Monika Sewastianowicz

Odpis na Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych na jednego nauczyciela w 2024 r. w końcu znacznie wzrośnie. Przez lata był on zamrażany w kolejnych ustawach okołobudżetowych, w tym roku takich obostrzeń nie ma. W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2024 r. do ustalania odpisu na fundusz dla nauczycieli stosuje się kwotę bazową określoną w ustawie budżetowej, a ta mocno wzrasta.

Nauczyciele dostaną podwyżki najwcześniej od marca, co oznacza, że część z nich - tych u progu swojej kariery - przez dwa miesiące zarabiało mniej niż płaca minimalna, bo ta wzrosła od 1 stycznia 2024 r. Jak wskazuje Związek Nauczycielstwa Polskiego, należy im się za to wyrównanie i to niezależnie od tego, które przyznaje im rozporządzenie MEN, podpisane 20 lutego 2024 r.

Sejmowa komisja sprawiedliwości negatywnie o wotum nieufności wobec ministra sprawiedliwości Adama Bodnara. O złożeniu wniosku o odwołanie Bodnara, w drugiej połowie stycznia poinformował szef klubu PiS Mariusz Błaszczak, który wówczas stwierdził, że Bodnar jest drugim obok szefa resortu kultury Bartłomieja Sienkiewicza "domykaczem systemu w państwie Donalda Tuska".

Ubezwłasnowolnienie ma zniknąć z polskiego porządku prawnego, nikt nie będzie ingerował w zdolność do czynności prawnej osoby pełnoletniej - zapowiada Ministerstwo Sprawiedliwości. Rozważany jest model - wspierane podejmowanie decyzji. Wszystkie osoby ubezwłasnowolnione po wejściu w życie nowych przepisów miałyby odzyskać zdolność do czynności prawnych. To na razie zapowiedzi, a projekt ma być gotowy do 12 czerwca.

W 2023 r. padły kolejne niechlubne rekordy w ilości tworzonego prawa. Po raz kolejny zwiększyła się liczba ogłoszonych nowych aktów prawnych – łącznie było ich aż 143 155. Przynajmniej raz zmieniono 31 968 aktów, co daje wzrost aż o 26,9 proc. w porównaniu do 2022 r. W żadnej dziedzinie prawa nie zabrakło też przykładów przepisów sprzecznych, niejasnych czy też luk prawnych, które wymagają pilnej poprawy. Wskazujemy je w raporcie "Poprawmy prawo".

Autopoprawki, brak konsultacji, wrzutki do ustaw dotyczących całkowicie innych spraw, kreatywna wykładnia prawa, dziesiątki poprawek procedowanych w jeden wieczór – to standardy legislacji, do których zdążył nas przyzwyczaić poprzedni rząd. Zmiana władzy nie okazała się jednak, póki co, oczekiwanym zwrotem w tym zakresie - pierwsze miesiące działań nowej koalicji pokazały, że wbrew obietnicom, słaby standard legislacji może zostać z nami na dłużej.

Trybunał Konstytucyjny w tempie ekspresowym rozpoznaje skargę konstytucyjną dotychczasowego prokuratora krajowego Dariusza Barskiego. Mocno zawyżył tym średnią, bo zwykły obywatel na podobną gorliwość liczyć nie może. Emeryt na rozstrzygnięcie sprawy poczeka latami, w dodatku TK skrzętnie sprawdzi, czy w sprawie zapadło ostateczne rozstrzygnięcie, na co - zdaniem prawników - w przypadku prokuratora krajowego zdecydował się akurat spojrzeć przez palce.

Problemy psychiczne dzieci i młodzieży to obecnie jedno z najpoważniejszych wyzwań. Szacuje się, że z depresją może zmagać się co piąty nastolatek. Rośnie także liczba samobójstw i prób samobójczych. Dlatego dzieci i młodzież powinny mieć dostęp do programów profilaktycznych, ale także być cyklicznie diagnozowane pod kątem zdrowia psychicznego.

NCBR rozstrzygnęło konkurs „Rozwój kwalifikacji i kompetencji kadry realizującej dydaktykę". Ponad 53 mln zł z Funduszy Europejskich trafi na projekty służące rozwojowi potencjału dydaktycznego kadry akademickiej przyszłości przekaże uczelniom Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR). Otrzyma je 21 uczelni z całej Polski.

Wiceminister nauki Marek Gzik przypomniał, że pod koniec roku ministerstwo rozdzieliło 150 mln zł między wszystkie uczelnie posiadające akademiki. Rektorzy nie musieli wtedy aplikować o te pieniądze, tylko dostali informację, że środki te mają być przeznaczone na poprawę stanu akademików. Inwestycje związane z remontem obniżą koszty życia studentów i staną się impulsem dla młodych ludzi z mniejszych miejscowości do aplikowania na studia w większych ośrodkach.