Beata Dązbłaż

Młodzież z niepełnosprawnościami będzie mogła starać się o asystenta osobistego dopiero trzy lata od wejścia w życie ustawy – to jedna ze zmian wprowadzonych do projektu ustawy o asystencji osobistej przyjętej przez rząd. Prawo do asystenta będzie przysługiwać maksymalnie na 3 lata, a nie – jak wcześniej zakładano – na 5 lat. Dodatkowo zmniejszono środki finansowe przeznaczone na realizację zadania przez powiaty i organizacje pozarządowe. Strona społeczna mówi o „kastracji” projektu.

Powiatowe i wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności otrzymały w połowie października dodatkowe środki z rezerwy na orzekanie o niepełnosprawności i wydawanie decyzji o poziomie potrzeby wsparcia, choć pieniędzy miało być więcej. A tych, które są, jest o wiele za mało i przyszły za późno, by nie tworzyć po raz kolejny zatorów w wydawaniu dokumentów potrzebnych m.in. do świadczenia wspierającego. Coroczne problemy z niedofinansowaniem orzecznictwa to już tradycja, a wniosków co roku jest więcej.

Rada Ministrów przyjęła sprawozdanie i rekomendacje po przeglądzie przepisów ustawy o świadczeniu wspierającym, do którego po roku ich działania zobowiązane było Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. W związku z tym resort poinformował nas, że w najbliższym czasie będzie pracował nad konkretnymi zmianami dotyczącymi ustalania poziomu potrzeby wsparcia oraz ustalania prawa do świadczenia wspierającego. Już blisko rok temu przekazał wytyczne wojewódzkim zespołom, dotyczące wydawania decyzji o poziomie potrzeby wsparcia dla konkretnych grup osób z niepełnosprawnościami.

Zarówno wspierający osoby chore, z niepełnosprawnościami, z powodu wieku, ale też sami odbiorcy tego wsparcia mogą wziąć udział w konkursie Szkoły Głównej Handlowej „Kroniki opieki długoterminowej”. Zebrane w ten sposób doświadczenia obu stron mają służyć wzmocnieniu dyskursu publicznego na temat opieki długoterminowej. Ale też będą wykorzystane w tworzeniu rozwiązań na przyszłość. A to palące wyzwanie w obliczu zmian demograficznych i projektu ustawy o opiece długoterminowej.

Rada Ministrów przyjęła wreszcie projekt ustawy o asystencji osobistej, na co od dawna czeka środowisko osób z niepełnosprawnościami. W protokole rozbieżności resort rodziny nie zgodził się z dwoma propozycjami resortu finansów. Rząd przyjął także nowelę ustawy o rehabilitacji, aby umożliwić realizację zadań ustawowych Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) ze środków unijnych. W praktyce oznacza to, że projekty finansowane z funduszy unijnych będą mogły być realizowane jako programy zatwierdzone przez radę nadzorczą Funduszu.

Wydłużają się prace rządu nad projektem ustawy o instrumentach wspieranego podejmowania decyzji, które mają zastąpić ubezwłasnowolnienie. Do końca października ma on ponownie być rozpatrywany przez Komitet Stały Rady Ministrów. Wcześniej został z niego wycofany do ponownych ustaleń międzyresortowych, a te wciąż trwają. Jedną z nadal nierozstrzygniętych kwestii jest finansowanie rozwiązań zaproponowanych w ustawie. Środowisko osób z niepełnosprawnościami oczekuje, że projekt jak najszybciej znajdzie się w parlamencie.

Bardzo chciałabym, żeby Polacy zmienili swoje myślenie o szczepieniach, żebyśmy traktowali je jako naprawdę wielkie dobrodziejstwo medycyny, dzięki któremu możemy uniknąć ciężkich chorób i utrzymać się w długim zdrowiu. Traktujmy szczepienia jako przepustkę do życia w starości na dobrym poziomie, gdzie jesteśmy samodzielni i samowystarczalni. Abyśmy mogli cieszyć się tą jesienią naszego życia w dobrym zdrowiu. Szczepienia są w stanie nam w tym pomóc – mówi dr Ilona Małecka w rozmowie z Prawo.pl.

Ableistyczne myślenie koniec końców doprowadza do dyskryminacji. Gdyż albo czegoś nie dostrzeżemy, albo wyjdziemy z jakichś założeń, które niekoniecznie są prawdziwe i możemy tym kogoś realnie skrzywdzić. Przecież gdy rzucimy się na osobę niewidomą, która wysiada z autobusu i bez pytania będziemy próbowali jej pomóc, choć jest w pełni samodzielna, możemy ją przewrócić – mówi w rozmowie z Prawo.pl Bartosz Tarnowski, aktywista, członek Stowarzyszenia Instytut Niezależnego Życia.

W Polsce mamy blisko 300 policyjnych pomieszczeń, 251 szpitalnych oddziałów ratunkowych (SOR) i 28 izb wytrzeźwień. Tych ostatnich ubywa z roku na rok, bo są za drogie, dlatego SOR-y i policja przejmują ciężar pierwszego kontaktu z osobami pod wpływem środków psychoaktywnych. A te wymagają wzmożonej opieki, uwagi i nakładów. Większa jest także skala agresji u nich, co stanowi zagrożenie dla personelu.

Domy pomocy społecznej mierzą się z niedoborami kadry medycznej, co pogłębia się w ostatnich latach. DPS-y to placówki opiekuńcze, a nie medyczne. Tyle tylko, że 13 proc. ich mieszkańców to osoby leżące, a więc wymagające stałej opieki medycznej. Nie oznacza to, że inni pensjonariusze jej nie potrzebują. Tymczasem dane z ministerstw nie wskazują, czy mieszkańcy mają zaspokojone zapotrzebowanie na świadczenia medyczne. Za to wskazują, że w DPS jest coraz mniej pielęgniarek.