Uważam, że narzędzia filozoficzne i filozoficzna refleksja nad tym, jaki nadajemy sens naszym przeżyciom emocjonalnym, może pomóc w głębszej analizie sfery uczuciowej, dzięki czemu nie będziemy bać się, że uwzględnienie emocji w prawie musi prowadzić do subiektywizacji prawa i wiązać się z założeniem o irracjonalności podmiotów prawa - mówi w rozmowie z Prawo.pl dr hab. Marta Soniewicka, prof. UJ.

Polska zajęła 33. miejsce w rankingu Rule of Law Index publikowanym przez World Justice Project. Pierwszy raz od ośmiu lat - jak informuje Ministerstwo Sprawiedliwości - pozycja Polski poszła w górę. W rankingu regionalnym (obejmującym państwa UE, EFTA oraz Ameryki Północnej) Polska została sklasyfikowana na 25. miejscu na 31 państw (w 2023 r. zajęliśmy 26. miejsce). W kategorii państw o wysokim dochodzie Polska zajęła 32. miejsce na 47 państw (w 2023 r. było to 35. miejsce).

Sąd Najwyższy pyta Trybunał Sprawiedliwości UE m.in. o zależność sędziego od władzy politycznej i jego publiczne wsparcie projektu reformy wymiaru sprawiedliwości. A zwłaszcza, czy jest sędzią osoba używająca pod adresem kolegów epitetów takich jak „skompromitowany", „mierny", „dyletant", „ignorant", „karierowicz" czy „cynik".

Sędzia Maciej Pacuda z Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego przechodzi w stan spoczynku. Ostatnia publiczna rozprawa z jego udziałem odbyła się 17 października br. Sędzia Maciej Pacuda był powołany do Sądu Najwyższego 12 stycznia 2011, a zaczynał karierę sędziego od stanowiska w Sądzie Rejonowym w Częstochowie, a następnie w Sądzie Apelacyjnym w Katowicach.

W razie wygaśnięcia umocowania do reprezentowania uczestnika postępowania o podział majątku wspólnego na skutek jego śmierci, o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej, należnych adwokatowi lub radcy prawnemu za pomoc prawną udzieloną temu uczestnikowi z urzędu, sąd orzeka niezwłocznie po złożeniu wniosku przez pełnomocnika - taką uchwalę podjęła 16 października br. Izba Cywilna Sądu Najwyższego.

Studenci mogą przebywać w sali sekcyjnej w związku z odbywanymi ćwiczeniami lub zajęciami praktycznymi, z wyjątkiem sekcji (otwarcia zwłok) zarządzonej przez sąd lub prokuratora i stanowiącej czynność procesową uregulowaną przepisami kodeksu postępowania karnego - wyjaśnia ekspert z programu LEX.

Sędzia, któremu uchylono immunitet w Izbie Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego, ale nie złożył wniosku o wznowienie postępowania po jej likwidacji, nie może być ścigany przez wymiar sprawiedliwości. Potwierdziła to Izba Karna 16 października br. Sąd Najwyższy podzielił w ten sposób stanowisko Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, że w powołaniu sędziów Izby Dyscyplinarnej doszło do naruszenia zasady niezawisłości od władzy wykonawczej.

Radca prawny, który w sprawie dyscyplinarnej nie składa wyjaśnień na wezwanie rzecznika dyscyplinarnego, popełnia delikt. Nie można w takich sytuacjach powoływać się na prawo do milczenia, jako prawo do obrony na wzór postępowania karnego. Sąd Najwyższy postanowił oddalić kasację radcy, jako oczywiście bezzasadną.

Uchylenie wyroków sądów dwóch instancji przez Sąd Najwyższy rozpoznający kasację, „dokonane w oparciu o nieaktualną i niestanowiącą źródła prawa uchwałę” połączonych Izb: Cywilnej, Karnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r. oraz w nieznanej ustawie procedurze o charakterze inkwizycyjnym, stanowi oczywiste i rażące naruszenie Prawa o ustroju sądów powszechnych i Konstytucji RP – orzekł skład tzw. neo-sędziów.

Żądanie sędziego lub wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy oparte wyłącznie na okolicznościach towarzyszących powołaniu tego sędziego nie wywołuje skutków prawnych. W takiej sytuacji stosuje się per analogiam art. 53(1) par. 2 i 3 kodeksu postępowania cywilnego. W razie uwzględnienia żądania lub wniosku, postanowienie o wyłączeniu sędziego podlega uchyleniu – taką uchwałę podjęła Izba Cywilna SN w składzie siedmiorga sędziów.

NRA wraca z tematem adwokackiej umowy o współpracę, która ma rozwiązać m.in. problem świadczeń dla adwokatek na macierzyńskim. W kuluarach trwa już dyskusja - środowisko jest mocno podzielone. Część adwokatów uważa, że taki krok, a nawet całkowite zniesienie zakazu pracy "na etat", jest w Adwokaturze koniecznością, inni boją się o adwokacką niezależność. Są też tacy, którzy mówią wprost, że obecna propozycja sytuacji nie zmieni, a skorzystają na niej jedynie duże kancelarie.

Blisko pięć miesięcy niepłacenia alimentów żonie i dzieciom wskazuje, że wina i społeczna szkodliwość czynu radcy prawego nie są znaczne - uznał Sąd Najwyższy. Ponadto okres braku alimentacji nie był znaczny, dlatego kara wymierzona przez sąd dyscyplinarny powinna być mniej dolegliwa. SN był związany orzeczeniem sądu karnego, który stwierdził, że zachowanie radcy to „incydentalne w gruncie rzeczy popadnięcie w konflikt z prawem”.

Brak doręczenia sędziemu Sądu Najwyższego postanowienia Prezydenta RP o wyznaczeniu sędziego do orzekania w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej nie powoduje, że nie rozpoczęła się w stosunku do niego 5-letnia kadencja. Niewyrażenie zgody przez sędziego na orzekanie w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej nie jest podstawą do skrócenia okresu jego kadencji - taką uchwałę podjęło 7 sędziów SN.

Zwiększenie dostępności systemu bezpłatnej pomocy prawnej, m.in. poprzez odformalizowanie procedury ubiegania się o wsparcie - zakłada projekt nowelizacji, który przygotowało Ministerstwo Sprawiedliwości. Dokument trafił we wtorek do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji publicznych. Nowe przepisy zakładają m.in. rezygnację z konieczności składania oświadczenia, że nie jest się w stanie ponieść kosztów odpłatnej pomocy prawnej.

Prezydent zadecydował o skierowaniu dwóch procedowanych ustaw o Trybunale Konstytucyjnym do TK w trybie kontroli następczej. Zgodnie z aktami prawnymi przyjętymi niedawno przez Sejm, skrócona zostanie kadencja prezesa Trybunału, sędziowie będą wybierani przez Sejm większością kwalifikowaną 3/5 głosów. Z kolei wyroki wydane przy udziale tzw. dublerów i ich następców mają być nieważne i nie wywoływać skutków prawnych.

Prawo gamingowe, hazardowe, medyczne, bioetyka, AI, nowe technologie, prawa człowieka, prawa mam, ochrona dóbr osobistych, wolność mediów, spory gospodarcze czy wdrażanie polityk antydyskryminacyjnych - to tylko niektóre dziedziny, w których specjalizuje się tegoroczna grupa 35 prawników i prawniczek nominowanych w konkursie Rising Stars 2024 r. Łączy ich ogromna wiedza, talent, pracowitość i działalność pro bono.

W ocenie adwokata Jacka Dubois, w toku postępowania karnego prowadzonego przeciwko Januszowi Palikotowi miało miejsce naruszenie tajemnicy obrończej. Prezes Naczelnej Rady Adwokackiej Przemysław Rosati zwrócił się do ministra sprawiedliwości Adama Bodnara o wyjaśnienia w tej sprawie. Jak podkreśla prezes NRA, sytuacja taka budzi sprzeciw, a jednocześnie wymaga pilnego i wszechstronnego wyjaśnienia.

Adwokat nie może powierzyć osobie trzeciej powiadomienia sądu o wygaśnięciu pełnomocnictwa – orzekła Izba Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego. Ma to istotne znaczenie proceduralne, gdyż jeszcze przez dwa tygodnie adwokat ten jest obowiązany pełnić swe obowiązki, jeśli nie wyznaczono jego następcy. Wyrok II instancji uchylono jednak z powodu naruszenia zasady domniemania niewinności.

Rzecznik Dyscyplinarny Ministra Sprawiedliwości sędzia Włodzimierz Brazewicz cofnął wniosek rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych o rozpoznanie przez Sąd Najwyższy sprawy dyscyplinarnej przeciwko Pawłowi Juszczyszynowi. Zarzuty dotyczyły m.in. informowania mediów i sprawdzenia list poparcia dla kandydatów do KRS. W tej sytuacji Izba Odpowiedzialności Zawodowej 1 października br. umorzyła postępowanie prowadzone od przeszło czterech lat.

Prezydent Andrzej Duda spotkał się z prokuratorem Dariuszem Barskim, w sprawie którego 27 września uchwałę wydał trzyosobowy skład SN. Wynika z niej, że Barski nadal jest prokuratorem krajowym - tak uważa też sam prezydent. Tymczasem minister sprawiedliwości prokurator generalny prof. Adam Bodnar uchwały SN nie uznaje, gdyż w składzie byli neo-sędziowie.