Ireneusz Krześnicki

Krytyka procedur wyborczych jest naturalnym elementem systemu wyborczego. Towarzyszy wyborom od 1989 r. a więc od przywrócenia w ramach transformacji ustrojowej demokratycznych funkcji państwa. Największe problemy dotyczą procedur, które mają bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcia w świecie polityki, a ich źródłem w większości są uczestnicy procederu wyborczego, którym trudno się pogodzić z werdyktem wyborów.

Korespondencyjnie głosować może wyłącznie wyborca niepełnosprawny o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności (art. 61a Kodeksu wyborczego). Wójt powinien zadbać by we wszystkich lokalach wyborczych obwieszczenia wyborcze umieszczane w lokalu jak i poza nim oraz wyniki głosowania w obwodach głosowania były zamieszczane w miejscach łatwo dostępnych dla osób niepełnosprawnych o ograniczonej sprawności ruchowej.

Wyborca o znacznym lub umiarkowanym stopniu albo wyborca, który najpóźniej w dniu głosowania kończy 75 lat może udzielić pełnomocnictwa do głosowania w jego imieniu. Głosowanie za pośrednictwem pełnomocnika jest wyłączone w przypadku głosowania w odrębnych obwodach głosowania. Artykuł zawiera wzory do pobrania.

Przepisy wprowadzające kodeks wyborczy nakładają na wójta obowiązek dostosowania do końca 2014 r. co najmniej 1/5 liczby lokali wyborczych dla potrzeb osób niepełnosprawnych. Limit ten będzie stopniowo podnoszony by docelowo co najmniej połowa lokali spełniała standardy dostosowania dla osób niepełnosprawnych (w 2017 r.).

Wójt ma obowiązek poinformowania wyborców niepełnosprawnych o możliwych dla nich sposobach (formach) głosowania adekwatnie do rodzaju i stopnia niepełnosprawności.

22 września br. upłynął termin powołania przez Komisarzy wyborczych terytorialnych komisji wyborczych w wyborach do rad gmin, rad powiatów, sejmików wojewódzkich oraz wójtów (burmistrzów, prezydentów miast) [wójtów] zarządzonych na dzień 16 listopada 2014 r. [wybory samorządowe].

Gdyby, wskutek nadzwyczajnych wydarzeń, głosowanie było przejściowo uniemożliwione, obwodowa komisja wyborcza może zarządzić jego przerwanie, przedłużenie albo odroczenie do dnia następnego. Artykuł zawiera wzory dokumentów.

Zmian w podziale na stałe obwody głosowania dokonuje się najpóźniej w 45 dniu przed dniem wyborów tj. do dnia 2 października 2014 r. Termin ten dotyczy także zmiany siedziby obwodowej komisji wyborczej. Z kolei, najpóźniej w 35 dniu przed wyborami (13 października br.) rada gminy tworzy tzw. odrębne obwody głosowania

Jednostki samorządu terytorialnego z pewnością są już po przeglądzie struktury okręgów wyborczych, ich granic oraz liczby wybieranych radnych do poszczególnych rad/sejmiku. 8 września mija termin podania do publicznej wiadomości tych informacji.

16 listopada odbędą się wybory samorządowe, nadszedł zatem najwyższy czas, by władze lokalne rozpoczęły do nich przygotowania. Jednym z pierwszych kroków powinno być powołanie tzw. urzędnika wyborczego.