Patrycja Rojek-Socha

Asystenci prokuratorów uzyskali obietnicę, że i w ich przypadku najniższe wynagrodzenie po podwyżkach wyniesie 6500 zł brutto, czyli teoretycznie tyle co w przypadku asystentów sędziów. Ci ostatni jednak mają dostać jeszcze więcej - bo do dyrektorów sądów miały pójść wytyczne, by ich płace kształtować na poziomie nie niższym niż 7,5 tys. zł brutto. Przedstawiciele Prokuratury Krajowej obiecali "swoim" asystentom, że będą zabiegać by taką podwyżkę dolnych widełek dostali w 2026 r.

Asystenci sędziów są w ostatnim czasie ministerialnym oczkiem w głowie. Mają bowiem wspomóc sądy m.in. w czasie rozwiązywania problemu ze statusem sędziów powołanych po 2018 roku. Zapomniani czują się natomiast asystenci prokuratorów. Z niedawnych propozycji Prokuratury Krajowej wynika, że pod względem płac znajdą się zdecydowanie w tyle za kolegami z sądów - różnice mogą sięgnąć 1,5 tys. zł brutto. A to nie najlepiej wróży na przyszłość - asystenci i prokuratorzy podkreślają, że bez zmian szykuje się asystencki exodus.

Aż 81 spośród 258 aplikantów nie zdało w tym roku egzaminu sędziowskiego. Część ustna skończyła się 15 marca, już na pisemnej odpadło 47 osób. Teraz ma zostać przygotowane sprawozdanie z jego przebiegu z ewentualnymi uwagami i postulatami legislacyjnymi. MS już pracuje nad zmianami w aplikacji, a sami aplikanci postulują m.in. o możliwość odwołania się od oceny lub zastosowanej na egzaminie punktacji.

Świadek, czyli osoba, która nie jest stroną w sprawie karnej, może ustanowić swojego pełnomocnika, jeżeli wymagają tego jej interesy w toczącym się postępowaniu. Ustawodawca nie zdefiniował jednak pojęcia „interesu w toczącym się postępowaniu” - wymaga to oceny albo prokuratora, albo na etapie sądowym - sędziego. Świadek musi wykazać, że jest to potrzebne - np. wtedy, gdy istnieje prawdopodobieństwo, że jego status zmieni się na podejrzanego, a później oskarżonego.

Młodzi ludzie spędzają obecnie bardzo dużo czasu w sieci. Ich edukacja prawna powinna więc skupiać się na trzech obszarach: bezpieczeństwie w sieci, prywatności w sieci i prawa człowiek, w tum zasad demokracji. Muszą poznawać zarówno zagrożenia jak i konsekwencje swoich działań. Także te karne. Bo niestety nieznajomość prawa szkodzi, nie znając łatwo mogą stać się nie tylko osobami pokrzywdzonymi ale też sprawcami - mówi sędzia Katarzyna Orłowska-Mikołajczak, prezeska Fundacji Edukacji Prawnej "Iustitia".

Postępowanie egzekucyjne może być stresującym doświadczeniem dla dłużnika - szczególnie, gdy zajęta zostaje spora część wynagrodzenia. Warto wówczas znać swoje prawa i obowiązki, warto też odpowiednio reagować. Dobrym pomysłem nie jest natomiast ignorowanie pism od komornika lub unikanie z nim kontaktów. A ukrywanie majątku może skończyć się dodatkowymi konsekwencjami prawnymi.

Inflacja nie zatrzymuje się, Polacy coraz mocniej odczuwają to na swoich kieszeniach. Koszty utrzymania dzieci też rosną, a to z kolei wiąże się z wnioskami o zmiany w alimentach. Warto przy tym pamiętać, że sąd będzie brał pod uwagę przede wszystkim dobro i potrzeby dziecka, ale też indywidualnie podejdzie do okoliczności sprawy - np. do możliwości zarobkowych rodzica płacącego alimenty. Wkrótce może to być zdecydowanie prostsze, bo trwają prace nad wprowadzeniem tabeli alimentacyjnych.

Około 90 proc. sądów podejmuje działania z zakresu edukacji prawnej, skierowane głównie do uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych, a w dalszej kolejności do przedszkoli i studentów. Najbardziej aktywne w tym zakresie są sądy okręgowe i rejonowe. Od stycznia 2023 r. do września 2024 r. w tego typu inicjatywach brało udział ponad 106 tys. osób. Sądom brakuje jednak koordynatorów, wystandaryzowanych materiałów oraz scenariuszy służących do celów edukacyjnych - wynika z raportu „Edukacja prawna w sądach - stan obecny. Wyniki badania ankietowego prezesów sądów powszechnych”.

Prezydent zawetował ustawę incydentalną, więc szansa na rozwiązanie problemu orzekania o ważności wyborów prezydenckich przez Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego, jest bliska zeru. Część prawników uważa, że nic nie stoi na przeszkodzie, by prezydent elekt objął urząd bez żadnych opóźnień i dopiero potem SN potwierdził ważności wyborów. Inni replikują, że jeśli tak, to po co nam 30-dniowy termin na stwierdzenie ważności wyborów i protesty wyborcze.

Podwyżki dla pracowników prokuratury nie mogą dyskryminować tych, którzy mają największe doświadczenie i staż co najmniej pięcioletni - odpowiada prokuratorowi krajowemu Związek Zawodowy Prokuratorów i Pracowników Prokuratury RP. Postuluje 1145 zł brutto na każdego pracownika w tej grupie, chodzi w sumie o 5061 etatów. Związkowcy apelują też o jak najszybsze podpisanie porozumienia i wypłatę podwyżek już w marcu, z wyrównaniem od początku roku.