Szacuje się, że w Polsce od dwóch do trzech milionów osób wymaga leczenia na choroby rzadkie. Obecnie tworzony jest m.in. anonimowy rejestr takich pacjentów i cyfrowy dokument potwierdzający daną chorobę. Umożliwi to skuteczniejszą pomoc medyczną. Potrzebne są też zmiany legislacyjne, żeby mogły powstawać nowe ośrodki leczenia chorób rzadkich, wykorzystanie środków unijnych i współpraca z partnerami zagranicznymi – podkreśla prof. Urszula Demkow, wiceminister zdrowia.

Podobnie jak w przypadku pielęgniarek, wybiórczo co do rodzaju czynności potraktowana jest ochrona prawna farmaceutów i ratowników medycznych. Natomiast fizjoterapeuci w ogóle nie są objęci ochroną prawnokarną. Co oznacza, że fizjoterapeuta może w przypadku napaści, naruszenia nietykalności cielesnej lub zniewagi korzystać z ochrony takiej, jak każdy inny obywatel - pisze dr Anna Banaszewska, radca prawny.

Polski system ochrony zdrowia jest niezrównoważony i niewydolny. Wydajemy na jego funkcjonowanie w NFZ prawie 200 mld zł, czyli ponad dwukrotnie więcej niż w latach 2017–2018, ale liczba procedur i obsłużonych pacjentów jest porównywalna, a czas oczekiwania na wiele świadczeń wciąż bardzo długi. Te dane są niepokojące - podkreśla dr Małgorzata Gałązka-Sobotka, dziekan Centrum Kształcenia Podyplomowego oraz dyrektor Instytutu Zarządzania w Ochronie Zdrowia Uczelni Łazarskiego w Warszawie.

Placówki nie mogą zadłużać się w nieskończoność. Sytuacja, w której dyrektor szpitala nie wie, na czym stoi, nie jest w stanie zaplanować budżetu, ma obowiązki do realizacji i nie ma skąd wziąć na to środków, bo nikt poza nim za to nie odpowiada, nie jest normalna – mówi w rozmowie z Prawo.pl dr Maciej Sokołowski, wiceprezes Zarządu Stowarzyszenia Menedżerów Opieki Zdrowotnej STOMOZ.

Z 219 szpitali powiatowych tylko 39 wykazało zysk ze sprzedaży za 2024 rok. Łączna kwota zobowiązań wymagalnych przekroczyła już miliard złotych. Większość szpitali traci płynność finansową oraz wykazuje stratę. Oznacza to, że sytuacja wymyka się spod kontroli – podkreśla Bernadeta Skóbel, radca prawny, kierownik Działu Monitoringu Prawnego i Ekspertyz Związku Powiatów Polskich.

Tragiczne zabójstwo, do którego doszło w ostatnich dniach na Uniwersytecie Warszawskim, po raz kolejny obnaża nasze problemy systemowe - począwszy od sporządzania prawidłowych profilów zabójcy, z ustaleniem motywów zbrodni, poprzez przepisy ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, po reakcję świadków. Żadne bowiem procedury nie pomogą, jeśli obywatele, widząc niebezpieczeństwo, nie powiadomią o tym odpowiednich służb - pisze Jacek Kudła, biegły sądowy specjalizujący się m.in. w czynnościach operacyjno-śledczych.

Z moich kontaktów z użytkownikami AAC wynika, że wizyty lekarskie stresują ich podwójnie. Z jednej strony przychodzą z problemem zdrowotnym, a z drugiej strony dochodzi jeszcze obawa o to, jak zostaną potraktowani. Nie każdy lekarz widzi w pacjencie z niepełnosprawnością partnera do rozmowy – mówi w rozmowie z Prawo.pl Paulina Rutka, neurologopeda i psycholog, prezeska Fundacji GenerAACja na rzecz Zawsze Dostępnej Komunikacji (AAC) i Technologii Wspomagającej (AT).

Gdyby przyjąć, że ok. 20 proc. błędów wynika z niewłaściwego podania produktu leczniczego, można by założyć, iż w Polsce dziennie ok. 6 osób doświadcza takich błędów. Niestety, nie gromadzimy precyzyjnych danych na ten temat i dlatego nie mamy świadomości gigantycznej skali tego zjawiska – zauważa dr Anna Gawrońska z Zakładu Innowacji w Ochronie Zdrowia w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie.

Za tytoniem, alkoholem, niezdrową żywnością stoją konkretne strategie nastawione na dotarcie do klienta. Państwo musi zrozumieć, że skoro chce dbać o zdrowie obywateli, to musi na to odpowiadać aktywnie. Nie może być bierne i dziwić się, że tak ten marketing wygląda. Tak wygląda, bo sobie na to pozwoliliśmy - mówi w rozmowie z Prawo.pl dr hab. n. med. Łukasz Balwicki, lekarz, konsultant krajowy w dziedzinie zdrowia publicznego.

Do szpitala psychiatrycznego bez zgody mogłaby być przyjęta osoba tylko wtedy, gdy jej dotychczasowe zachowanie jednoznacznie wskazuje, że ze względu na zaburzenie psychiczne jej zdolność do postrzegania i oceny rzeczywistości oraz kierowania własnym postępowaniem jest znacznie ograniczona lub zniesiona – mówi prof. Piotr Gałecki, konsultant krajowy w dziedzinie psychiatrii w rozmowie z Prawo.pl o koniecznych zmianach w ustawie o ochronie zdrowia psychicznego.

Jeśli zamierzamy przeprowadzić reformę szpitalnictwa w Polsce, to należałoby wdrożyć w życie modele konsolidacyjne i restrukturyzację. Z punktu widzenia prowadzonej działalności, konkurowania o zasób czy o pracowników, rozdrabnianie podmiotów leczniczych jest bardzo groźne dla systemu ochrony zdrowia. Staje się on bowiem coraz droższy i coraz mniej wydolny - uważa dr Jakub Kraszewski, dyrektor naczelny Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego w Gdańsku i prezes Polskiej Unii Szpitali Klinicznych.

W ciągu ostatnich dziesięciu lat liczba chirurgów w Polsce zmniejszyła się o 15 proc., średnia ich wieku wynosi około 58 lat, a 15 proc. wykonujących tę specjalizację jest już w wieku emerytalnym. Dyrektorzy szpitali, tłumacząc się niską wyceną przez NFZ procedur w tej dziedzinie medycyny, często płacą chirurgom mniej niż innym niektórym specjalistom - mówi Ryszard Kijak, lekarz anestezjolog z 45-letnim stażem pracy, członek Zarządu Krajowego Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Lekarzy.

Pacjenci po skomplikowanych operacjach wychodzą do domu w pierwszej dobie, jest znacznie mniej ponownych hospitalizacji, powikłań pooperacyjnych. Kluczowa jest jakość życia pacjentów po operacji i to, aby doprowadzić ją do stanu zbliżonego sprzed operacji. I nasi pacjenci są dowodem na to, że tak się dzieje dzięki operacjom za pomocą systemu robotycznego – mówi Jakub Kempisty, lekarz z Kliniki Urologii i Urologii Onkologicznej w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym im. Fryderyka Chopina w Rzeszowie.

Przepisy miały przyciągać młodych, a także powodować jak najdłuższe pozostanie na rynku pracy w zawodach, w których brakuje specjalistów. Niestety, żaden z celów nie jest realizowany. Młodzi, którzy kończą studia pielęgniarskie, nie podejmują pracy w publicznej ochronie zdrowia. Trafiają do prywatnego systemu niefinansowanego ze środków publicznych lub do innych zawodów - mówi Mariola Łodzińska, prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych.

Państwo wywindowało wynagrodzenia lekarzy często do kilkudziesięciu tysięcy złotych miesięcznie, a nawet więcej. A przecież to szpital powinien sam ustalać personelowi medycznemu takie płace, na jakie go stać. Sytuacja dojrzała do zmiany, ale w najbliższych miesiącach nikt nie odważy się na taką rewolucję, bo będzie zbyt wielu niezadowolonych. W efekcie sytuacja finansowa podmiotów medycznych musi się jeszcze pogorszyć - podkreśla Andrzej Sośnierz, były prezes Narodowego Funduszu Zdrowia.

Brak wystarczających regulacji prawnych dotyczących sztucznej inteligencji (AI) w Polsce może spowodować naruszenia prywatności obywateli. Ponadto firmy rozwijające i wdrażające technologie AI będą zmuszone hamować innowacje i inwestycje. Natomiast w przypadku błędów AI, brak precyzyjnych przepisów może skutkować długotrwałymi i kosztownymi procesami sądowymi – uważa dr Anna Gawrońska ze Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie.

Proponowana nowelizacja ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej nie spowoduje, że system ochrony zdrowia będzie przewidywalny dla szpitali. Wręcz przeciwnie – sytuacja może się jeszcze pogorszyć. Minister zdrowia będzie bowiem mógł zmienić reguły gry w dowolnym czasie, również bezpośrednio przed terminem kwalifikacji do sieci szpitali - zauważa Bernadeta Skóbel, radca prawny, kierownik Działu Monitoringu Prawnego i Ekspertyz Związku Powiatów Polskich.

Złudne jest wrażenie, że jeśli ktoś wykonuje zawód medyczny, ukończył studia, specjalizację, kursy specjalistyczne, to na pewno wie, czym jest przemoc wobec dzieci i jak ją rozpoznać. Ta wiedza jest bardzo nierówna w różnych programach kształcenia i rzadko odświeżana w trakcie pracy – mówi w rozmowie z Prawo.pl Urszula Kubicka-Kraszyńska, specjalistka ds. standardów ochrony dzieci z Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę.

Myślę, że w 2009 r., kiedy był tworzony urząd Rzecznika Praw Pacjenta, ustawodawca nie mógł sobie nawet wyobrazić, do jakich patologicznych sytuacji będzie w przyszłości dochodziło w relacji podmiotów medycznych z pacjentem. Wydawało się, że jest to tak wrażliwa sfera, że nikt nie będzie chciał oszukiwać pacjenta, człowieka leczącego się, walczącego o swoje zdrowie, często życie - mówi w rozmowie z Prawo.pl Bartłomiej Chmielowiec, Rzecznik Praw Pacjenta.

Finansowanie publicznej ochrony zdrowia w całości pochodziłoby z budżetu państwa z podatków powszechnych. Uprościłoby to znacznie cały mechanizm poboru składki, kontroli jej opłacania oraz potwierdzania uprawnień do korzystania ze świadczeń – uważa dr Krzysztof Bukiel, były przewodniczący Zarządu Krajowego Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Lekarzy i ekspert w dziedzinie ochrony zdrowia.