Katarzyna Żaczkiewicz-Zborska

W związku z kontrolą wyroku sądu polubownego rolą sądu państwowego jest jedynie sprawdzenie, czy sporne orzeczenie skutkuje powstaniem stanu niemożliwego do pogodzenia z podstawowymi zasadami porządku publicznego – a nie to, czy zdaniem Sądu Apelacyjnego zaskarżony wyrok jest prawidłowy – orzekła Izba Cywilna Sądu Najwyższego. I dodała, że okoliczność, iż Sąd Apelacyjny nie zgadza się z oceną prawną sądu polubownego nie mogła uzasadniać uchylenia wyroku tego sądu.

Sąd Najwyższy uznał w uchwale połączonych dwóch izb, że żaden organ władzy publicznej ani żaden sąd nie jest władny do uznania orzeczenia Sądu Najwyższego za niebyłe, ani pominięcia jego skutków, nawet jeśli miało by to następować z odwołaniem się do prawa Unii Europejskiej. Polska nie umocowała sądów ani innych organów Unii ani organizacji międzynarodowej do stanowienia norm regulujących organizację i funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości. Jedyna kompetencja należy do ustawodawcy krajowego.

Do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej trafiły pytania prejudycjalne dotyczące kompetencji obecnej Krajowej Rady Sądownictwa w zakresie wyrażania zgody na dalsze orzekanie sędziów, którzy skończyli 65 lat. Konkretnie - jak wskazano - chodzi o to, czy organ, który nie daje gwarancji niezależności, powinien podejmować taką decyzję. Sprawa ma istotne znaczenie z punktu widzenia co najmniej kilkudziesięciu sędziów, którzy mimo ukończenia 65 roku życia i braku zgody Rady na dalsze orzekanie, pozostają czynnymi sędziami.

Prof. Marcin Wiącek, rzecznik praw obywatelskich, zwrócił się do Naczelnej Rady Lekarskiej o stanowisko i opracowanie zasad i metodyk postępowania w zakresie lekarskiego obowiązku zawiadomienia o przestępstwie zgwałcenia. - Brak jasnych wytycznych prowadzi do wątpliwości w praktyce stosowania przepisów oraz różnicuje sytuacje osób, które zgłaszają się po pomoc medyczną - uważa prof. Wiącek.

Sąd Najwyższy konsekwentnie nie uwzględnia wniosków rzecznika praw obywatelskich. Są one oddalane, odrzucane bądź pozostawiane bez rozpoznania. Rzecznik nie aprobuje argumentacji leżącej u podstaw tych rozstrzygnięć, natomiast nie zamierza składać dalszych wniosków o wyłączenie sędziów na tej podstawie. Nie prowadzą one bowiem do oczekiwanego rezultatu, tj. do tego, że wydane w wyniku rozpoznania skargi nadzwyczajnej orzeczenie nie będzie obciążone ryzykiem uznania za nieistniejące.