanek dyskryminacji wykluczył niepełnosprawność. Zmiana ma jeszcze wpłynąć do TK pisemnie. We wtorek Trybunał odroczył rozprawę. Prezydent Andrzej Duda zaskarżył w kwietniu br. tę nowelizację Kodeksu karnego w trybie kontroli prewencyjnej. We wtorek wnioskiem prezydenta zajął się TK w pełnym składzie.

Szkolenie w ramach aplikacji uzupełniającej prokuratorskiej prowadzonej w KSSiP można uznać za podnoszenie kwalifikacji zawodowych asystenta prokuratora. A to oznacza, że może on liczyć na płatny urlop szkoleniowy, zwolnienie z całości lub części dnia pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia czy przyznanie świadczenia na pokrycie opłat za kształcenie - wynika z opinii przesłanej przez prokuratora krajowego do prokuratorów regionalnych i okręgowych. Jest jednak zastrzeżenie - prokuratury muszą równocześnie trzymać się zasad wydatkowania środków publicznych.

Ten rok zaczął się od pogromu na egzaminie sędziowskim, który przeszło tylko 177 z 258 aplikantów. W kwietniu wybrali swoje miejsca w sądach, w maju po raz ostatni wypłacono im stypendium. Nadal jednak nie wręczono aktów mianowania, co skutkuje tym, że nie mogą rozpocząć pracy na stanowiskach asesorów. Upominają się o to i w kancelarii prezydenta, i u premiera. Odpowiedzi nie ma, podobnie jak wynagrodzenia. Z końcem czerwca stracili też prawo do ubezpieczenia zdrowotnego. MS zapewnia, że podjęło w tej sprawie niezbędne działania.

Marian Banaś, prezes Najwyższej Izby Kontroli, przekazał prokuratorowi generalnemu zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstw w związku z tzw. aferą GetBack. Jak mówił dziennikarzom, dotyczy ono „poważnych urzędników państwowych, którzy są odpowiedzialni za tę aferę”.

Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych prosi o wyjaśnienie powodów, dla których na stronie internetowej Sądu Najwyższego, a także w mediach społecznościowych opublikowano zdjęcia protestów wyborczych, które zostały napisane odręcznie. Inne dane osób zgłaszających protesty do SN zostały zasłonięte, ale charakter pisma może pozwolić na identyfikację tych osób.

Niedopuszczalne jest wymaganie pełnienia dyżurów przez urzędników, asystentów i innych pracowników prokuratur okręgowych i regionalnych w dni wolne od pracy oraz powszednie poza godzinami urzędowania - wynika z pisma prokuratora krajowego Dariusza Korneluka do szefów prokuratur regionalnych. Zaleca też zaniechanie dyżurów w prokuraturach rejonowych. Praca po godzinach, w szczególnie uzasadnionych sytuacjach, ma odbywać się zgodnie z Kodeksem pracy i za rekompensatą.

Mokotowska prokuratura wszczęła sześć postępowań w sprawie znieważania córki Karola Nawrockiego, prezydenta elekta. Jak poinformowała prokuratura, każde postępowanie dotyczy wpisów na osobnej platformie internetowej. W sumie wpłynęło kilkaset zgłoszeń w tej sprawie, m.in. od osób prywatnych, matki dziewczynki i Rzecznika Praw Dziecka.

Ministerstwo Sprawiedliwości chce wprowadzić do polskiego porządku prawnego nowy środek zapobiegawczy w postaci aresztu elektronicznego. Cel to rozwiązanie problemu zbyt częstych i długotrwałych aresztów - założenia znalazły się już w wykazie prac legislacyjnych rządu. Przyjęcie projektu planowane jest na IV kwartał 2025 r. Co istotne, zarówno sąd, jak i prokurator, będą zobligowani do wyjaśnienia, dlaczego wybrali zwykły areszt, a nie elektroniczny.

Ministerstwo Sprawiedliwości po miesiącu zmienia rozporządzenie dotyczące wynagrodzeń pracowników sądów i prokuratorów - podnosi wskazane w nim minimum z 4550 zł do 5000 zł brutto. Obiecywało to w lutym br., jednak na ostatniej prostej projekt - obowiązującego od początku czerwca rozporządzenia - zostało to zmienione. Ministerstwo zapewniało wówczas, że sprawę uregulowano zaleceniami m.in. dla sądów, związkowcy podnieśli larum, że zalecenia to nie prawo, a brak uregulowań w rozporządzeniu odbije się na nowych pracownikach.

Sędzia Sądu Apelacyjnego w Łodzi Barbara Augustyniak została wyznaczona przez ministra sprawiedliwości do pełnienia funkcji nowego rzecznika dyscyplinarnego ad hoc. Będzie zajmować się pomówieniami zamieszczonymi w mediach społecznościowych przez sędziego Jakuba Iwańca pod adresem innych sędziów. Sędzia Augustyniak przez wiele lat pełniła funkcję wizytatora Sądu Okręgowego w Łodzi do spraw obrotu prawnego z zagranicą w sprawach karnych.

W 2024 r. przeciętny czas rozpoznania kasacji w Izbie Karnej wyniósł 92 dni (przeciętny czas rozpoznania wszystkich spraw w Izbie Karnej ukształtował się na poziomie 76 dni). Oznacza to więc, że połowa spraw kasacyjnych rozstrzygniętych w ubiegłym roku została zakończona w terminie do 3 miesięcy - wskazuje dr Michał Hudzik, asystent specjalista ds. orzecznictwa w Izbie Karnej SN.

Zasadniczym problemem nie jest obecnie, kto jest prokuratorem generalnym i jak jest powoływany, tylko to, jak ukształtowana jest prokuratura. A szczególnie fakt, że prokurator generalny dysponuje zupełnie nieograniczoną władzą w stosunku do prokuratorów i w stosunku do każdej sprawy - tak tzw. projekt separacyjny komentuje dr Piotr Turek, prokurator Prokuratury Okręgowej w Krakowie, autor komentarza do Prawa o prokuraturze.

Wiadomość dotycząca seksu, link do filmu pornograficznego, erotyczny wiersz, „nagie” zdjęcie – nastolatkom coraz częściej się to zdarza, a konsekwencje są poważniejsze niż stawienie się przed sądem rodzinnym. Dane nastoletniego sprawcy trafiają bowiem z mocy prawa do tzw. rejestru pedofilów i są w nim znacznie dłużej niż dane dorosłych sprawców. RPO i RPD wielokrotnie występowali z interwencjami, prosząc o pilną zmianę przepisów. Teraz Ministerstwo Sprawiedliwości opublikowało założenia nowelizacji, która ma to zmienić.

Naczelna Rada Adwokacka ma pracować nad przepisami, które obligowałyby sądy do wyznaczania terminów rozprawy i posiedzeń z uwzględnieniem urlopów wynikających z wpisów w kalendarzu profesjonalnych pełnomocników i obrońców w systemie teleinformatycznym - portalu informacyjnym sądów. Zobowiązał ją do tego niedawny Krajowy Zjazd Adwokatury, a adwokaci i radcy prawni takie zmiany postulują już od dłuższego czasu.