Patrycja Rojek-Socha

Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało prezesów sądów apelacyjnych, że pracuje nad zmianami legislacyjnymi w przedmiocie uregulowania ścieżki odwoławczej dla referendarzy sądowych od decyzji prezesów sądów w przedmiocie ustalanych podziałów czynności. Do czasu ich zakończenia referendarze mają mieć możliwość wnoszenia odwołań do prezesa sądu wyższej instancji.

Mają zostać podwyższone wynagrodzenia dla rodzin zastępczych zawodowych i specjalistycznych, wprowadzone miesięczne dodatki stażowe za wieloletnie pełnienie takich funkcji, urealniona możliwość urlopu oraz stworzona możliwość pełnienia przez organizacje pozarządowe roli organizatorów rodzinnej pieczy zastępczej. Będą też zmiany w procedurach adopcyjnych - m.in. w celu ukrócenia praktyk poszukiwania dzieci bez pośrednictwa ośrodków adopcyjnych. Projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej oraz niektórych innych ustaw jest już w wykazie prac legislacyjnych rządu.

Od 1 stycznia 2026 r. dwukrotnie wzrośnie limit przychodów, który warunkuje możliwość wyboru tzw. kasowego PIT. Nowy limit będzie wynosił 2 mln zł, dzięki czemu więcej osób będzie mogło skorzystać z tej metody. PIT kasowy obowiązuje od początku 2025 r. Obecnie mogą go wybrać przedsiębiorcy, których przychody nie przekroczyły 1 mln zł oraz rozpoczynający prowadzenie działalności.

Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury będzie mógł wyznaczyć aplikantowi miejsce odbywania zajęć, położone możliwie najbliżej miejsca zamieszkania aplikanta. W szczególnie uzasadnionych przypadkach będzie mógł też uwzględnić wniosek aplikanta co do miejsca odbywania zajęć – zakłada rozporządzenie ministra sprawiedliwości, które jest obecnie w opiniowaniu. To przygotowanie do rozpoczęcia aplikacji sędziowskiej i prokuratorskiej w filii KSSiP w Gdańsku.

Ministerstwo Sprawiedliwości wprowadza możliwość wykrywania przez członków komisji egzaminacyjnej na egzaminach sędziowskich i prokuratorskich, przy pomocy środków technicznych, czy zdający mają przy sobie "zakazane" urządzenia. W praktyce chodzi m.in. o specjalne bramki, które mają skanować, czy uczestnicy mają przy sobie np. telefony. Ci, u których zostaną wykryte, będą natychmiast wykluczeni. Projekt rozporządzenia trafił już do opiniowania; zmiany miałyby obowiązywać już na lutowych egzaminach.

Piotr Żak został 22 grudnia powołany na stanowisko prezesa Cyfrowego Polsatu. Nastąpiło to po tym, jak sąd w Liechtensteinie podtrzymał wyrok uznający, że Zygmunt Solorz oddał dzieciom współkontrolę nad grupą Cyfrowy Polsat. W specjalnym oświadczeniu poinformowały one, że skoncentrują się na wzmocnieniu pozycji Grupy Polsat Plus. Doradca prawny Zygmunta Solorza nie wyklucza skargi do Trybunału Konstytucyjnego Liechtensteinu.

Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek zapowiedział specjalne wytyczne dla prokuratorów ws. poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego. Mają już polecenie wnoszenia do sądu o przeprowadzenie rozpraw w sytuacjach piractwa drogowego. Z kolei prezydent Karol Nawrocki w trybie kontroli następczej skierował ustawę uderzającą w piratów drogowych do Trybunału Konstytucyjnego. W uzasadnieniu można przeczytać, że cel ustawy jest słuszny, jednak wątpliwości prezydenta wzbudziły niektóre rozwiązania prawne.

Posłowie PiS skierowali do prokuratury zawiadomienie dotyczące obecnego szefa Ministerstwa Sprawiedliwości Waldemara Żurka. Chodzi o nieogłoszenie w terminie konkursów na dotacje z Funduszu Sprawiedliwości. W ostatnim czasie m.in. zespół Niebieskiej Linii poinformował poprzez portale społecznościowe, że od 1 stycznia 2026 r. wstrzymane zostanie wsparcie, którego udziela jako Ośrodek Pomocy Osobom Pokrzywdzonym Przestępstwem, a to dlatego, że przedłuża się proces oceny wniosków konkursowych przez MS jako dysponenta Funduszu Sprawiedliwości.

Reforma procedury cywilnej z 2019 r. przyspieszyła do trzech miesięcy czas, po którym sądy mogą umarzać zawieszone postępowania, np. jeśli przerwa była spowodowana brakiem adresu pozwanego czy innymi formalnymi błędami, a po sześciu - te zawieszone na zgodny wniosek stron lub spadkobiercy. Prawnicy mieli i mają w tym zakresie spore wątpliwości. Sprawa ponownie została zgłoszona do naszej akcji "Poprawmy prawo". Projekt MS wraca do rocznych terminów.

Sąd Okręgowy w Warszawie zdecydował o uchyleniu europejskiego nakazu aresztowania wobec b. wiceministra sprawiedliwości Marcina Romanowskiego. Prokuratura jednak nie odpuszcza, minister sprawiedliwości/prokurator generalny Waldemar Żurek zapowiedział złożenie ponownego wniosku o ENA. Wskazał również, że „jeżeli sprawa ponownie trafi do tego samego sędziego, zostanie złożony wniosek o jego wyłączenie z uwagi na brak obiektywizmu".