Uchodźcy z Ukrainy, którzy legalnie od 24 lutego przebywają na terenie Polski będą mogli skorzystać z ogłoszonego w ubiegłym roku rządowego programu „Asystent osobisty osoby niepełnosprawnej”, który finansowany jest z Funduszu Solidarnościowego – dowiedzieliśmy się w ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej. Problemem jest, że środków na ten cel, pomimo zwiększenia w tym roku puli, jest wciąż za mało.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma opóźnienia w rozpoznawaniu wniosków o Rodzinny Kapitał Opiekuńczy. Są sygnały, że osoby, które złożyły wnioski już 1 stycznia 2022 roku, do dziś nie dostały pieniędzy, a urzędnicy, do których się zwracają, każą się im uzbroić w cierpliwość. To skutek dodawania Zakładowi kolejnych zadań, bez odpowiedniego wzmocnienia kadrowego i finansowego.

Celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Chociaż przysługuje ono matce, ojcu lub opiekunowi, to w istocie służy dziecku. Dlatego też faktyczne przeznaczenie wypłaconych pieniędzy ma kluczowy wpływ na ocenę, czy świadczenie było nienależne.

Projekt rozporządzenia w sprawie udogodnień dla osób z niepełnosprawnościami w programach telewizyjnych, autorstwa Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, ma w założeniu pomóc tym osobom. Ale strona społeczna i Rzecznik Praw Obywatelskich alarmują, że jest wprost przeciwnie, bo propozycje zakładają znaczne zmniejszenie udogodnień. Głusi mogą też zostać pozbawieni dostępu do programów telewizji regionalnej.

Nowe wymogi dostępności dla systemów sprzętu komputerowego i ich systemów operacyjnych, samoobsługowych terminali płatniczych, bankomatów, automatów biletowych, urządzeń do odprawy samoobsługowej, interaktywnych terminali informacyjnych, smartfonów i czytników książek elektronicznych - przewiduje projekt ustawy, który do konsultacji skierowało Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej.

Przesłanką do wypłacenia tzw. świadczenia 40 zł jest zapewnienie zakwaterowania i wyżywienia uchodźcy z Ukrainy. Ale o ile miasta i gminy, które zajmują się wypłatą rekompensat, jeszcze z trudem mogą zweryfikować, czy ktoś kwaterował uchodźcę w zgłoszonym lokalu, o tyle czy zapewnił mu wyżywanie, już nie. A chodzi o duże pieniądze, bo np. w przypadku zakwaterowania na miesiąc pięcioosobowej rodziny rekompensata wyniesie 6 tys. zł.

Ukraińskie dzieci, które wjechały do Polski bez opieki lub zostały przeniesione z ukraińskich domów dziecka trafią do specjalnej ewidencji prowadzonej w systemie teleinformatycznym - zakłada nowelizacja specustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Powiatowe centra pomocy rodzinie zapewnią pomoc prawną, organizacyjną i psychologiczną opiekunom tymczasowym i przebywającym pod ich opieką dzieciom ukraińskim.

Od 26 marca ZUS będzie przyznawał i wypłacał środki z programu Rodzina 500 plus uchodźcom z Ukrainy, którzy przybyli legalnie do Polski po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji. Specjalny wniosek o 500 plus w języku ukraińskim można składać także elektronicznie.

Przed rosyjską agresją na Ukrainie uciekają też osoby chore i niedołężne. Jeśli legalnie przebywają w Polsce, mogą starać się o przyjęcie do domu pomocy społecznej na takich samych zasadach, jak każdy Polak, ale na razie nie wiadomo, kto i z jakich funduszy sfinansuje taki pobyt. W każdym razie DPS-y nie chcą na razie przyjmować Ukraińców, argumentując, że nie ma aktów wykonawczych do ustawy.

Rząd znowelizował przepisy rozporządzenia w sprawie przyznawania „świadczenia 40 zł”, by umożliwić przekazanie zadań związanych z obsługą wniosków jednostkom organizacyjnym gminy lub gminnym osobom prawnym. Zmiana wchodzi w życie od czwartku. Ma to odciążyć urzędy zaangażowane w wydawanie numeru PESEL uchodźcom. Pracownicy pomocy społecznej przekonują, że tym sposobem rząd przerzuca kolejne zadanie, które nie jest w ich kompetencji.

Samorządy gminne, powiatowe i wojewódzkie oraz niektóre organizacje pozarządowe mogą już składać do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych wnioski o uzyskanie pomocy finansowej na wsparcie udzielone uchodźcom z Ukrainy przebywającym legalnie w Polsce po 24 lutego. PFRON przeznaczył na ten cel 130 mln zł.

Na kwotę 124 mln zł złożyli wnioski o dodatek osłonowy mieszkańcy województwa wielkopolskiego. W pierwszym etapie naboru cieszył się on też dużym zainteresowanie w województwach lubelskim, śląskim i mazowieckim. Łącznie do 31 stycznia złożono wnioski na kwotę 1 mld 88 mln zł. Nadal można składać wnioski, ale ich wypłata nastąpi dopiero jesienią.

Od 21 marca 2022 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych uruchomił specjalną linię telefoniczną w języku ukraińskim i polskim w sprawie świadczeń rodzinnych dla obywateli Ukrainy, którzy przybyli do Polski po 23 lutego 2022 r. w wyniku konfliktu zbrojnego – poinformował ZUS w poniedziałek na swojej stronie internetowej.

Katalog osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, gdy rezygnują z pracy, by opiekować się osobą niepełnosprawną, określa ustawa o świadczeniach rodzinnych. Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej nie zamierza go rozszerzać. Osoby niesamodzielne wymagające pomocy innych, mogą jednak zwrócić się o wsparcie do ośrodka pomocy społecznej w miejscu zamieszkania, o udzielenie pomocy.

Pomoc dla uchodźców z niepełnosprawnościami z Ukrainy w Polsce ma opierać się głównie na programie Rady Nadzorczej PFRON, który będzie wypełnieniem zapisów zawartych w ustawie o pomocy obywatelom Ukrainy. Nie wiadomo jednak, czy zostanie on uchwalony na najbliższym posiedzeniu 18 marca. A pomoc coraz bardziej potrzebna. Mają z niej skorzystać zarówno osoby indywidualne, jak i samorządy i organizacje pozarządowe.

Od 1 marca 2022 roku wzrósł próg uprawniający do świadczenia uzupełniającego dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji. Dodatkowe świadczenie przysługuje osobom, które otrzymują miesięcznie świadczenia do 1896,13 zł brutto – przypomina Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej.

Do Biura Rzecznika Praw Obywatelskich wpływają skargi na opóźnienia przy rozpoznawaniu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniosków o rodzinny kapitał opiekuńczy. Ustawa przewiduje na to na dwumiesięczny termin. Rzecznik Praw Obywatelskich pyta ZUS o przyczynę tych opóźnień.

Bezpłatna komunikacja miejska, zerowe stawki opłat za postój samochodów w strefie płatnego parkowania, ulgi i zwolnienia do miejskich basenów, pomoc w zatrudnieniu - to inicjatywy miast, które mają pomóc uchodźcom z Ukrainy. Niektóre samorządy nie czekając na rządowe przepisy decydują się same wesprzeć obywateli, którzy przyjęli uciekinierów pod swój dach.

W ciągu kilku godzin ustawa o pomocy dla obywateli Ukrainy została podpisana przez prezydenta i ogłoszona w Dzienniku Ustaw. Regulacja wprowadza uproszczoną legalizację pobytu, rejestracje przez gminy, numer PESEL, ułatwienia w zatrudnieniu, 500 plus i pakiet świadczeń socjalnych, ale - co ważne - dla obywateli Ukrainy, którzy przedostali się do Polski bezpośrednio ze swojej ojczyzny.

Wystarczy powiadomienie powiatowego urzędu pracy, wysłane przez podmiot powierzający wykonywanie pracy za pośrednictwem systemu teleinformatycznego praca.gov.pl, w ciągu 14 dni od podjęcia pracy przez obywatela Ukrainy, by legalnie przebywający w Polsce uchodźca mógł zostać zatrudniony – przewiduje ustawa, którą w sobotę ostatecznie uchwalił Sejm.