Katarzyna Żaczkiewicz-Zborska

Zaplanowana na środę, 5 listopada, sprawa uchylenia immunitetu pierwszej prezes Sądu Najwyższego prof. Małgorzacie Manowskiej nie odbyła się. Powodem było złożenie wniosku przez Prokuraturę Krajową o przeprowadzenie testu niezawisłości i bezstronności wobec sędziego Marka Dobrowolskiego oraz wniosek o wyłączenie dwóch sędziów ze składu.

Nie można zawieszać sędziego w czynnościach służbowych dwa razy w tym samym czasie – to powód, dla którego Izba Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego zdecydowała o nieprzedłużaniu przerwy w wykonywaniu czynności służbowych sędziego Jakuba Iwańca, który spowodował kolizję drogową pod wpływem alkoholu. Zarządzenie prezes sądu rejonowego w Warszawie zostało uchylone. Odpowiedzią na to postanowienie SN było powtórne zawieszenie w czynnościach sędziego, jeszcze tego samego dnia.

Odmowa rektora wznowienia studiów na Uniwersytecie Warszawskim podlega kognicji sądów administracyjnych. Błędnie jednak sąd I instancji uznał, że przyjmuje formę decyzji administracyjnej – orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie byłego studenta prawa. Oznacza to, że sprawy wznawiania studiów są sprawami załatwianymi w innej formie niż decyzja administracyjna, tj. w formie rozstrzygnięcia.

Dwa razy Sąd Rejonowy w Szamotułach skazywał mężczyznę za kradzież butelki wody kolońskiej w tym samym miejscu, na szkodę tego samego sklepu perfumeryjnego. Wyroki dzieliło zaledwie cztery tygodnie. Zatem miał rację rzecznik praw obywatelskich, że doszło do rażącego naruszenia prawa poprzez wydanie wyroku zaocznego. Dlatego jedno z tych orzeczeń zostało uchylone przez Sąd Najwyższy.

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego podjęła postanowienie inicjujące procedurę odstąpienia od zasady prawnej podjętej 24 września b.r. uchwałą składu siedmiu sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Chodzi o przyjęcie, że wyrok Izby Kontroli należy traktować jako nieistniejący, gdyż sędziowie tej Izby zostali powołani w wadliwej procedurze przez Krajową Radę Sądownictwa.

Nierówne obciążenie referatów sędziów w Sądzie Najwyższym to wynik losowego systemu przydziału spraw, czyli bardzo sztywnego systemu, który nie pozwala na modyfikacje nawet prezesom. Skutkiem tego jest wielomiesięczne a nawet ponad roczne oczekiwanie podsądnych na orzeczenie i nierówność sędziów ze względu na obciążenie pracą. Rekord bije Izba Cywilna – tam na rozstrzygnięcie czeka aż 7130 spraw.

W razie braku „odpowiedniego” dostępu do drogi publicznej należy jeszcze wykazać, iż żądanie dotyczy ustanowienia służebności drogowej „potrzebnej” w tym sensie, iż w danych okolicznościach nie istnieje możliwość podjęcia działań, które, rozsądnie rzecz oceniając, pozwoliłyby dotychczas istniejący dostęp do drogi publicznej uzdatnić w taki sposób, by stał się on „odpowiedni” - stwierdziła Izba Cywilna Sądu Najwyższego i nie przyjęła skargi do rozpoznania.

Sędzia Stankiewicz został wyłączony od orzekania na wniosek obrońcy. Dlatego rozpoznając zarzut niewłaściwej obsady sądu niższej instancji „nie mógłby go uwzględnić, bowiem w ten sposób zakwestionowałby własne "uprawnienie" do bezstronnego orzekania, zaś w wypadku oddalenia kasacji naraziłby się na zarzut orzekania we własnej sprawie.

Po śmierci męża jego żona dowiedziała się z aktu zgonu, że jest on... wdowcem. Dlatego Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił kobiecie prawa do renty rodzinnej po nim, ponieważ nie przedłożyła aktu małżeństwa wydanego przez Urząd Stanu Cywilnego. A świadectwo ślubu dla celów kościelnych, który został zawarty w 1996 r., nie stanowi dokumentu urzędowego, który potwierdza zawarcie małżeństwa w rozumieniu przepisów prawa cywilnego – orzekł Sąd Okręgowy w Suwałkach.

Na pozytywną ocenę zasługuje propozycja rozwiązania problemu tzw. podwójnych postanowień spadkowych, umożliwiających sądowi uchylenie orzeczenia, które wyklucza się z innym. Rzecznik praw obywatelskich odniósł się do projektu ustawy o przywróceniu prawa do niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego na podstawie prawa przez uregulowanie skutków uchwał KRS z lat 2018-2025 r.