Rozmowa o specyfice zawodów prawniczych, wykład o blaskach i cieniach sztucznej inteligencji, a także symulacja posiedzenia aresztowego - zainaugurowały Dzień Edukacji Prawnej 14 marca, 2025 r. Z ekspertami na Wydziale Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego, miała okazję spotkać się młodzież ze szkół średnich.

Około 90 proc. sądów podejmuje działania z zakresu edukacji prawnej, skierowane głównie do uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych, a w dalszej kolejności do przedszkoli i studentów. Najbardziej aktywne w tym zakresie są sądy okręgowe i rejonowe. Od stycznia 2023 r. do września 2024 r. w tego typu inicjatywach brało udział ponad 106 tys. osób. Sądom brakuje jednak koordynatorów, wystandaryzowanych materiałów oraz scenariuszy służących do celów edukacyjnych - wynika z raportu „Edukacja prawna w sądach - stan obecny. Wyniki badania ankietowego prezesów sądów powszechnych”.

IX Dzień Edukacji Prawnej to ponad sto różnorodnych inicjatyw edukacyjnych skierowanych do młodzieży, organizowanych przez sędziów z całej Polski. W tym roku wydarzenie trwa przez cały marzec i angażuje blisko 20 oddziałów SSP Iustitia, które wraz z przedstawicielami samorządów prawniczych i Ministerstwa Sprawiedliwości dążą do kształtowania świadomości obywatelskiej już od najmłodszych lat.

Przepisy przyznają nauczycielowi taką samą ochronę, jak funkcjonariuszowi publicznemu, co oznacza, że znieważenie go lub naruszenie jego nietykalności osobistej jest przestępstwem ściganym z oskarżenia publicznego. Pedagog ma też prawo interweniować, w sytuacji, gdy uczniom grozi bezpośrednie niebezpieczeństwo - np. gdy na przerwie dochodzi do bójki.

W latach 2022-2024 unieważniano statuty młodzieżowych rad gmin za naruszenia prawa, nadal w wielu gminach na terenie kraju takie statuty zawierają nieprawidłowe zapisy. Samorządy nie aktualizują statutów, mimo dostępnych wzorów i wytycznych, tłumacząc to brakiem interwencji ze strony organów nadzoru.

Jednym z kluczowych wyzwań dla polskich naukowców jest rozwój krajowej myśli w obszarze bezpieczeństwa i obronności - podkreśla wiceminister nauki Marek Gzik. Zwrócił również uwagę na istotną rolę polskich ośrodków naukowych w procesie repolonizacji technologii wojskowych. Zauważył, że jesteśmy "w dość trudnym historycznie momencie" i tym ważniejsze jest, aby rola polskiej nauki zaznaczyła się w sposób "bardziej dosadny”.

Na terenie szkoły może dojść do wypadków i innych nieszczęśliwych zdarzeń, dlatego pracownicy szkoły i placówek powinni być przeszkoleni w zakresie udzielania pierwszej pomocy. Szkoły powinny natomiast być odpowiednio wyposażone w apteczki, by w razie konieczności można było sięgnąć po przydatne środki.

Dane osobowe dotyczące zdrowia, w tym zdrowia psychofizycznego, jako dane wrażliwe podlegają szczególnej ochronie prawnej – zwraca uwagę Mirosław Wróblewski, prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych (PUODO). Zaproponował, by edukacja zdrowotna w szkole uwzględniała także wiedzę o znaczeniu danych osobowych, w tym danych o zdrowiu.

Aktualnie nie ma podstawy prawnej do zwiększenia przez radę gminy wymiaru zajęć z religii w szkołach. Organ prowadzący mógłby jedynie nieodpłatne udostępnić sale lekcyjne na cele katechetyczne, w terminach wolnych od zajęć szkolnych, gdyby strona kościelna we własnym zakresie miała organizować dodatkowe zajęcia dla uczniów - wyjaśnia ekspert z programu LEX.

Niż demograficzny jest faktem, ale uderza nierównomiernie - problem dotyka przede wszystkim szkół w mniejszych miejscowościach, gdzie zwyczajnie brakuje uczniów, co zwiększa koszty prowadzenia placówki. Część samorządów chce połączyć siły i wspólnie finansować prowadzenie szkoły - według resortu edukacji nic nie stoi na przeszkodzie.

Minister edukacji Barbara Nowacka podpisała 6 marca br. projekty rozporządzeń w sprawie podstawy programowej przedmiotów: edukacja obywatelska i edukacja zdrowotna. Oba będą nauczane w szkołach od 1 września 2025 roku. Edukacja zdrowotna od najbliższego roku szkolnego zastąpi wychowanie do życia w rodzinie, będzie jednak nieobowiązkowa.

Sejm wrócił do prac nad projektem nowelizacji Karty Nauczyciela, który zakłada powiązanie nauczycielskich wynagrodzeń ze średnią pensją w gospodarce odbędą się w komisji edukacji. Projekt przygotował Związek Nauczycielstwa Polskiego, ale do Sejmu trafił jako inicjatywa obywatelska. Dwa lata przeleżał w Sejmowej zamrażarce, a po zmianie władzy kolejny rok utknął na etapie prac w komisjach.

Katecheci przygotowali obywatelski projekt ustawy, która ma wprowadzić obowiązkową etykę lub religię. Przeciwny pomysłowi jest resort edukacji, który wskazuje, że nie jest to zgodne z wolą większości społeczeństwa. Co istotne - MEN podkreśla, że wybór pomiędzy religią a etyką prowadzoną przez tych samych nauczycieli byłby wyborem pozornym.

Przepisy dotyczące ograniczeń wiekowych dotyczących korzystania z mediów społecznościowych i innych usług internetowych są martwe - wynika z raportu "Internet dzieci. Raport z monitoringu obecności dzieci i młodzieży w internecie. Marzec 2025". Dowodem jest fakt, że jednym z najpopularniejszych serwisów internetowych wśród osób w wieku od 7 do 14 lat jest Pornhub.

Przedstawiciele Komitetu Informatyki PAN w liście otwartym zwrócili uwagę na niewystarczające inwestycje Polski w edukację specjalistów z zakresu technologii informatycznych. Ostrzegają, że w przyszłości może to doprowadzić do niedoboru nauczycieli zarówno w szkołach, jak i na uczelniach. Sygnatariusze dokumentu, który ma trafić m.in. do Ministerstwa Nauki, podkreślili, że technologie ICT odgrywają kluczową rolę w wielu produktach i usługach.

Pytania z pisemnych egzaminów semestralnych spełniają kryteria dokumentu wewnętrznego. Przy ich pomocy uczelnia weryfikuje, czy student osiągnął efekty uczenia się przewidziane na danym etapie studiów. Brak objęcia zasad i trybu układania pytań egzaminacyjnych przepisami prawa oznacza, że ustawodawca nie identyfikuje tej sfery działalności z wykonywaniem zadań publicznych. Tak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

Prawo do legitymacji służbowej ma nauczyciel, ale jedynie ten, do którego stosuje się przepisy Karty Nauczyciela. Dokumentu nie dostanie osoba zatrudniona w szkole na zasadach określonych w kodeksie pracy, również ta, dla której specjalnie zrobiono wyjątek i zatrudniono ją w szkole publicznej za zgodą kuratora oświaty.

Projekt nowej podstawy programowej z wychowania fizycznego zostanie opublikowany w najbliższym czasie i poddany szerokim konsultacjom – zapowiedziała we wtorek minister edukacji Barbara Nowacka. Podkreśliła, że dokument kładzie duży nacisk na aktywność ruchową oraz jest dostosowany do możliwości uczniów.

Resort nauki wraca do planów zreformowania Polskiej Akademii Nauk. Chcemy prowadzić prawdziwy dialog między ministerstwem a wszystkimi stronami w Polskiej Akademii Nauk; nie chcemy kolejnej burzy – zapowiedziała wiceministra nauki Karolina Zioło-Pużuk. W zeszłym roku przedstawione przez ministerstwo projekty spotkały się z dużym sprzeciwem środowisk naukowych.

Miasta z silnymi ośrodkami akademickimi to nie tylko miejsca edukacji, ale także prężnie rozwijające się centra innowacji i przedsiębiorczości. — Dzięki obecności uczelni lokalny rynek pracy staje się bardziej atrakcyjny, rozwija się sektor usług, a młodzi, wykształceni ludzie mają większe szanse na zatrudnienie - wskazał minister szkolnictwa wyższego Marcin Kulasek podczas 10. Europejskiego Kongresu Samorządów w Mikołajkach.