Marek Rotkiewicz

W 2025 roku po raz pierwszy w grudniu występują – i to pod rząd – trzy święta, będące dniami wolnymi od pracy. Pierwszy raz Wigilia jest bowiem dniem wolnym od pracy. U każdego pracodawcy, niezależnie od tego czy zatrudnia pracowników w święta czy nie, wpływa to na planowanie pracy w tym miesiącu, a szerzej – w okresie rozliczeniowym czasu pracy.

Wymiar czasu pracy, jak również minimalna liczna dni wolnych od pracy, ustalane są dla przyjętego okresu rozliczeniowego. Zaplanowanie łącznie we wszystkich harmonogramach tworzonych na dany okres rozliczeniowy wyższej liczby czy to godzin, czy dni pracy oznacza naruszenie przepisów. Pracodawca może bowiem zlecać pracę nadliczbową czy pracę w dniach wolnych - w tym także z wyprzedzeniem – ale nie może to polegać na rozplanowywaniu w grafikach większej liczby godzin pracy.

Za czas przepracowany w obowiązującej u pracodawcy porze nocnej pracownikowi przysługuje dodatek pieniężny, który nie podlega zamianie na inną formę rozliczenia (np. czasem wolnym). Jego wysokość ustalana jest w oparciu o obowiązującą wysokość wynagrodzenia minimalnego – dla 2026 r. jest to kwota 4806 zł – oraz wymiar czasu pracy dla miesiąca, w którym praca w nocy wystąpiła.

Po wejściu w życie nowelizacji kodeksu pracy dotyczącej stażu pracy, do okresu zatrudnienia u danego pracodawcy zaliczeniu będą podlegać okresy współpracy z nim w ramach działalności gospodarczej, zlecenia lub umowy agencyjnej albo współpracy przy tych umowach. Wpłynie to wprost na ustalanie długości okresów wypowiedzenia.

Rozszerzenie katalogu okresów wliczanych do pracowniczego stażu pracy wiązać się będzie z koniecznością ich udowodnienia. Większość nowych okresów dokumentowana będzie zaświadczeniami z ZUS. Dodane do Kodeksu pracy przepisy milczą jednak na temat tego, w jaki sposób potwierdzić udokumentowane okresy pracy na podstawie umów cywilnoprawnych za granicą oraz te, które miały miejsce w Polsce, ale podczas których osoba fizyczna nie podlegała ubezpieczeniom społecznym na podstawie odrębnych przepisów.