Zwykli obywatele i małe jednoosobowe działalności gospodarcze mają docelowo w jednym miejscu uiszczać wszystkie płatności na rzecz podmiotów publicznych, choć rządowy system e-płatności będzie – przynajmniej początkowo – dobrowolny zarówno dla płatników, jak i beneficjentów. Chodzi głównie o podatki lokalne oraz należności za korzystanie z mienia komunalnego.

Jednostka samorządu terytorialnego może złożyć tylko jeden wniosek dla wybranej jednostki podległej, w której testowany będzie model skróconego czasu pracy. Opis projektu pilotażowego ma jasno wskazywać, w której jednostce podległej testowany będzie skrócony czas pracy oraz zawierać informacje dotyczące liczby zatrudnionych w niej pracowników – wyjaśnia MRPiPS.

Inwestorzy i właściciele nieruchomości nie mogą spać spokojnie, gdyż przez nawet drobne błędy gminnych urzędników kolejne plany ogólne mogą trafiać do kosza. Obecnie prawniczym hitem nadzorczym w kilku regionach kraju jest unieważnianie planów z powodu braku konsultacji z mieszkańcami poza godzinami pracy magistratów. Ministerstwo Rozwoju i Technologii zapowiada również, że nie będzie kolejnego przesunięcia terminu na wejście planów ogólnych w życie.

Projekt ustawy znoszący dwukadencyjność włodarzy samorządów wywołał falę sprzeciwu – niemal 80 procent uczestników konsultacji sejmowych mówi stanowcze „nie”. W komentarzach padają mocne słowa: betonowanie, patologia, zawłaszczanie władzy. Tymczasem samorządowe korporacje apelują o zniesienie ograniczeń, dotyczących liczby kadencji – ich zdaniem doświadczeni liderzy to gwarancja stabilności. Wskazują, że utrzymanie obecnego rozwiązania oznacza przymusową wymianę włodarzy w ponad 1,5 tysiąca samorządów.

Pracodawcy z całej Polski, zarówno z sektora publicznego, jak i z prywatnego, mogą od dziś składać wnioski do pilotażu skróconego czasu pracy. To pierwszy tego typu program w tej części Europy. Autorem pilotażu jest Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Na testowanie nowych modeli organizacji pracy w latach 2025-2027 trafi 50 mln złotych.

Miniaturyzacja techniki wywołała kolejny nieoczekiwany skutek: coraz częściej trudni klienci, przychodzą do urzędów i zaczynają nagrywać w trakcie pracy pracownika samorządowego. Zwłaszcza, gdy spodziewa się decyzji dla siebie niekorzystnej, albo po prostu jest pato streamerem. Jak urzędnik ma radzić sobie z taką sytuacją? Czy może odmówić nagrywania?

MSWiA chce zmienić skład Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Reprezentantów w Komisji oraz Komitecie Regionów UE ma stracić Związek Samorządów Polskich, który dołączono do KWRIST w 2023 r. W gremiach tych pozostanie natomiast Ogólnopolskie Porozumienie Organizacji Samorządowych, które nie posiada podmiotowości prawnej, a które do komisji dołączono wbrew jej woli.

Samorządy już nie będą mogły pomagać już uchodźcom ze środków z opłat za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych i funduszu gromadzonego ze sprzedaży alkoholu w małych opakowaniach w ramach tzw. podatku cukrowego. Sejm nowelizując 5 sierpnia 2025 r. przepisy specustawę o pomocy obywatelom Ukrainy uchylił przepisy dające samorządom taką możliwość .

Sejm przyjął kolejną nowelizację ustawy, która ma uszczelnić system pomocy uchodźcom wojennym z Ukrainy. Nowe przepisy likwidują luki, które pozwalają na legalizację pobytu w Polsce tych osób, które niekoniecznie są dotknięte wojną. Z końcem października, co do zasady, zniknie możliwość przyjmowania uchodźców do ośrodków zbiorowego zakwaterowania. Przepisy budzą zastrzeżenia, zwłaszcza wśród organizacji pomocowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu unieważnił, z korzyścią dla Mariana W., zarządzenie wójta w sprawie sprzedaży gminnej nieruchomości w drodze przetargu. Chodziło o nieruchomość, na której znajdował się ten sam staw, co na działce Mariana W. Wójt wybrał drogę przetargu, bo mógł więcej uzyskać ze sprzedaży. Ale, jak stwierdził sąd, to kryterium nie mogło być decydujące.

Ograniczenie liczby zadań, zmniejszenie budżetu do ok. 5 mln zł oraz zawężenie grona realizatorów do Narodowego Instytutu Dziedzictwa i wojewódzkich konserwatorów zabytków - zakłada projekt zmiany Krajowego Programu Ochrony Zabytków i Opieki nad Zabytkami (KPOZ) na lata 2023–2026. Program skoncentruje się teraz na pięciu zadaniach.

Uszczelnienie przepisów dotyczących procedury repatriacyjnej, aby mogły z niej skorzystać wyłącznie osoby mające polskie korzenie - przewiduje nowelizacja ustawy o repatriacji oraz innych ustaw, która od 1 sierpnia 2025 r. weszła w życie. Nowela zmienia m.in. organizację przyznawania i wypłat jednorazowej pomocy finansowej repatriantom po przesiedleniu do Polski. A także zwiększa o 35 mln zł do ponad 80,7 mln zł rocznie limit wydatków związanych z repatriacją.

Za wnioskiem o przeprowadzenie referendum w sprawie odwołania burmistrza organizatorzy muszą zebrać odpowiednią liczbę głosów. Chodzi wyłącznie o głosy osób uprawnionych do głosowania w wyborach lokalnych, zgodnie ze spisem wyborców. Poparcia nie może jednak udzielić osoba zameldowana w gminie, ale nie figurująca w rejestrze. Przekonali się o tym inicjatorzy referendum w sprawie odwołania burmistrza Skaryszewa (woj. pomorskie).

Utrzymywanie urządzeń melioracji wodnych należy do właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej działającej na terenie gminy lub związku spółek wodnych, w którym jest zrzeszona spółka wodna działająca na terenie gminy – do tej spółki lub tego związku spółek wodnych. Administratorem rowów melioracyjnych są ich użytkownicy, czyli najczęściej właściciele działki, przez którą rów przebiega.

Od lat nie mamy obowiązującej koncepcji zagospodarowania przestrzennego kraju. Zamiast planowania regionalnego mamy specustawy oraz wuzetki w miejsce planów miejscowych. Wszystko to tylko pogłębia chaos przestrzenny. Nie dziwi więc zapowiedź kolejnej reformy planowania przestrzennego, obejmującej w znacznej mierze plany regionalne.

Wójt, burmistrz i prezydent może skrócić minimalny staż pracy swojego zastępcy z sześciu lat, wymaganych rządowym rozporządzeniem, do choćby jednego dnia, jeśli uzna to za uzasadnione. Pozwala na to furtka w obowiązujących przepisach. Prawnicy wskazują, że nie wiadomo, czy te odejścia od przewidzianych prawem minimalnych wymagań kwalifikacyjnych podlegają kontroli.

W tych przypadkach samorządy nie mówią jednym głosem. Miasta potrzebują nowych terenów, aby się rozwijać, otaczające je gminy nie chcą natomiast z nich rezygnować. Co roku w Polsce wybucha co najmniej kilkadziesiąt konfliktów granicznych. Samorządowcy są zgodni co do jednego: pora na systemową zmianę przepisów. Tego jednak nie udało się zrobić od 20 lat.

Organizacja konkursu na urzędnika w gminie nie może być fikcją. Uczestników nie można eliminować poprzez niejasne lub zbyt wąskie warunki udziału. Sugeruje to bowiem próbę ustawienia konkursu pod wybranego kandydata. Organ musi sobie zdawać sprawę, że taki konkurs łatwo unieważnić, co prowadzi do konieczności jego powtórzenia, ale też podważa zaufanie do niego.

W przepisach budowlanych nie będzie już ustawowego limitu 1,5 miejsca parkingowego na każde nowe mieszkanie. Każda gmina będzie jednak mogła samodzielnie ustalić limit miejsc postojowych dla lokalnych inwestycji – tak stanowi jedyna poprawka senacka, której nie udało się odrzucić posłom w głosowaniach nad pakietem ustaw o budownictwie społecznym.

Sejm przyjął nowelizację ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej. Po poprawkach wniesionych przez posłów w trakcie prac sejmowych, ustawa nie zakłada już zniesienia oświadczeń o sytuacji finansowej przy udzielaniu pomocy prawnej. Pozostała natomiast możliwość świadczenia takiej pomocy przy użyciu środków komunikacji na odległość.