Iwona Kaczorowska

Polska jako pierwszy kraj w Europie wdraża obowiązek informowania o schematach podatkowych (poza Wielką Brytanią, gdzie obowiązek ten istnieje od ponad 10 lat, a jest wynikiem wewnętrznych regulacji Zjednoczonego Królestwa). Jest on konsekwencją implementacji prawa europejskiego na polski grunt. Polska czyni to jednak w sposób szerszy, niż jest wymagany przez ustawodawcę unijnego.

Uszczelnienie systemu podatków dochodowych, m.in. poprzez zmianę przepisów dotyczących klauzuli ogólnej przeciwko unikaniu opodatkowania, to główny cel ostatnich zmian w przepisach. Ich analiza prowadzi jednak do wniosku, że ustawodawca nie rozumie charakteru prawnego klauzuli oraz niewłaściwie odczytał sens przepisów obowiązujących przed styczniem 2019 r.

Na gruncie przepisów obowiązujących do końca 2018 r. przyjmowano, że wydatek na nabycie wierzytelności stanowi dla nabywcy koszt uzyskania przychodów dopiero w momencie uzyskania przychodu w postaci zapłaty całości należności. W przypadku częściowej zapłaty wydatek ten był kosztem uzyskania przychodu w proporcji uiszczonej wpłaty do osiągniętego przychodu.

Przepisy dotyczące cen transferowych mają na celu m.in. zapobieganie unikaniu opodatkowania w związku z transakcjami realizowanymi przez podmioty powiązane. Praktycy mają wątpliwości dotyczące roli sądów administracyjnych w kontroli decyzji podatkowych w przedmiocie cen transferowych.

Od 2019 r. do obu ustaw o podatkach dochodowych zostanie wprowadzone Innovation Box, czyli preferencyjne opodatkowanie stawką 5 proc. dochodów z patentów i inny praw własności intelektualnych. To potrzebne, ponieważ w rankingu innowacyjności zajmujemy dopiero czwarte od końca miejsce w UE.

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umożliwia żądanie od zobowiązanego udostępnienia danych osobowych. Ich ochrona nie stanowi jednak wartości absolutnej.

Nowelizacja przepisów nie ominie podatku u źródła. Nowe zasady będą dotyczyły rozliczeń zryczałtowanego podatku dochodowego, który jest pobierany od należności wypłacanych do zagranicznych podmiotów. Chodzi przede wszystkim o odsetki, dywidendy, należności licencyjne i usługi niematerialne.

Zagadnienie zawiadamiania podatnika o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia od dawna wywoływało emocje. Istniejące w orzecznictwie rozbieżności w tym zakresie przecięła niedawna uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Właściciele spółek, biur rachunkowych i doradcy podatkowi już teraz powinni przygotować się do obowiązków związanych z przeciwdziałaniem prania pieniędzy. W pierwszej kolejności trzeba określić beneficjentów rzeczywistych.

Styczeń 2019 roku przyniesie wiele zmian w prawie podatkowym. Warto o nich porozmawiać, by nie wpaść w pułapkę i nie narazić się na kary karne skarbowe. Okazją będzie IX Kongres Podatków i Rachunkowości KPMG.