Beata Dązbłaż

W Polsce funkcjonuje aż sześć systemów orzekania o niepełnosprawności, ale pierwsze zmiany w systemie orzecznictwa weszłyby w życie dopiero 1 stycznia 2024 r., przy założeniu sprawnego procesu konsultacji i legislacyjnego projektu – poinformował wiceminister rodziny Paweł Wdówik. Będą wiązały się z określeniem stopnia niesamodzielności danej osoby.

Pielęgniarki i higienistki szkolne mają mieć łatwiej – resort zdrowia chce wprowadzić elektroniczny obieg informacji o problemach zdrowotnych ucznia poprzez IKP. Założenie samo w sobie słuszne, tyle tylko że pielęgniarki szkolne w zdecydowanej większości nie posługują się komputerami, nie ma ich także w ich gabinetach szkolnych. Przyszłą sieć informatyczną ma dopiero sfinansować NFZ.

Średnia liczba wykrytych przez farmaceutów problemów lekowych to ponad sześć na jednego pacjenta. Wiemy już, że program pilotażowego przeglądu lekowego znacznie wpływa na obniżenie zjawiska wielolekowości – mówi dr hab. n. med. Agnieszka Neumann-Podczaska, ekspert Zespołu ds. Opieki Farmaceutycznej przy Ministerstwie Zdrowia oraz koordynator programu pilotażowego przeglądu lekowego.

Uczniowie nie będą rezygnować z zajęć wychowania fizycznego, jeśli te będą dostosowane do ich możliwości i potrzeb – mówią eksperci. Dotyczy to także uczniów długotrwale chorych. Wiadomo, że wypisują się oni z lekcji z powodu chorób, ale skala zjawiska nie jest znana. Dlatego resort edukacji przepyta w tej sprawie kuratoria.

Wydłużenie urlopu rodzicielskiego, który przysługiwałby tylko ojcom o 9 tygodni i odpłatność za jego część nietransferowalną na poziomie 70 proc. – to niektóre zmiany, które ma wprowadzić ustawa dotycząca urlopów rodzicielskich. Strona społeczna domaga się odpłatności na poziomie 90 proc., a resort rodziny stoi na stanowisku, że ustawa, która wdroży w życie dyrektywę unijną i tak wychodzi poza narzucone przez nią ramy.

W Polsce brakuje jednego rejestru danych o osobach z niepełnosprawnością. Informacje rozproszone są w różnych systemach i instytucjach. A to już stanowi sporą barierę m.in. we wdrażaniu usług i odpowiedniego do zapotrzebowania wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami. Gminy zbierają więc dane samodzielnie, do tego różnymi metodami.

Pielęgniarki ostrzegają przed zbliżającym się kryzysem w opiece nad obłożnie chorymi pacjentami. Niedofinansowanie świadczeń pielęgnacyjno-opiekuńczych oraz rosnące koszty dojazdów powodują, że jest to działalność, którą coraz trudniej bilansować. Do tego doszły problemy z realizacją tzw. ustawy podwyżkowej – brakuje pieniędzy na podwyżki dla personelu z wysokimi kwalifikacjami, który może odejść do szpitali.

W ciągu roku o blisko 31 proc. wzrosła liczba dzieci z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego wydanym ze względu na autyzm lub zespół Aspergera. To prawdopodobnie odbicie po epidemii, gdy utrudniony był dostęp do lekarzy i badań. W dodatku liczby diagnozowanych dzieci mogą być niedoszacowane: brakuje bowiem lekarzy psychiatrów, a na diagnozę finansowaną przez NFZ czeka się w najlepszym wypadku aż pół roku.

Od 13 września wszystkie wnioski złożone o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności w powiatowych zespołach ds. orzekania o niepełnosprawności (PZON) są rozpatrywane przez lekarzy orzeczników na komisjach osobiście, a nie zaocznie, na podstawie dokumentacji, jak było w pandemii. Zespołom brakuje jednak specjalistów.

Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej przygotuje listę schorzeń, m.in. genetycznych i rzadkich, aby wyeliminować problem czasowego orzekania w powiatowych i miejskich zespołach ds. orzekania o niepełnosprawności osób z tymi chorobami. Możliwe, że lista zostanie wpisana do rozporządzenia, bo dotychczasowe wytyczne dla lekarzy orzeczników nie poprawiły sytuacji osób z niepełnosprawnościami.