Pojawienie się prezydenta Karola Nawrockiego w odzieży marki NowRocky zwróciło uwagę opinii publicznej na kwestię używania nazwiska jako znaku towarowego. Pytania o to, czy można uzyskać taką ochronę swoich personaliów, rzecznicy patentowi i prawnicy specjalizujący się w ochronie własności intelektualnej słyszą od swoich klientów bardzo często. Odpowiedź twierdząca rodzi kolejne wątpliwości - m.in. co stanie się, gdy prawa uzyska spółka, która następnie zbankrutuje. Taką sprawę ze świata mody ocenił niedawno Trybunał Sprawiedliwości UE.

12 lutego 2026 roku, w wieku 79 lat, zmarł prof. dr hab. inż. Wiesław Kotarba. W latach 1989–2002 kierował Urzędem Patentowym RP i przyczynił się do wprowadzenia ważnych zmian w polskim systemie ochrony własności przemysłowej.

Ryzyko wprowadzenia konsumentów w błąd, że zamiast oranżady otrzymają napój alkoholowy, spowodowało odmowę udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy Oranżada Hellena. NSA przypomniał, że znak towarowy, który przekazuje konkretny i jasny komunikat dotyczący charakteru i jakości towaru, znany społeczeństwu od lat, może w realny sposób zmylić jego odbiorców. Szczególnie tych nieletnich, dla których alkohol jest zabroniony.

Nieuprawnione użycie litery „R” w kółku na znaku towarowym, sugerujące, że jest on już skutecznie zarejestrowany – z zarzutem popełnienia takiego wykroczenia spotyka się siostra prezydenta Karola Nawrockiego ze strony Prokuratury Okręgowej w Gdańsku, która zleciła policjantom dokładne zbadanie tej sprawy.

Sprawy z zakresu prawa własności intelektualnej od 1 lipca 2020 r. są rozpoznawane w postępowaniu odrębnym. Przy okazji dużej nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego Ministerstwo Sprawiedliwości planuje uporządkować także tę procedurę, rozszerzając przymus adwokacko-radcowsko-rzecznikowski oraz usuwając część przepisów dotyczących zabezpieczenia roszczeń. Na te ostatnie propozycje sceptycznie spogląda samorząd rzeczników patentowych.

Część firm obawia się, że na skutek wejścia w życie ustawy mającej „przywrócić prawo do niezależnego i bezstronnego sądu” mogą zostać zakwestionowane korzystne dla nich orzeczenia zapadłe w wydziałach własności intelektualnej. Choć wzruszenie orzeczenia będzie możliwe tylko po spełnieniu ściśle określonych warunków, pozostaje jeszcze inny problem: kadrowy. Duża część sędziów orzekających w sprawach własności intelektualnej należy bowiem do tzw. grupy czerwonej lub żółtej.

Sędziowie orzekający w sprawach sporów wynikających z patentów lub wzorów użytkowych nierzadko muszą odwoływać się do wiedzy technicznej. Pojawiają się głosy, by wspomóc ich osobami posiadającymi wykształcenie w naukach ścisłych. Rzecznicy patentowi opracowali projekt zmian w prawie, dających podstawy do powoływania wyspecjalizowanych ławników patentowych. Pytanie tylko, czy uda się przekonać do pomysłu ustawodawcę i znaleźć chętnych do pełnienia tej funkcji.

Na ile podobne są nazwy dwóch produktów farmaceutycznych, różniące się przede wszystkim pierwszą literą? Spór dotyczący znaków towarowych Verdin i GERDIN trwa już blisko 10 lat i szybko się nie zakończy: Naczelny Sąd Administracyjny doszedł bowiem do odmiennych wniosków niż Urząd Patentowy oraz sąd pierwszej instancji. Prawnicy aprobują jego pogląd.

Podczas korzystania z narzędzi typu chatbot (np. ChatGPT, Gemini, Copilot) należy zachować szczególną ostrożność – alarmuje Urząd Patentowy. I przestrzega, że wynalazek zgłoszony do opatentowania może nie zostać uznany za nowy, jeśli jego istotne elementy pozna wcześniej sztuczna inteligencja. To tylko jedno z zagrożeń związanych z niewłaściwym korzystaniem z nowej technologii w świecie własności intelektualnej.

Ta znana postać ma zbyt mało indywidualności, trudno ją też oderwać od całości serii filmów o Jamesie Bondzie, a zwłaszcza od głównego bohatera, agenta 007 - zdecydował niemiecki Federalny Trybunał Sprawiedliwości oceniając, że filmowcy nie mogą mieć monopolu na wykorzystanie nazwy fikcyjnej postaci sekretarki.

Od 1 grudnia 2025 r. można składać wnioski o udzielenie ochrony oznaczeń geograficznych dla produktów rzemieślniczych i przemysłowych - na podstawie rozporządzenia 2023/2411, ustanawiającego europejski system takiej ochrony. Na poziomie krajowym wnioski będzie rozpatrywał Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej, a na poziomie unijnym – Urząd UE ds. Własności Intelektualnej (EUIPO).

Tomasz Ciechoński, dziennikarz i redaktor Prawo.pl, zajął trzecie miejsce ex aequo w XIII konkursie na informację medialną o ochronie własności intelektualnej. Nagrodzony artykuł dotyczył relacji między znakami towarowymi a nazwami geograficznymi, które nie są oczywiste: niekiedy o tym, która nazwa może zostać zastrzeżona w obrocie handlowym, decydują niuanse.

Spółki z grupy Getty Images wniosły pozew przeciwko Stability AI. Sprawa dotyczy wykorzystania zdjęć z baz Getty Images i iStockphoto - w większości opatrzonych znakami wodnymi, chronionymi jako znaki towarowe - do trenowania modelu generatywnej sztucznej inteligencji Stable Diffusion. Zastrzeżenia wzbudziły sytuacje, w których model tworzył obrazy cyfrowe przypominające fotografie Getty, z podobnymi znakami wodnymi - pisze Natalia Basałaj, radca prawny z Kancelarii Hansberry Tomkiel.

Na liście rzeczników patentowych będą umieszczane numery PESEL osób wykonujących ten zawód oraz aplikantów – zakłada to nowelizacja ustawy o rzecznikach patentowych, za którą w czwartek opowiedział się Senat. Akt trafi teraz do podpisu prezydenta. O taką zmianę przepisów zabiegali sami rzecznicy patentowi.

Kolejny zawód – rzecznicy patentowi - będzie mógł korzystać z portalu informacyjnego, służącego do wymiany korespondencji sądowej i urzędowej – zdecydował Sejm, przyjmując przygotowaną przez senatorów nowelizację przepisów mimo, że analogiczna propozycja jest również w procedowanym w Sejmie projekcie rządowym.

Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku C‑322/24 potwierdził, że zgłoszenie znaku towarowego w złej wierze pozostaje bezprawne, nawet jeśli właściciel wcześniejszego znaku przez prawie dekadę tolerował działania konkurenta. TSUE podkreślił, że pięcioletni termin na unieważnienie znaku towarowego nie obowiązuje w przypadku zgłoszenia dokonanego w złej wierze, niezależnie od stanu faktycznego – pisze Natalia Basałaj, radca prawny, Kancelaria Hansberry Tomkiel.

Będziemy stale podkreślać, że rzecznicy patentowi powinni być jedynymi pełnomocnikami, którzy mogą zgłaszać wynalazki i wzory użytkowe. To absolutnie jest nasz zasadniczy postulat: w tym obszarze nic nie może się zmienić. Chcemy też wykorzystywać w większym zakresie w pracy rzecznika generatywną sztuczną inteligencję – mówi Paweł Kurcman, nowy prezes Polskiej Izby Rzeczników Patentowych.

Paweł Kurcman został prezesem Polskiej Izby Rzeczników Patentowych. Dotychczas był jej wiceprezesem, jest też radcą prawnym, od wielu lat działającym na rzecz rozwoju środowiska rzecznikowskiego. Nowy prezes zastąpił Dorotę Rzążewską, która kierowała PIRP przez ostatnie dwie kadencje.

Efektywniejsze wykonywanie zadań ustawowych oraz przygotowanie na wyzwania związane ze zmieniającym się systemem własności przemysłowej w kraju i za granicą – taki jest cel zapowiadanych zmian w strukturze organizacyjnej Urzędu Patentowego RP. W ich ramach ma powstać nowy Departament Innowacji.

Do konsultacji trafiły dwa projekty ustaw dotyczących ochrony własności intelektualnej. Pierwszy, od dawna wyczekiwany przez środowisko rzeczników patentowych, wzmacnia pozycję ich samorządu zawodowego i wprowadza strój urzędowy, czyli togi. Drugi budzi raczej mieszane uczucia – przewiduje bowiem możliwość częściowego wyłączenia jawności postępowania przed Urzędem Patentowym RP z uwagi na tajemnicę przedsiębiorstwa.