Justyna Piec

Polska jako jeden z krajw członkowskich UE musi spełniać wymogiformalno-prawne w zakresie prawa wsplnotowego. Jedną z istotnych zasadkrajw członkowskich UE jest zrwnoważony rozwj. Coraz częściej ww.zasada znajduje swoje zastosowanie w polityce budowlanej. Jednym z instrumentw realizujących doktrynę stanowi system certyfikacjibudynkw. Niemcy, Wielka Brytania, USA to kraje ktre wiedzą jak ważnajest ocena budynkw wg systemu oceny budynkw. W Polsce praktyka stosowania systemw stosowana jest w niewielkimstopniu. Budynek posiadający taki certyfikat to obiekt, ktrego cechujewysoki poziom zastosowanych technologii i materiałw budowlanych. Czymjest system certyfikacji budynkw?

Patrząc na wygląd naszych miast coraz częściej nasuwa się pytanie, czy w przypadku polskich miast można mwić o ich rozwoju,czy wręcz przeciwnie, o ich stagnacji. By uzyskać odpowiedź na powyższepytanie, potrzebne jest zidentyfikowanie głwnych problemw występujących w przedmiotowym zakresie. Jest to kluczowy element dookreślenia oraz wdrożenia poprawnej polityki miejskiej państwa.

Inwestycje powinny stanowić impuls do rozwoju miast, tymczasem obecny stan przepisw prawa spowalnia inwestowanie, wywołując tzw. zjawisko egoizmu miasta. Według ekspertw miasto zamiast się rozwijać stoi w miejscu, zamyka się na dalszy rozwj. Kluczowy problem tworzy brak zintegrowanych procedur planistycznych z procesem inwestycyjnym. Zmiana przepisw prawa wymaga zmian systemowych, obejmujących przede wszystkim przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przepisy środowiskowe, prawo budowlane oraz inne przepisy dotyczące realizacji inwestycji. Jakie?

Proces budowlany stanowi złożoną procedurę postępowania. Przed rozpoczęciem budowy wymagane jest uzyskanie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a w przypadku obiektw nie wymagających pozwolenia na budowę (katalog obiektw nie wymagających pozwolenia na budowę reguluje art. 29 ustawy prawo budowlane) - zgłoszenie budowy właściwemu organowi. Brak pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy, ktre to stanowi podstawę całego zamierzenia budowlanego, wstrzymuje rozpoczęcie procesu budowlanego.

Problem ochrony przyrody na etapie stanowienia polityki przestrzennej jest zagadnieniem niezwykle istotnym. Coraz częściej występuje zanik terenw zielonych na rzecz rosnącej urbanizacji. Planowanie przestrzenne stanowi jeden z podstawowych instrumentw ochrony środowiska oraz przyrody, ktry może zapobiec rosnącej dewastacji krajobrazu. Szczeglnie ważne znaczenie odgrywa uwzględnienie w dokumentach planistycznych zagadnień związanych z ochroną oraz funkcjonowaniem obszarw NATURA 2000.

Istnieje wiele wątpliwości co do interpretacji opłaty planistycznej i opłaty adiacenckiej. Pomimo podobnego trybu naliczania, opłaty posiadają odmienny charakter oraz formę. Gmina pobiera jednorazową opłatę planistyczną wyłącznie wtedy gdy, w następstwie jej działań planistycznych wystąpi wzrost wartości nieruchomości będących przedmiotem zbycia. W przypadku podziału nieruchomości, dokonanego na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego, ktry wnisł opłaty roczne za cały okres użytkowania tego prawa, wzrośnie jej wartość, organ administracji publicznej może ustalić, w drodze decyzji, opłatę adiacencką.

Planowanie przestrzenne w krajach Europejskich utrzymane jest na wysokim poziomie. Takie kraje jak chociażby Holandia, Francja czy też Niemcy mogą pochwalić się wysoko rozwiniętym systemem planistycznym. W ww. krajach panuje trzy - bądź też czterostopniowy system planowania przestrzennego (w Polsce trjstopniowy: planowanie miejscowe, regionalne, krajowe). Priorytety, jakie stanowię podstawę kształtowania struktury funkcjonalno przestrzennej w krajach członkowskich UE to, m.in.: ograniczenie niekontrolowanej urbanizacji

Edukacja architektoniczna staje się tematem coraz bardziej aktualnym. Specjaliści z kręgu architektury, urbanistyki postulują o zmianę programu polskiego szkolnictwa opracowania standardw do wprowadzenia programw edukacji architektonicznej. W tym celu potrzebna jest reforma ustawy oświaty w zakresie podstawy programowej oraz kształcenia tylko zapis prawny stanie się gwarancją respektowania przepisw przez władze szkł. Aktualnie podstawa programowa szkolnictwa, zawierająca zapis dotyczący kształcenia w zakresie architektury, dyskutowana jest w Ministerstwie Edukacji.

Ilość uchwalonych planw dla obszaru Warszawy wzrasta. Na dzień 22 października 2009 r. zostało uchwalonych 157 planw miejscowych (powierzchnia pokrycia planami w stosunku do całkowitej powierzchni Warszawy - 22,3%), 153 planw jest w realizacji (34%). Bez planw jest nadal dzielnica: Praga Płnoc oraz Ursus. Zbyt mała liczba uchwalonych planw jest nadal skutkiem długiej procedury uchwalania planw miejscowych, braku środkw pieniężnych na sporządzanie planw oraz nieodpowiedniego przygotowaniem osb odpowiedzialnych za proces proceduralny sporządzania dokumentw planistycznych.

Zagospodarowanie przestrzeni nie jest procesem prostym. Wymaga szerokiej wiedzy z zakresu planowania i projektowania miast. Projektant musi posiadać odpowiednią wiedzę min. z dziedziny środowiska i przyrody, zabytkw kultury, infrastruktury technicznej oraz usługowej. Osobą posiadającą taką wiedzę i tym samym uprawnioną do sporządzania planw zagospodarowania przestrzennego jest osoba, ktra wpisana jest na listę członkw izby urbanistw - urbanista. Reguluje to art. 6 ust. 1 ustawy z dn. 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektw, inżynierw budownictwa oraz urbanistw (Dz.U. z 2001r. Nr 5, poz. 42, z pźn. zm.): Prawo () samodzielnego projektowania przestrzeni w skali regionalnej i lokalnej lub kierowania zespołem prowadzącym takie projektowanie, przysługuje wyłącznie osobom wpisanym na listę członkw właściwej izby samorządu zawodowego.