Beata Dązbłaż

Długo oczekiwane rozporządzenie, które opisuje sposób oceny poziomu potrzeby wsparcia przy staraniu się o świadczenie wspierające, napisane jest chaotycznie i niezrozumiałym, trudnym językiem. Dlatego m.in. powstaje wiele pytań i wątpliwości co do interpretacji jego przepisów. Strona społeczna ma czas do 14 listopada na konsultacje. Eksperci podkreślają, żeby z definicji nie przekreślać proponowanego rozwiązania, bo zmiany w systemie wsparcia znów mogą utknąć w miejscu.

Praca socjalna w zakładzie karnym, mieszkania treningowe i wspomagane, usługi sąsiedzkie i bezpłatna ochrona prawna dla pracownika socjalnego w określonych sytuacjach, to tylko niektóre zmiany, które wchodzą w życie 1 listopada. Przed jednostkami pomocy społecznej stoją więc zupełnie nowe wyzwania i obowiązki.

W opinii Rzecznika Praw Obywatelskich istnieje luka prawna, która nie zabezpiecza odpowiednio praw i wolności osobistej nieubezwłasnowolnionych pacjentów, którzy w związku ze stanem zdrowia nie mogą wyrazić świadomej woli przy przyjęciu do zakładu opiekuńczo-leczniczego. Ministerstwo Zdrowia zapewnia, że trwają intensywne prace w ramach strategicznego przeglądu systemu opieki długoterminowej w Polsce, które mają uregulować także ten problem.

Bliscy osoby uzależnionej od alkoholu, którzy doświadczają skutków jej picia, ale nie są rodziną, także będą mogli skorzystać z działań zapobiegawczo-leczniczych i programu psychoterapii w placówkach leczenia uzależnień. Niejednoznaczne przepisy stwarzały dotychczas problemy interpretacyjne, czy takie osoby, obok rodziny, mogą skorzystać ze wsparcia placówki w ramach NFZ.

Po dwóch latach działania mechanizmu skargowego na brak dostępności instytucji publicznych, do PFRON do końca sierpnia wpłynęło zaledwie kilkadziesiąt skarg. Może to wynikać z braku informacji o takiej możliwości, ale też niezrozumienia przepisów dotyczących składania skarg. Dotąd bowiem większość z nich nie jest rozstrzygana z powodu braków formalnych. Tak też było w pierwszym roku działania mechanizmu, zatem niewiele się zmieniło w tym zakresie.

Niesamodzielny człowiek może być fizycznie sprawny. Dlatego obok skali Barthel kluczowa jest ocena funkcji poznawczych. Tylko szersza ocena całościowa da w rzeczywistości pełny obraz ograniczeń samodzielności pacjenta – mówi w rozmowie z Prawo.pl prof. dr hab. n. med. Katarzyna Wieczorowska-Tobis, kierownik Katedry i Kliniki Medycyny Paliatywnej Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, przewodnicząca Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Gerontologicznego.

Jeszcze w tym roku wzrośnie dofinansowanie z PFRON dla zakładów aktywności zawodowej (ZAZ). Od przyszłego roku zaś zwiększy się także dofinansowanie na uczestników warsztatów terapii zajęciowej (WTZ). To ważne zmiany, gdyż pozwolą im na utrzymanie swojej działalności. Niejednokrotnie bowiem alarmowały one o złej sytuacji finansowej m.in. w kontekście wysokiej inflacji. Niskie finansowanie było też powodem odpływu wykwalifikowanej kadry.

Od nowego roku rolnik pobierający świadczenie pielęgnacyjne „na nowych zasadach” nie będzie musiał rezygnować z prowadzenia gospodarstwa rolnego. Dotąd, aby opiekować się np. niepełnosprawnym dzieckiem w stopniu znacznym, musiał przestać prowadzić gospodarstwo, aby pobierać świadczenie pielęgnacyjne. 

W prawnej próżni znalazły się samotne matki dzieci z niepełnosprawnością. Przez niewydolny system orzekania na miesiące tracą prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, a wraz z nim ubezpieczenie zdrowotne. Nie mogą liczyć na podłączenie do ubezpieczenia małżonka. Nie zawsze spełniają kryterium dochodowe pomocy społecznej uprawniające do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej. Ministerstwo Zdrowia odsyła z pytaniami w tej sprawie do resortu rodziny. Ministerstwo rodziny - nie odpowiada.

Infolinia onkologiczna według Ministerstwa Zdrowia już działa. Pacjent nie zarejestruje się jednak dzięki niej na wizytę u specjalisty, co zakłada ustawa o Krajowej Sieci Onkologicznej (KSO), bo ten przepis wejdzie w życie dopiero w kwietniu 2024 r. Dowie się natomiast o organizacji opieki w KSO. O ile w ogóle na infolinię onkologiczną zadzwoni, bo o tym, że ta już działa, a numer jest ten sam, co na Telefoniczną Informację Pacjenta, nie wiedzą ani organizacje pacjenckie, ani pacjenci.